Lễ hội Điện Huệ Nam (Điện Hòn Chén) là một trong những lễ hội văn hóa tâm linh đặc sắc của Huế, gắn với tín ngưỡng thờ Thánh Mẫu Thiên Y A Na. Tại hội thảo khoa học “Quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể Lễ hội Điện Huệ Nam trong đời sống đương đại” diễn ra chiều 19/8, các nhà nghiên cứu, nhà quản lý và cộng đồng thực hành đã tập trung bàn giải pháp bảo tồn, hạn chế biến tướng và phát huy giá trị lễ hội trong đời sống đương đại.
Hội thảo quân tâm đến vấn đề giữ gìn tính thiêng, sự trang nghiêm và những giá trị truyền thống trong thực hành tín ngưỡng tại Điện Huệ Nam.
Hội thảo diễn ra trước thềm Lễ hội Điện Huệ Nam tháng 7 âm lịch năm 2026, với sự tham dự của các nhà nghiên cứu, chuyên gia, nhà quản lý văn hóa cùng nghệ nhân, thanh đồng, thủ nhang, chủ điện và những người trực tiếp thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu. Hội thảo nhận được 51 tham luận của các chuyên gia, nhà nghiên cứu, cơ quan quản lý và cộng đồng thực hành trên cả nước. Các tham luận tập trung vào 4 nhóm nội dung: Lễ hội Điện Huệ Nam từ truyền thống đến hiện đại; bảo tồn và phát huy giá trị lễ hội; đưa di sản vào đời sống đương đại; cơ chế, chính sách tổ chức quản lý để phát huy giá trị di sản.
Một trong những vấn đề được nhiều đại biểu quan tâm là việc giữ gìn tính thiêng, sự trang nghiêm và những giá trị truyền thống trong thực hành tín ngưỡng tại Điện Huệ Nam.
Các nghệ nhân, thanh đồng và chủ điện cho rằng trong bối cảnh lễ hội ngày càng thu hút đông đảo người dân, du khách và sự quan tâm của truyền thông, nguy cơ thương mại hóa, trục lợi tâm linh và thực hành nghi lễ lệch chuẩn cần được nhận diện và kiểm soát.
Các ý kiến tại hội thảo đề xuất phát huy vai trò tự quản của cộng đồng chủ thể. Các ban đại diện thanh đồng, chủ điện, thủ nhang và nghệ nhân cần tăng cường tự điều chỉnh, giám sát lẫn nhau và trao truyền nghi lễ đúng với truyền thống. Trong khi đó, cơ quan quản lý nhà nước cần đóng vai trò kiến tạo, xây dựng hành lang pháp lý, hỗ trợ cơ sở vật chất và tạo điều kiện để cộng đồng trực tiếp tham gia vào quá trình bảo tồn, phát huy giá trị di sản.
Bên cạnh đó, việc bảo đảm an toàn cho lễ hội cũng là vấn đề được đặt ra. Với quy mô có thể thu hút hơn 30.000 người, công tác tổ chức cần chú trọng phân luồng giao thông đường thủy trên sông Hương, bảo đảm an ninh trật tự, phòng cháy chữa cháy, vệ sinh môi trường và an toàn tại khu vực di tích.
Các đại biểu cho rằng cần xây dựng quy chế quản lý phù hợp với đặc thù của lễ hội, xác định rõ giới hạn mật độ người tham gia, quy chuẩn an toàn đối với thuyền bè và trách nhiệm của từng cơ quan chức năng.
Không chỉ tập trung vào bảo tồn, hội thảo còn bàn đến việc phát huy giá trị Lễ hội Điện Huệ Nam trong đời sống hiện nay, trong đó có chuyển đổi số và phát triển du lịch văn hóa - tâm linh bền vững.
Việc số hóa tư liệu, ứng dụng các nền tảng số để giới thiệu lịch sử, nghi lễ và giá trị văn hóa của Điện Huệ Nam được xem là hướng đi cần thiết, góp phần đưa di sản đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Các đại biểu cũng cho rằng việc phát triển du lịch cần đi đôi với bảo tồn. Lễ hội có thể trở thành sản phẩm văn hóa đặc trưng của Huế, nhưng việc khai thác phải dựa trên những giá trị cốt lõi của di sản, tránh thương mại hóa quá mức làm ảnh hưởng đến không gian tín ngưỡng và tính thiêng của lễ hội.
Lễ hội Điện Huệ Nam đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia theo Quyết định số 3981/QĐ-BVHTTDL ngày 10/12/2024. Đây là sự ghi nhận đối với giá trị của lễ hội, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn trong công tác quản lý, bảo vệ và phát huy di sản.
Ông Hoàng Việt Trung, Giám đốc Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế, cho biết: UBND thành phố Huế đã phê duyệt Đề án “Quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể Lễ hội Điện Huệ Nam đến năm 2030”. Những ý kiến đóng góp tại hội thảo sẽ là cơ sở để đơn vị tiếp tục hoàn thiện công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị lễ hội trong thời gian tới.
Một nội dung đáng chú ý tại hội thảo là định hướng xây dựng hồ sơ “Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Thiên Y A Na” trình UNESCO.
Theo TS. Lê Thị Minh Lý, nguyên Phó Cục trưởng Cục Di sản văn hóa, các địa phương liên quan như Huế, Quảng Ngãi, Gia Lai, Lâm Đồng, Khánh Hòa cần sớm phối hợp, trao đổi để thống nhất cách thức xây dựng hồ sơ. Việc lập hồ sơ cần được thực hiện bài bản, trong đó làm rõ quá trình giao thoa, tiếp biến văn hóa giữa người Chăm và người Việt trong thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Thiên Y A Na. Đây cũng được xem là điểm kết nối về văn hóa giữa Lễ hội Điện Huệ Nam ở Huế và Lễ hội Tháp Bà Ponagar ở Khánh Hòa.
Theo TS. Nguyễn Viết Chức, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Giáo dục của Quốc hội, Lễ hội Điện Huệ Nam có vị trí đặc biệt trong quần thể di sản Cố đô Huế. Tín ngưỡng thờ Thiên Y A Na có nguồn gốc từ văn hóa Chăm, sau đó được người Việt tiếp nhận và dung hợp, tạo nên một dòng chảy văn hóa liên tục tại Huế.
Hội thảo lần này là dịp để các nhà nghiên cứu, cơ quan quản lý và cộng đồng thực hành cùng nhìn nhận những vấn đề đang đặt ra đối với Lễ hội Điện Huệ Nam. Những ý kiến được trao đổi sẽ góp phần xây dựng cơ sở khoa học và thực tiễn cho công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị lễ hội, hướng đến đưa di sản tiếp tục hiện diện trong đời sống đương đại mà vẫn giữ được bản sắc và những giá trị truyền thống vốn có.
Hà Như
Tải mã QRCode
Ban Chỉ huy phòng thủ dân sự vừa có thông báo cảnh báo mưa lũ tại thành phố Huế ngày 1/11/2025.
Ngày 1/11, Thượng tướng Lê Quốc Hùng, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an đã đến thăm và tặng quà cho bà con nhân dân có hoàn cảnh khó khăn bị ảnh hưởng do lũ lụt tại TP Huế.
Chiều 31/10, Ủy ban Nhân dân Thành phố Huế vừa có công văn tổng vệ sinh môi trường sau lũ lụt gắn với phong trào “Ngày Chủ nhật xanh”.
Chiều ngày 31/10, Ủy ban Nhân dân thành phố Huế đã ban hành kế hoạch tổ chức sử dụng lực lượng, phương tiện giúp nhân dân ứng phó, khắc phục thiệt hại do mưa lớn gây ra trên địa bàn thành phố.
Sáng 31/10, nước lũ trên sông Hương rút nhanh, sông Hương và sông Bồ đã xuống dưới báo động 3. Lực lượng chức năng cùng người dân đang tổng lực dọn dẹp vệ sinh, để sớm ổn định cuộc sống.
Sáng ngày 31/10, Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính đã trực tiếp đến kiểm tra tình hình khắc phục hậu quả mưa lũ và công tác vệ sinh môi trường tại Đại Nội Huế. Cùng đi với Phó Thủ tướng có UVTW Đảng, Bí thư Thành ủy Huế Nguyễn Đình Trung; Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Huế Phan Thiên Định.
Chiều 30/10, Đoàn công tác lãnh đạo Đảng , Nhà nước và Mặt trận Tổ quốc Việt Nam do Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trung ương Đảng Trần Cẩm Tú dẫn đầu, đã đến kiểm tra tình hình ngập lụt và thăm hỏi bệnh nhân, các gia đình, người dân bị ảnh hưởng do mưa lũ tại thành phố Huế.
Đồn BP Phong Hải báo cáo, vào lúc 12h00 ngày 30/10 tại Tổ dân phố Hải Đông, phường Phong Quảng xảy ra lốc xoáy làm tốc mái 04 ngôi nhà/04 hộ gia đình.
Chiều 29/10/2025, do tình hình thời tiết có nhiều diễn biến phức tạp, thượng nguồn mưa to đến rất to, nước trên các sông tiếp tục vượt mức báo động 3, cao hơn đỉnh lũ các năm 2020 và 2023.
Chiều 28/10, Phó Thủ tướng Chính phủ, Phó Trưởng Ban Thường trực Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia Trần Hồng Hà đã kiểm tra, làm việc với UBND TP. Huế về công tác ứng phó với đợt mưa lũ đặc biệt lớn xảy ra trên địa bàn từ ngày 25 - 28/10.
Theo cập nhật mới nhất từ trang Thông tin Phòng chống thiên tai thành phố Huế, thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Huế, mực nước sông Hương đo tại trạm Kim Long lúc 13h00 đã vượt mức báo động III 1,08m. Dự báo trong 12 giờ tới, lũ trên các sông tiếp tục lên nhanh.
Sáng ngày 27 tháng 10, Ban chỉ huy phòng thủ dân sự vừa ban hành công điện khẩn về việc chủ động ứng phó mưa lũ, ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất.
Do ảnh hưởng của hoàn lưu bão số 12 gây ra mưa lớn, kéo dài, ngày 27/10, một số tuyến đường ở Huế, vùng hạ du bị ngập nước, một số điểm sạt lở nghiêm trọng.
Chiều 26-10, mưa lớn diện rộng cùng với việc các hồ chứa điều tiết nước đã khiến một số tuyến đường vùng thấp trũng tại TP Huế bị ngập cục bộ, giao thông đi lại khó khăn.
Sáng 26/10, trận Chung kết năm “Đường lên đỉnh Olympia” 2025 diễn ra được truyền hình trực tiếp từ trường quay của Đài Truyền hình Việt Nam và 4 điểm cầu tại các tỉnh, thành.
Tối 23.10, tại TP.Huế bắt đầu có mưa rất to. Nhiều vùng hạ du các sông đã ngập kèm với đợt mưa lớn này gây nguy cơ ngập lụt diện rộng.
Sáng 22/10, UVTW Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo phòng thủ Dân sự Quốc gia Trần Hồng Hà chủ trì buổi họp trực tuyến về ứng phó với bão số 12 gây mưa lớn đối với các tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Trị, Huế, Đà Nẵng, Quảng Ngãi.
Trưa 22/10, nhằm đảm bảo an toàn cho giáo viên, học sinh và hạn chế thiệt hại do bão gây ra, Sở Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) TP. Huế ban hành công văn về việc cho học sinh nghỉ học để phòng tránh ảnh hưởng của bão số 12.
Ngày 21/10, tại Hà Nội đã diễn ra chương trình Ngày Chuyển đổi số Quốc gia năm 2025 với chủ đề: "Chuyển đổi số: Nhanh hơn - hiệu quả hơn - gần dân hơn".