Lễ hội Điện Huệ Nam (Điện Hòn Chén) là một trong những lễ hội văn hóa tâm linh đặc sắc của Huế, gắn với tín ngưỡng thờ Thánh Mẫu Thiên Y A Na. Tại hội thảo khoa học “Quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể Lễ hội Điện Huệ Nam trong đời sống đương đại” diễn ra chiều 19/8, các nhà nghiên cứu, nhà quản lý và cộng đồng thực hành đã tập trung bàn giải pháp bảo tồn, hạn chế biến tướng và phát huy giá trị lễ hội trong đời sống đương đại.
Hội thảo quân tâm đến vấn đề giữ gìn tính thiêng, sự trang nghiêm và những giá trị truyền thống trong thực hành tín ngưỡng tại Điện Huệ Nam.
Hội thảo diễn ra trước thềm Lễ hội Điện Huệ Nam tháng 7 âm lịch năm 2026, với sự tham dự của các nhà nghiên cứu, chuyên gia, nhà quản lý văn hóa cùng nghệ nhân, thanh đồng, thủ nhang, chủ điện và những người trực tiếp thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu. Hội thảo nhận được 51 tham luận của các chuyên gia, nhà nghiên cứu, cơ quan quản lý và cộng đồng thực hành trên cả nước. Các tham luận tập trung vào 4 nhóm nội dung: Lễ hội Điện Huệ Nam từ truyền thống đến hiện đại; bảo tồn và phát huy giá trị lễ hội; đưa di sản vào đời sống đương đại; cơ chế, chính sách tổ chức quản lý để phát huy giá trị di sản.
Một trong những vấn đề được nhiều đại biểu quan tâm là việc giữ gìn tính thiêng, sự trang nghiêm và những giá trị truyền thống trong thực hành tín ngưỡng tại Điện Huệ Nam.
Các nghệ nhân, thanh đồng và chủ điện cho rằng trong bối cảnh lễ hội ngày càng thu hút đông đảo người dân, du khách và sự quan tâm của truyền thông, nguy cơ thương mại hóa, trục lợi tâm linh và thực hành nghi lễ lệch chuẩn cần được nhận diện và kiểm soát.
Các ý kiến tại hội thảo đề xuất phát huy vai trò tự quản của cộng đồng chủ thể. Các ban đại diện thanh đồng, chủ điện, thủ nhang và nghệ nhân cần tăng cường tự điều chỉnh, giám sát lẫn nhau và trao truyền nghi lễ đúng với truyền thống. Trong khi đó, cơ quan quản lý nhà nước cần đóng vai trò kiến tạo, xây dựng hành lang pháp lý, hỗ trợ cơ sở vật chất và tạo điều kiện để cộng đồng trực tiếp tham gia vào quá trình bảo tồn, phát huy giá trị di sản.
Bên cạnh đó, việc bảo đảm an toàn cho lễ hội cũng là vấn đề được đặt ra. Với quy mô có thể thu hút hơn 30.000 người, công tác tổ chức cần chú trọng phân luồng giao thông đường thủy trên sông Hương, bảo đảm an ninh trật tự, phòng cháy chữa cháy, vệ sinh môi trường và an toàn tại khu vực di tích.
Các đại biểu cho rằng cần xây dựng quy chế quản lý phù hợp với đặc thù của lễ hội, xác định rõ giới hạn mật độ người tham gia, quy chuẩn an toàn đối với thuyền bè và trách nhiệm của từng cơ quan chức năng.
Không chỉ tập trung vào bảo tồn, hội thảo còn bàn đến việc phát huy giá trị Lễ hội Điện Huệ Nam trong đời sống hiện nay, trong đó có chuyển đổi số và phát triển du lịch văn hóa - tâm linh bền vững.
Việc số hóa tư liệu, ứng dụng các nền tảng số để giới thiệu lịch sử, nghi lễ và giá trị văn hóa của Điện Huệ Nam được xem là hướng đi cần thiết, góp phần đưa di sản đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Các đại biểu cũng cho rằng việc phát triển du lịch cần đi đôi với bảo tồn. Lễ hội có thể trở thành sản phẩm văn hóa đặc trưng của Huế, nhưng việc khai thác phải dựa trên những giá trị cốt lõi của di sản, tránh thương mại hóa quá mức làm ảnh hưởng đến không gian tín ngưỡng và tính thiêng của lễ hội.
Lễ hội Điện Huệ Nam đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia theo Quyết định số 3981/QĐ-BVHTTDL ngày 10/12/2024. Đây là sự ghi nhận đối với giá trị của lễ hội, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn trong công tác quản lý, bảo vệ và phát huy di sản.
Ông Hoàng Việt Trung, Giám đốc Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế, cho biết: UBND thành phố Huế đã phê duyệt Đề án “Quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể Lễ hội Điện Huệ Nam đến năm 2030”. Những ý kiến đóng góp tại hội thảo sẽ là cơ sở để đơn vị tiếp tục hoàn thiện công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị lễ hội trong thời gian tới.
Một nội dung đáng chú ý tại hội thảo là định hướng xây dựng hồ sơ “Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Thiên Y A Na” trình UNESCO.
Theo TS. Lê Thị Minh Lý, nguyên Phó Cục trưởng Cục Di sản văn hóa, các địa phương liên quan như Huế, Quảng Ngãi, Gia Lai, Lâm Đồng, Khánh Hòa cần sớm phối hợp, trao đổi để thống nhất cách thức xây dựng hồ sơ. Việc lập hồ sơ cần được thực hiện bài bản, trong đó làm rõ quá trình giao thoa, tiếp biến văn hóa giữa người Chăm và người Việt trong thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Thiên Y A Na. Đây cũng được xem là điểm kết nối về văn hóa giữa Lễ hội Điện Huệ Nam ở Huế và Lễ hội Tháp Bà Ponagar ở Khánh Hòa.
Theo TS. Nguyễn Viết Chức, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Giáo dục của Quốc hội, Lễ hội Điện Huệ Nam có vị trí đặc biệt trong quần thể di sản Cố đô Huế. Tín ngưỡng thờ Thiên Y A Na có nguồn gốc từ văn hóa Chăm, sau đó được người Việt tiếp nhận và dung hợp, tạo nên một dòng chảy văn hóa liên tục tại Huế.
Hội thảo lần này là dịp để các nhà nghiên cứu, cơ quan quản lý và cộng đồng thực hành cùng nhìn nhận những vấn đề đang đặt ra đối với Lễ hội Điện Huệ Nam. Những ý kiến được trao đổi sẽ góp phần xây dựng cơ sở khoa học và thực tiễn cho công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị lễ hội, hướng đến đưa di sản tiếp tục hiện diện trong đời sống đương đại mà vẫn giữ được bản sắc và những giá trị truyền thống vốn có.
Hà Như
Tải mã QRCode
Trong khuôn khổ Ngày hội Khởi nghiệp sáng tạo quốc gia năm 2025 (TECHFEST Việt Nam 2025) do Bộ Khoa học và Công nghệ phối hợp với UBND thành phố Hà Nội tổ chức, thành phố Huế vinh dự được vinh danh Top 10 địa phương tiêu biểu năm 2025 trong phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo.
Sáng ngày 12/12, thành phố Huế tổ chức mở đợt cao điểm tấn công, trấn áp tội phạm bảo đảm an ninh, trật tự Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 -2031, Tết nguyên đán Bính Ngọ 2026 và các sự kiện lớn của đất nước, các lễ hội đầu năm.
Sáng 11/12, tại Cung Trường Sanh (Đại Nội Huế), Sở Du lịch TP Huế phối hợp với Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế cùng sự đồng hành của Hiệp hội Chè Việt Nam (VITAS), Hiệp hội Trà Đông Nam Á (ATO) và các đơn vị liên quan tổ chức khai mạc Liên hoan Trà Quốc tế Huế 2025.
Hòa trong không khí chung của giới Mỹ thuật cả nước, dưới sự phối hợp của Liên hiệp các Hội VHNT, Chi hội Mỹ thuật Việt Nam tại Huế, Hội Mỹ thuật TP. Huế và Trường Đại học Nghệ thuật Huế đã tổ chức triển lãm mỹ thuật chào mừng 74 năm ngày truyền thống Mỹ thuật Việt Nam vào chiều ngày 10/12/2025, bằng tinh thần tri ân và tôn vinh sáng tạo, thể hiện sự kết nối giữa các thế hệ nghệ sĩ.
Ngày 10/12, Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Huế tổ chức Hội nghị hiệp thương lần thứ nhất, giới thiệu người ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND thành phố khóa IX, nhiệm kỳ 2026 - 2031.
Sáng ngày 10/12, tại Tạp chí Sông Hương, Hội Nhà văn Thành phố Huế đã tổ chức Toạ đàm “ Văn học và Y học” của diễn giả Phó giáo sư, Tiến sĩ Trần Huyền Sâm.
Sáng ngày 10/12, Hội Khoa học Lịch sử TP Huế tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Đô thị Huế trong dòng chảy lịch sử”. Bài toán giữ gìn các giá trị lịch sử Huế trước bài toán phát triển kinh tế và đô trị được nhiều nhà nghiên cứu quan tâm.
Chiều 9/12, UBND thành phố Huế tổ chức hội nghị Công bố Quyết định của Chủ tịch UBND thành phố về công tác cán bộ. Phó Bí thư Thành uỷ, Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Khắc Toàn chủ trì và trao các Quyết định bổ nhiệm.
Sáng 8/12, Kỳ họp thứ 11, HĐND thành phố Huế khóa VIII, nhiệm kỳ 2021 - 2026 đã chính thức khai mạc. Đồng chí Lê Trường Lưu - UVTW Đảng - Chủ tịch HĐND - Trưởng đoàn ĐBQH thành phố; đồng chí Nguyễn Quang Tuấn - UVTV Thành ủy - Phó Chủ tịch Thường trực HĐND thành phố; đồng chí Hà Văn Tuấn Hà Văn Tuấn - Phó Chủ tịch HĐND thành phố chủ trì, điều hành kỳ họp.
Sáng 6/12, Ủy ban Nhân dân TP. Huế tổ chức Lễ phát động, triển khai “Chiến dịch Quang Trung” thần tốc xây dựng lại, sửa chữa nhà ở cho các gia đình có nhà bị thiệt hại do các đợt thiên tai gây ra tại xã Khe Tre và xã Lộc An.
Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) đã ban hành Quyết định số 4585/QĐ-BVHTTDL ngày 04 tháng 12 năm 2025 về việc thành lập Hội đồng khoa học thẩm định Quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi Quần thể Di tích Cố đô Huế đến năm 2030, tầm nhìn 2050.
Chiều ngày 02/12, tại Đại Nội Huế, chương trình “Hello Cosmo From Vietnam” mùa 2 đã chính thức diễn ra, mở đầu cho hành trình Miss Cosmo 2025 tại Việt Nam.
Được sự chỉ đạo của UBND thành phố Huế, Sở Du lịch thành phố Huế phối hợp cùng Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế và các đơn vị liên quan chủ trì tổ chức Liên hoan Trà Quốc tế – Huế 2025.
Sở Du lịch thành phố Huế,Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế, GRAB, Hiệp hội Du lịch thành phố Huế và các doanh nghiệp dịch vụ và ẩm thực trên địa bàn thành phố đã phối hợp tổ chức chương trình Hộ chiếu “Huế – Kinh đô Ẩm thực 2025”.
Ngày 01/12/2025, Phó Thủ tướng Thường trực Nguyễn Hòa Bình vừa ký các Quyết định của Thủ tướng Chính phủ phê chuẩn kết quả bầu, miễn nhiệm chức vụ Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Huế nhiệm kỳ 2021-2026.
Ngày 29/11/2025, Thủ tướng Phạm Minh Chính ký ban hành Quyết định số 2618/QĐ-TTg phê chuẩn kết quả bầu chức vụ Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Huế nhiệm kỳ 2021–2026 đối với ông Nguyễn Khắc Toàn, Phó Bí thư Thành ủy Huế nhiệm kỳ 2025–2030.
Chiều 28/11/2025, Bảo tàng Mỹ thuật Huế (Trung tâm Nghệ thuật Điềm Phùng Thị) đã tổ chức triển lãm, trình diễn giới thiệu văn hóa truyền thống A Lưới với chủ đề Bản sắc văn hóa truyền thống A Lưới nhằm triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi năm 2025.
Sáng ngày 28/11, tại Trung tâm Văn hoá - Điện ảnh thành phố Huế, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Huế tổ chức Đại hội đại biểu Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố lần thứ XI, nhiệm kỳ 2025 - 2030.
Ngày 27/11, Ủy ban nhân dân thành phố Huế vừa ban hành Kế hoạch tổ chức Hội Xuân và Chợ Hoa Tết Bính Ngọ - năm 2026 .