Lễ hội Điện Huệ Nam (Điện Hòn Chén) là một trong những lễ hội văn hóa tâm linh đặc sắc của Huế, gắn với tín ngưỡng thờ Thánh Mẫu Thiên Y A Na. Tại hội thảo khoa học “Quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể Lễ hội Điện Huệ Nam trong đời sống đương đại” diễn ra chiều 19/8, các nhà nghiên cứu, nhà quản lý và cộng đồng thực hành đã tập trung bàn giải pháp bảo tồn, hạn chế biến tướng và phát huy giá trị lễ hội trong đời sống đương đại.
Hội thảo quân tâm đến vấn đề giữ gìn tính thiêng, sự trang nghiêm và những giá trị truyền thống trong thực hành tín ngưỡng tại Điện Huệ Nam.
Hội thảo diễn ra trước thềm Lễ hội Điện Huệ Nam tháng 7 âm lịch năm 2026, với sự tham dự của các nhà nghiên cứu, chuyên gia, nhà quản lý văn hóa cùng nghệ nhân, thanh đồng, thủ nhang, chủ điện và những người trực tiếp thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu. Hội thảo nhận được 51 tham luận của các chuyên gia, nhà nghiên cứu, cơ quan quản lý và cộng đồng thực hành trên cả nước. Các tham luận tập trung vào 4 nhóm nội dung: Lễ hội Điện Huệ Nam từ truyền thống đến hiện đại; bảo tồn và phát huy giá trị lễ hội; đưa di sản vào đời sống đương đại; cơ chế, chính sách tổ chức quản lý để phát huy giá trị di sản.
Một trong những vấn đề được nhiều đại biểu quan tâm là việc giữ gìn tính thiêng, sự trang nghiêm và những giá trị truyền thống trong thực hành tín ngưỡng tại Điện Huệ Nam.
Các nghệ nhân, thanh đồng và chủ điện cho rằng trong bối cảnh lễ hội ngày càng thu hút đông đảo người dân, du khách và sự quan tâm của truyền thông, nguy cơ thương mại hóa, trục lợi tâm linh và thực hành nghi lễ lệch chuẩn cần được nhận diện và kiểm soát.
Các ý kiến tại hội thảo đề xuất phát huy vai trò tự quản của cộng đồng chủ thể. Các ban đại diện thanh đồng, chủ điện, thủ nhang và nghệ nhân cần tăng cường tự điều chỉnh, giám sát lẫn nhau và trao truyền nghi lễ đúng với truyền thống. Trong khi đó, cơ quan quản lý nhà nước cần đóng vai trò kiến tạo, xây dựng hành lang pháp lý, hỗ trợ cơ sở vật chất và tạo điều kiện để cộng đồng trực tiếp tham gia vào quá trình bảo tồn, phát huy giá trị di sản.
Bên cạnh đó, việc bảo đảm an toàn cho lễ hội cũng là vấn đề được đặt ra. Với quy mô có thể thu hút hơn 30.000 người, công tác tổ chức cần chú trọng phân luồng giao thông đường thủy trên sông Hương, bảo đảm an ninh trật tự, phòng cháy chữa cháy, vệ sinh môi trường và an toàn tại khu vực di tích.
Các đại biểu cho rằng cần xây dựng quy chế quản lý phù hợp với đặc thù của lễ hội, xác định rõ giới hạn mật độ người tham gia, quy chuẩn an toàn đối với thuyền bè và trách nhiệm của từng cơ quan chức năng.
Không chỉ tập trung vào bảo tồn, hội thảo còn bàn đến việc phát huy giá trị Lễ hội Điện Huệ Nam trong đời sống hiện nay, trong đó có chuyển đổi số và phát triển du lịch văn hóa - tâm linh bền vững.
Việc số hóa tư liệu, ứng dụng các nền tảng số để giới thiệu lịch sử, nghi lễ và giá trị văn hóa của Điện Huệ Nam được xem là hướng đi cần thiết, góp phần đưa di sản đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Các đại biểu cũng cho rằng việc phát triển du lịch cần đi đôi với bảo tồn. Lễ hội có thể trở thành sản phẩm văn hóa đặc trưng của Huế, nhưng việc khai thác phải dựa trên những giá trị cốt lõi của di sản, tránh thương mại hóa quá mức làm ảnh hưởng đến không gian tín ngưỡng và tính thiêng của lễ hội.
Lễ hội Điện Huệ Nam đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia theo Quyết định số 3981/QĐ-BVHTTDL ngày 10/12/2024. Đây là sự ghi nhận đối với giá trị của lễ hội, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn trong công tác quản lý, bảo vệ và phát huy di sản.
Ông Hoàng Việt Trung, Giám đốc Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế, cho biết: UBND thành phố Huế đã phê duyệt Đề án “Quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể Lễ hội Điện Huệ Nam đến năm 2030”. Những ý kiến đóng góp tại hội thảo sẽ là cơ sở để đơn vị tiếp tục hoàn thiện công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị lễ hội trong thời gian tới.
Một nội dung đáng chú ý tại hội thảo là định hướng xây dựng hồ sơ “Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Thiên Y A Na” trình UNESCO.
Theo TS. Lê Thị Minh Lý, nguyên Phó Cục trưởng Cục Di sản văn hóa, các địa phương liên quan như Huế, Quảng Ngãi, Gia Lai, Lâm Đồng, Khánh Hòa cần sớm phối hợp, trao đổi để thống nhất cách thức xây dựng hồ sơ. Việc lập hồ sơ cần được thực hiện bài bản, trong đó làm rõ quá trình giao thoa, tiếp biến văn hóa giữa người Chăm và người Việt trong thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Thiên Y A Na. Đây cũng được xem là điểm kết nối về văn hóa giữa Lễ hội Điện Huệ Nam ở Huế và Lễ hội Tháp Bà Ponagar ở Khánh Hòa.
Theo TS. Nguyễn Viết Chức, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Giáo dục của Quốc hội, Lễ hội Điện Huệ Nam có vị trí đặc biệt trong quần thể di sản Cố đô Huế. Tín ngưỡng thờ Thiên Y A Na có nguồn gốc từ văn hóa Chăm, sau đó được người Việt tiếp nhận và dung hợp, tạo nên một dòng chảy văn hóa liên tục tại Huế.
Hội thảo lần này là dịp để các nhà nghiên cứu, cơ quan quản lý và cộng đồng thực hành cùng nhìn nhận những vấn đề đang đặt ra đối với Lễ hội Điện Huệ Nam. Những ý kiến được trao đổi sẽ góp phần xây dựng cơ sở khoa học và thực tiễn cho công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị lễ hội, hướng đến đưa di sản tiếp tục hiện diện trong đời sống đương đại mà vẫn giữ được bản sắc và những giá trị truyền thống vốn có.
Hà Như
Tải mã QRCode
Sáng ngày 23/7, Hội Khoa học Lịch sử thành phố Huế đã tổ chức Hội thảo khoa học “Nhận diện văn hóa di sản tại vùng đất Huế”. Tham dự có ông Nguyễn Quang Tuấn, Phó Chủ tịch HĐND thành phố, cùng đông đảo các nhà nghiên cứu, nhà khoa học, chuyên gia trong lĩnh vực lịch sử, văn hóa.
Ngày 18 tháng 7 năm 2026, tại Thành phố Huế, Trường Đại học Khoa học, Đại học Huế phối hợp với Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh; Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội và Trường Đại học Sư phạm Hà Nội tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế “Bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa: Kinh nghiệm quốc tế và thực tiễn Việt Nam”.
Năm học 2026 – 2027, thành phố Huế thực hiện cấp phát miễn phí toàn bộ sách giáo khoa và tài liệu Giáo dục địa phương cho tất cả học sinh từ lớp 1 đến lớp 12. Tổng kinh phí dự kiến thực hiện chính sách khoảng 52,8 tỷ đồng.
Chiều 15/7, Đoàn công tác của Chính phủ do Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu làm Trưởng đoàn đã làm việc với thành phố Huế về tình hình thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng đầu năm 2026 và phương hướng, nhiệm vụ thời gian tới.
Sáng ngày 15/7, tại Châu Hương Viên, Bảo tàng Lịch sử TP. Huế phối hợp cùng CLB Ca Huế Thính Phòng tổ chức buổi giới thiệu tập sách “Lời ca châu ngọc” do nhà thơ Võ Quê sưu tầm, biên soạn.
Sáng ngày 15/7, Đoàn công tác của Chính phủ do đồng chí Lê Tiến Châu, Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo xây dựng trường học cho các xã biên giới làm trưởng đoàn đã kiểm tra tiến độ dự án xây dựng Trường phổ thông nội trú liên cấp cho các xã biên giới trên địa bàn thành phố Huế.
Lần đầu tiên, Thành phố Huế ra mắt IP Lễ hội Âm nhạc & Di sản Quốc tế được phát triển theo chiến lược dài hạn, hướng tới trở thành biểu tượng mới của công nghiệp văn hóa Việt Nam.
Chương trình Huế - Kinh đô ẩm thực 2026 sẽ diễn ra từ ngày 23 - 26/7/2026 tại Công viên Thương Bạc, phường Phú Xuân, thành phố Huế.
Sau 1,5 ngày làm việc khẩn trương, dân chủ và trách nhiệm, sáng 11/7, Kỳ họp thứ 2, HĐND thành phố Huế khóa IX, nhiệm kỳ 2026 - 2031 đã hoàn thành toàn bộ nội dung, chương trình đề ra và tiến hành phiên bế mạc.
Sáng 10/7, tại phiên khai mạc Kỳ họp thứ 2, HĐND thành phố Huế khóa IX, nhiệm kỳ 2026 - 2031, đồng chí Nguyễn Khắc Toàn, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố đã trình bày báo cáo tóm tắt Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm giai đoạn 2026 - 2030; tình hình thực hiện nhiệm vụ kinh tế - xã hội 6 tháng đầu năm và nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026.
Sáng 10/7, HĐND thành phố Huế khóa IX, nhiệm kỳ 2026 - 2031 khai mạc Kỳ họp thứ 2 nhằm xem xét, quyết định nhiều nội dung quan trọng đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của thành phố trong năm 2026 và giai đoạn 2026 - 2030. Chủ trì kỳ họp có các đồng chí: Phạm Đức Tiến, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố; Nguyễn Quang Tuấn, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND thành phố; Lương Bảo Toàn, Phó Chủ tịch HĐND thành phố.
Hơn 250 đầu sách, tư liệu cùng nhiều sản phẩm sáng tạo của học sinh được giới thiệu tại triển lãm “Sách và áo dài - Ươm mầm trí tuệ và tôn vinh bản sắc Việt”, khai mạc sáng 9/7 tại Thư viện thành phố Huế. Hoạt động không chỉ góp phần lan tỏa văn hóa đọc mà còn khơi dậy niềm tự hào về tà áo dài và bản sắc văn hóa dân tộc trong thế hệ trẻ.
Hưởng ứng Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ do Chính phủ phát động, thành phố Huế đang tập trung triển khai đồng bộ nhiều nhiệm vụ, giải pháp nhằm thực hiện hiệu quả công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin. Đây không chỉ là trách nhiệm của các cấp, các ngành mà còn là tình cảm, sự tri ân sâu sắc của Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân thành phố Huế đối với những anh hùng liệt sĩ đã anh dũng hy sinh vì sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, bảo vệ Tổ quốc.
Hơn 100 người mẫu chuyên nghiệp cùng dàn mẫu nhí đã mang đến không gian nghệ thuật đậm bản sắc qua chương trình trưng bày, trình diễn “Tri thức may, mặc áo dài Huế” tại Không gian Nghệ thuật Điềm Phùng Thị. Sự kiện góp phần tôn vinh di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, đồng thời khẳng định vị thế của Huế trên hành trình xây dựng thương hiệu “Kinh đô Áo dài Việt Nam”.
Sáng 5/7, tại Quảng trường trước Trường THPT chuyên Quốc Học Huế (phường Thuận Hóa), Sở Du lịch thành phố Huế chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị trên địa bàn tổ chức chương trình đạp xe vì môi trường với chủ đề "Áo dài qua phố". Đây là một trong những hoạt động điểm nhấn nằm trong khuôn khổ Tuần lễ Áo dài Huế - Festival Huế 2026 và hướng tới kỷ niệm Ngày truyền thống ngành Du lịch Việt Nam (9/7).
Hành trình quảng diễn Việt phục "Việt Phong hội tụ - Bách Hoa Bộ Hành" với sự tham gia của khoảng 1.000 người đã trở thành điểm nhấn nổi bật trong Tuần lễ Áo dài Huế 2026. Không chỉ tôn vinh vẻ đẹp của trang phục truyền thống Việt Nam, chương trình còn góp phần quảng bá hình ảnh Huế - thành phố di sản, thành phố lễ hội và lan tỏa những giá trị văn hóa dân tộc đến đông đảo người dân, du khách.
Tuần lễ Áo dài Huế 2026 chính thức diễn ra với chuỗi hoạt động văn hóa, nghệ thuật và du lịch đặc sắc nhằm tôn vinh giá trị áo dài Việt Nam, lan tỏa di sản văn hóa dân tộc và khẳng định thương hiệu "Huế - Kinh đô Áo dài". Chương trình nghệ thuật "Áo dài Huế - Dòng chảy di sản và hội nhập" là điểm nhấn nổi bật, mang đến không gian trình diễn giàu bản sắc, kết nối truyền thống với hơi thở đương đại, góp phần quảng bá hình ảnh Cố đô đến với bạn bè trong nước và quốc tế.
Sáng 3/7, tại khu vực Quốc Tử Giám (TP. Huế), chương trình “Áo dài kết nối du lịch và di sản Huế” chính thức khai mạc, mở đầu Tuần lễ Áo dài cộng đồng Huế năm 2026.