Viết vào xuân Tân Tỵ

11:21 23/04/2008
Rồi thì năm 2000, năm chuyển giao giữa hai thế kỷ và hai thiên niên kỷ cũng đã qua, để cho thế kỷ XXI chính thức khai mạc vào xuân Tân Tỵ này.

Nhân loại cũng đã chuẩn bị cho thế kỷ mới bằng sự nhận thức về yêu cầu của một nền kinh kế trí thức trong bối cảnh văn minh thứ ba - văn minh trí tuệ. Và sự toàn cầu hoá như một mệnh lệnh thời đại do hiệu quả của cuộc cách mạng thông tin, mà không ai, không cộng đồng nào, dân tộc nào, khu vực nào có thể đứng ngoài.
Nhân loại cũng đã nhận ra những thách thức khổng lồ đặt ra cho tất cả, không trừ ai. Thách thức về chiến tranh khu vực. Về sự phân cực giàu nghèo. Về sự tàn phá môi sinh. Và về hội chứng “con tầu say”, khiến cho con người rất dễ mất căn cước, mất bản đồ, mất điạ bàn trong những cuộc lên đường mới, ra khơi mới. Những cuộc lên đường mất địa bàn khiến cho không ít dân tộc lại đứng trước nguy cơ nhoà mờ hoặc mất đi bản sắc riêng của mình.
Thế nhưng khi vấn đề đã được đặt  ra, khi các nguy cơ và tai hoạ đã được nhận thức thì cũng là lúc các khả năng giải quyết nó sẽ được đặt ra. Xét riêng cho mỗi cộng đồng, mỗi dân tộc, và xét chung cho toàn nhân loại thì hướng giải quyết phải là làm sao chuyển được cho nhân dân cái quyền được quyết định số phận của mình. Nói cách khác, là sự thực thi triệt để quyền dân chủ của nhân dân. Ý tưởng này được ngài Federico Mayor, cựu Tổng giám đốc UNESCO, trình bày như sau: “Chỉ khi nào chúng ta tìm được phương cách đem lại cho hàng triệu triệu con người nhẫn nhịn cái khả năng thực thi quyền tự do tư tưởng và tự do ngôn luận thì lúc ấy chúng ta mới được chứng kiến cảnh những quyết định của kẻ mạnh phải khuất phục trước cái quyền lực duy nhất được coi trọng: “quyền lực của nhân dân” (1).
Toàn cầu hoá như một yêu cầu, một sức mạnh không cưỡng được cho bất cứ ai, cho bất cứ cộng đồng nào - toàn cầu hoá, nói theo ngài Mayor: “không thể chỉ hạn chế trong các mạng, không thể chỉ là việc riêng của viễn thông, của những máy điện toán, của thế giới phương tiện truyền thông hay các thị trường, mà phải dựa trên sự củng cố một không gian dân chủ chung của toàn thế giới”(2).
“Một không gian dân chủ chung của toàn thế giới”  - hoá ra, thế giới vẫn còn nhiều không gian chưa được hưởng dân chủ, nơi đó, quyền lực của kẻ nắm quyền lực, quyền lực của kẻ mạnh vẫn còn ngự trị và uy hiếp tự do tối thiểu của con người.
Dân chủ, và dân chủ hoá - khẩu hiệu đó đã đến với nhân loại từ bao thế kỷ nay; nhưng cho đến hôm nay, trước thềm thế kỷ mới và thiên niên kỷ mới, vẫn không nhạt ý nghĩa thời sự.
Dân chủ và dân chủ hoá - cuộc hành trình gian khổ biết bao cho toàn nhân loại, và cho mọi quy mô lớn nhỏ của các cộng đồng người trong các thế kỷ của thiên niên kỷ đã qua; và cuộc hành trình ấy vẫn còn tiếp tục trong thế kỷ mở đầu thiên niên kỷ mới.

------------------
(1), (2) Sách Một thế giới mới; Nxb Odile Jacob, Paris , 1999

 
PHONG LÊ
(nguồn: TCSH số 144 - 02 - 2001)

Đánh giá của bạn về bài viết:
0 đã tặng
0
0
0
Bình luận (0)
Tin nổi bật
  • Với sự tham gia của ĐẶNG MẬU TỰU * LÊ VĂN LÂN * ĐINH CƯỜNG * PHẠM THỊ ANH NGA * LÊ HUỲNH LÂM * TÔN PHONG * MAI VĂN PHẤN * PHẠM ĐỨC MẠNH * HỒNG VINH * NGUYÊN NGỌC - TÔN NỮ MINH CHÂU * NGUYỄN XUÂN SANG * NGUYỄN ĐỨC TÙNG * ALICIA OSTRIKER * JEAN VALENTINE * TIM SUERMONDT * NHẬT CHIÊU * PHI TÂN * VÕ NGỌC LAN * PHƯƠNG ANH * NGUYỄN DƯ HOÀI MỤC * ĐỖ XUÂN CẨM * QUẾ HƯƠNG * NGUYỄN KHOA QUẢ * HOÀNG DIỆP LẠC * LÊ MINH PHONG * NGÔ ĐÌNH HẢI * NGÔ MINH
    Sông Hương số đặc biệt tháng 9/2105 trân trọng gửi đến quý bạn đọc.

  • Số báo này xuất bản cũng nhằm vào những ngày Liên hiệp Hội tổ chức chuỗi hoạt động kỷ niệm 70 năm thành lập. Bài “70 năm, một dòng chảy văn học nghệ thuật nối tiếp văn mạch của vùng đất Thuận Hóa - Phú Xuân - Huế” của nhà nghiên cứu Nguyễn Xuân Hoa sẽ điểm lại diễn trình 70 năm đáng tự hào của văn nghệ xứ Huế. 

  • Hiếm có làng nào lại quy định rõ ràng về việc dọn thức ăn trong ma chay như làng Mỹ Phú (xã Phong Chương, H.Phong Điền, Thừa Thiên-Huế).

  • Ở không ít làng quê xứ Huế ngày nay, lệ làng vẫn tồn tại với nhiều quy định khắt khe, chặt chẽ.

  • Tháng 8 năm này, kỷ niệm 95 năm ngày sinh của điêu khắc gia Điềm Phùng Thị (18/8/1920). Một bài viết trong số này, đã nhắc lại “cuộc hóa thân của đất đá” trong sự nghiệp lừng lẫy của bà. Các truyện ngắn được chọn đăng, vừa có những thử nghiệm bút pháp mới, vừa sâu thẳm tính nhân văn; và một lần nữa, trách nhiệm cụ thể của nhà văn được khơi mở: Làm sao vừa có những sáng tạo đầy bứt phá về nghệ thuật, vừa có thể gắn chặt với thực tại? Làm sao để những biến ảo kỳ diệu của tâm thức đời sống, của tiềm thức con người, của “cái bóng” đa nhân cách cuộc đời không dễ nắm bắt… có thể đi vào văn học nghệ thuật? Tất cả lại là những vấn đề muôn thuở của văn học

  • Chùa Từ Hiếu hay còn gọi là chùa “Thái giám” nằm trên ngọn núi Dương Xuân thuộc phường Thuỷ Xuân (TP.Huế). Đây là địa điểm du lịch tâm linh nổi tiếng của Huế, nhưng ít người biết được nguồn gốc đầy nước mắt của ngôi cổ tự này. Nơi đây có một nghĩa trang của những con người mang thân phận không phải đàn ông mà cũng chẳng phải đàn bà...

  • Ngọ Môn là cổng chính phía nam của Hoàng Thành – Kinh Thành Huế, cũng được coi là bộ mặt của Hoàng Thành và vương triều phong kiến.

  • Hệ thống thơ văn trên di tích Huế có một phần rất lớn là Ngự chế thi của vua Minh Mạng, trong đó, đặc biệt tại Hiếu Lăng (lăng vua Minh Mạng) là nơi có nhiều thơ của nhà vua được chạm khắc, trang trí để lưu truyền cho hậu thế.

  • Từ ngày 17 đến 23 tháng 7 năm 2015, trại sáng tác văn học Phong Điền năm 2015 đã diễn ra tại vùng Ngũ Điền do Hội nhà văn Thừa Thiên Huế phối hợp với UBND huyện Phong Điền tổ chức.

  • Câu chuyện này lại có liên quan đến một sự kiện diễn ra cách nay đúng một 150 năm, đó là câu chuyện sứ đoàn đầu tiên của nước ta sang Pháp (1863 - 1864)...

  • Trên các đền đài, lăng tẩm, cung điện triều Nguyễn tại cố đô Huế xuất hiện hàng ngàn bài thơ, văn, câu đối bằng chữ Hán. Hệ thống di sản tư liệu độc đáo này vừa được giải mã để đề nghị UNESCO công nhận là di sản tư liệu thuộc Chương trình ký ức thế giới.

  • Chỉ cần nhìn làn da bất chấp tuổi tác của những người phụ nữ trong gia đình này, bạn sẽ thấy bí quyết làm đẹp từ hoàng cung mà họ được truyền lại qua mấy đời thực sự diệu kỳ đến thế nào. Đó là bí mật để làm ra những viên phấn nụ, dưới công thức của các ngự y triều Nguyễn, chỉ dành cho những giai nhân ở chốn cấm cung.

  • Nét khác biệt của lăng Hoàng Cô gắn liền với câu chuyện cảm động về cuộc đời tiết hạnh của Công chúa Long Thành - người chị ruột của vua Gia Long.

  • Cung đường hình chữ S dẫn du khách lên Bạch Mã, chơi vơi gió, chơi vơi mây và chơi vơi tất cả mọi xúc giác…

  • Huế vốn là đất kinh kỳ, có rất nhiều thú vui tao nhã. Những thú vui đó đã tạo cho Huế một bản sắc riêng mà "chẳng nơi nào có được". Ngủ đò trên dòng sông Hương là một trong những thú vui như thế.

  • Uỷ ban nhân dân huyện A Lưới vừa ban hành kế hoạch tổ chức bình chọn sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu huyện A Lưới năm 2015. 

  • Vào cung là đến với cuộc sống giàu sang nhung lụa nhưng với phần lớn cung nữ, Tử Cấm thành lại là nơi chôn vùi tuổi xuân của họ.

  • Ngôi chùa hàng trăm năm được đánh giá có kiến trúc và khung cảnh đẹp nhất xứ Huế.

  • Trên địa bàn làng Cư Chánh, xã Thủy Bằng, TP Huế có một khu lăng mộ đồ sộ được gọi là lăng Cơ Thánh. Đây chính là lăng của ông Nguyễn Phúc Luân (1733 - 1765) - cha đẻ của Gia Long, vị hoàng đế đầu tiên của nhà Nguyễn trong lịch sử Việt Nam. Lăng mộ của đấng thân sinh vua Gia Long còn được dân gian gọi là lăng Sọ, vì dưới mộ chỉ chôn cất hộp sọ của người quá cố.

  • Những nốt xăm trên trán, mí mắt của người dân tộc Ka Tu thuộc huyện miền núi Nam Đông (Thừa Thiên- Huế) đã hình thành từ lâu đời. Nó là biểu tượng cho sức mạnh, uy lực của dân tộc và trở thành nét giá trị văn hóa mang đậm bản sắc cộng đồng dân tộc. Mới đây, chúng tôi đã có chuyến thực tế, để hiểu hơn về tính độc đáo xung quanh tục xăm hình đầy bí ẩn của đồng bào Ka Tu.