Nồi bánh tết của ngoại

16:33 18/01/2023

THẢO NGUYÊN

Nhắc đến nồi bánh tết của ngoại thì đó là những lần mùa xuân về ngang qua còn đọng lại trong tôi với bao ký ức ngọt ngào sâu lắng.

Ảnh: internet

Dù thời gian có thêm bao nhiêu lần xuân qua nhưng vẫn không thể nào quên được hình ảnh thân yêu ấy. Thương dáng ngoại hao gầy lưng còng tóc trắng, nhưng vẫn cứ lui cui nấu bánh trong những chiều cuối năm. Đó như một phong tục thường niên, một nét đẹp văn hóa của người xưa mà ngoại luôn gìn giữ như một truyền thống của gia đình.

Khi năm cũ sắp bước qua và năm mới cận kề thì đó cũng chính là lúc mà mọi nhà lại tất bật lo đi chợ mua sắm tết, dọn dẹp lại nhà cửa cho tươm tất và điều quan trọng nhất là chuyện gói bánh tét và nấu bánh. Ngoại của tôi cũng vậy, cái nồi thật to treo trên vách ở một góc trong nhà vốn bao ngày nằm yên không ai ngó ngàng đến, thì dịp cuối năm nó lại được ngoại đem ra chùi rửa sạch sẽ rồi cho lên cái lò ở phía sau nhà để nấu bánh. Tuy gọi là cái lò chứ tôi thấy ngoại thường lấy những viên gạch ống kê lên cho đều ba góc hoặc khi thì ngoại lấy sình non trộn chung với trấu rồi đem phơi khô, còn gọi là ba ông táo thật to để đó mà nấu bánh. Cái nồi bánh chuyên dùng để nấu bánh tét của ngoại không biết là nó đã có tự bao giờ, nhưng tôi thấy dường như là nó đã cũ lắm rồi thì phải. Vì đã không còn nét bóng bẩy nữa. Còn cái đít nồi thì đã bị đóng một lớp đen thui mà không thể nào chùi sạch trắng lại được.

Là một đứa trẻ con như tôi thì có biết gì đâu chuyện bộn bề mỗi khi xuân về tết đến. Chỉ biết vui tươi náo nức mỗi khi thấy cái nồi trong nhà được đem ra chùi rửa sạch sẽ. Còn ngoại và mẹ thì loay hoay chuẩn bị với từng công đoạn thì những cái bánh mới được hoàn thành mà cho vào nồi. Khi nấu bánh, ngọn lửa bốc lên nghi ngút cùng những làn khói trắng bay lãng đãng quanh nhà quyện cùng mùa xuân yên bình ấm áp làm cho lòng những đứa trẻ càng nôn nao hơn với niềm mong tết về mà khoác lên áo mới.

Những mùa xuân cứ thế ngang qua. Khi ngoại già tay yếu, chân run, mắt kém thì mẹ tôi lại thay thế ngoại mà làm công việc ấy. Khi mẹ và mấy chị ngồi quây quần bên nhau, người vò nhân, người trộn nếp, người sắp lá chuối. Ngoại chống gậy trúc cứ đi ra đi vào, thỉnh thoảng tôi lại nghe ngoại chỉ nhắc mẹ làm cho những chiếc bánh được khéo léo hơn.

Dòng thời gian cứ mãi trôi nhanh. Tuổi thơ của tôi mới đó mà đã trôi vào dĩ vãng. Góc nhỏ của quê hôm nào phủ bóng mát cây xanh với ngôi nhà rêu phong mái lá thì nay đã ít nhiều đổi thay. Phía trước sân cánh cổng có giàn hoa giấy nở đầy hoa thì nay không còn nữa. Con lộ mới toanh vừa mới làm xong, xe cộ chạy qua lại suốt ngày. Sự ồn ào đã thay thế cái khoảng trầm lắng thân quen xưa kia. Nhưng đó chính là sự phát triển của vùng nông thôn, là niềm mơ ước của bao người ở đây.

Những ngày cuối năm sắp đi qua, tết đã cận kề rồi mà cái nồi chỉ để dành nấu bánh tét nó vẫn nằm lặng thinh trên vách. Tôi thắc mắc hỏi mẹ rằng: Tại sao năm nay nhà mình không gói bánh như thường lệ hằng năm nữa vậy mẹ? Mẹ đang lau chùi mấy bộ bàn ghế trong nhà, mẹ vừa làm vừa trả lời tôi: Con không thấy mẹ làm chẳng có chút thời gian nghỉ ngơi đó hay sao. Cuối năm vừa phải phụ cha con rải phân, tưới nước đám đậu, đám dưa ngoài rẫy, rồi còn phải lo toan bao công việc trong nhà thì thời gian đâu mà nấu bánh nữa. Mẹ định tới sáng ba mươi đi ra chợ mua vài đòn bánh tét và mớ bánh ít về cúng ông bà cho nó gọn.

Mẹ tôi nói cũng phải, thời buổi bây giờ muốn mua gì ngoài chợ mà không có. Cũng như chuyện nấu bánh cũng vậy, nếu không có thời gian tự làm thì ra chợ mua cũng được. Nhưng mà với tôi, chiều cuối năm không được thấy nồi bánh sau nhà đang bập bùng ánh lửa, làn khói bay uốn cong theo ngọn gió, và mùi nếp bốc thơm thì dường như là bị thiếu thiếu một cái gì đó trong lòng thì phải. Rồi tôi lại đi vào trong nhà, nhìn lên nơi mà cái nồi đang im lìm trên vách đó rồi tự hỏi, không biết nó có buồn không? Nhưng sao tôi lại khao khát nó được đặt lên bếp lửa như những xuân xưa.

Đã bao mùa xuân ngoại tôi đi xa. Cái nồi mà ngoại thường đem ra nấu bánh mỗi khi xuân về tết đến thì nay nó cũng nằm yên đó như một kỷ vật rồi.

Xuân đang về, tết đang đến. Không hiểu sao tôi lại khát khao được trở về những mùa xuân khi còn có ngoại…

T.N
(TCSH408/02-2023)

 

Đánh giá của bạn về bài viết:
0 đã tặng
0
0
0
Bình luận (0)
  • Nguyễn Trương Khánh Thi - Hồng Nhung

  • HẢI VÂNKhi tôi chào đời, Huế đã là một thành phố cổ kính xinh đẹp, với sông Hương, núi Ngự, với điện ngọc đền rồng, với lăng tẩm chùa chiền... Tất cả như tắm mát hồn người.

  • Phương Ly - Nguyễn Thị Thanh Viên

  • Người xưa có câu "Một đời người hai thời con nít". Nghĩa là người ta, khi tuổi về già, ai cũng phải (hoặc cũng được) "hoàn đồng" như thời con trẻ. Có lẽ yếu tố đặc trưng làm nên sự "đồng dạng nhân cách" phía hai đầu của một đời người là chất Anima cổ tích. Khi một nhà văn dành cả đời để viết và viết được truyện cổ tích cho trẻ con thì tâm hồn của họ hẳn nhiên không chỉ hai thời mà cả đời là "con nít". Nếu không có chất con nít ấy trong mình, trong chủ thể sáng tạo thì cảm xúc sẽ giả, giọng điệu sẽ già, sự viết sẽ trở nên kệch cỡm như kiểu "cưa sừng làm nghé".

  • HỒ BÍCHDưới gầm cầu phía chợ Trời có một cô bé độ tuổi niên thiếu, mặt đẹp như hoa nhưng bị tật nguyền đến trú ngụ ở đấy từ bao giờ. Nó bị bại liệt một chân nên không đi lại được mà phải bò hoặc lết. Có lẽ do vậy mà người ta thường gọi nó là Bé Lết.

  • Nguyễn Thành Ly - Cẩm Phương - Nguyễn Loan - Trần Tuấn

  • CAO THỊ THÚY HẰNGTrên một cành dẻ cao ở trong khu rừng nọ có một cái tổ chim nho nhỏ, xinh xinh được kết cẩn thận từ những cọng rơm vàng óng. Tại đấy, một chú chim non vừa mới mở mắt chào đời. Chú được mọi người gọi bằng một cái tên rất hay - chim Họa mi. Bác Họa mi chăm sóc chú chim nhỏ rất cẩn thận nên không bao lâu sau chú đã có thể bay nhảy thành thạo.

  • Vĩnh Nguyên - Huỳnh Phương Ly

  • LTS: “Vua lũ đồ chơi” là tập sách tuyển chọn những tác phẩm Văn, thơ và tranh về đề tài thiếu nhi do nhà xuất bản Thuận Hóa ấn hành vào đầu năm nay. Công trình này là kết quả của "cuộc vận động sáng tác văn học vì tuổi thơ" do Hội Văn học nghệ thuật, Ủy ban bảo vệ và chăm sóc trẻ em, Sở Giáo dục đào tạo, Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh Thừa Thiên Huế và Nhà thiếu nhi Huế phối hợp tổ chức.Những tác phẩm trong tập sách bao gồm cả thiếu nhi và người lớn cùng sáng tác và cũng đã công bố rải rác đây đó, kẻ cả trên TCSH. Sông Hương xin trân trọng giới thiệu một số tác phẩm trong tập sách này.

  • LÊ THỊ HOÀI NAMHiện nay, cùng với sự lớn mạnh không ngừng của nền Văn học thiếu nhi thế giới, Văn học trẻ em Việt Nam đã có những bước phát triển vượt bậc với sự góp mặt của nhiều cây bút đầy triển vọng và những tác phẩm được trẻ em đón đợi và tìm đọc.

  • Khi tôi chuẩn bị lái xe ra khỏi nhà thì thằng con trai tôi xuất hiện trước xe.Với gương mặt rạng ngời, nó bảo: “Ba ơi, con có cái này cho ba này!”. “Gì thế con”, tôi hỏi lại, giọng hơi bực vì sắp trễ giờ. Thằng bé xoè đôi bàn tay và chỉ cho tôi những thứ tuyệt vời nhất trong trí tưởng tượng của một đưa bé 5 tuổi. “Tự con tìm thấy đấy!”.

  • Đỗ Hoàng Hạnh - Nguyễn Loan -  Trần Thị Thu Huề - Phạm Minh Giang

  • DƯƠNG THỊ HIỀN“Vườn nhà ngoại có giàn trầu to nhất làng”. Hồi bé tôi vẫn thường chạy cùng xóm chỉ để khoe như thế. Mà giàn trầu ấy cũng rộng thật. Sau hiên nhà ngoằn ngoèo không biết bao nhiêu là thân trầu chen chúc, cố bám vào tường, vào cọc rào ngoại dựng sẵn. Trầu ra lá quanh năm, bất chấp cả cái nắng hanh hao của đất miền Trung cằn cõi hay cái giá lạnh của mùa đông. Nhất là sau cơn mưa, những ngọn trầu đâm lên tua tủa, vươn mãi tít tận mái ngói của dãy nhà 3 gian. Thân trầu yếu ớt, mảnh dẻ cứ đan cài, quyện chặt vào nhau hiển hiện sự gắn bó làm ánh lên sắc xanh mơn mởn của sự sống bất diệt.

  • TIỂU NGỌCTrong các câu chuyện đã được học, đã được đọc, em thích nhất câu chuyện Con cá thông minh nói về tình thương con của mẹ cá, cũng là của những người mẹ trên thế gian này.

  • ĐƯỜNG XUÂN SỬ

  • DƯƠNG THỊ HIỀNNó là Hựu, Hựu què. Bọn trẻ con trong xóm gọi nó thế. Từ lúc sinh ra bàn chân trái của nó đã bị teo lại và tay trái cũng chỉ có 4 ngón. Đó là di chứng của chất độc da cam bố nó mang từ chiến trường về. Bọn bạn cùng lứa không chơi với nó, bọn chúng luôn đùa nó một cách cay độc: Què ơi! “Quái vật tụi bay ơi”...

  • Gắp...! - Kể vấn - Chợ điếc

  • Ngoắc mưa - Ốc luộc đi thi... !

  • BÍCH THÚYHai chị em Thanh và Huyền là con song sinh của một nhà doanh nghiệp nhỏ ở cuối phố. Cả hai cùng học một lớp, ngoài giờ đến trường, bố mẹ còn thuê gia sư về ở dạy kèm trong nhà. Thanh học kém môn toán. Huyền học kém môn văn. Cô giáo thường nhắc nhở "gắng lên, chăm vào, ai cũng có thể học được như nhau cơ mà". Nhờ đó, dần dần em nào cũng làm bài tốt và được cô giáo cho điểm bằng nhau cả.

  • LTS: Trong cuộc thi 2001 - 2003 của Tạp chí Sông Hương, Toà soạn nhận được một chùm thơ viết cho thiếu nhi theo thể đồng dao, khá độc đáo. Chùm thơ đã lọt qua vòng sơ khảo. Sông Hương xin dành trang thiếu nhi để giới thiệu chùm thơ như một sự khuyến khích đề tài.