Đi xe đò ra Đông Hà thì mưa ập đến. Minh rủ tôi:
- Ta vào chợ vừa xem hàng, vừa nấp mưa.
Vào đến cổng chợ, hàng ngoại bày bán la liệt.
- Hai ông anh mua dù đi, dù Thái hẳn hoi, hết chê...
Một em môi đỏ chót mời chào.
Tôi nói vui:
- Dù Thái hay dù Mèo cũng phải mua, mưa thế này không có áo nhựa, thì chỉ ngồi nhờ quán em mà ngắm trời. Giá bao nhiêu!
- Năm mươi ngàn đồng ông anh ạ. Miệng liến thoắng phân bua, thuế nọ thuế kia, công an thuế vụ, chẳng lời lãi gì mấy. Miệng nói mắt cười, tay cầm cái dù đỏ cụp xòe lia lịa.
- Sao đắt vậy! Ở Huế có bốn mươi lăm ngàn đồng.
Cô gái bán hàng bị hẫng, không ngờ mấy cha phiêu lãng nắm chắc giá trị trường. Thực ra tôi nói đại vậy chứ có đi ra chợ Đông Ba, Đông Bảy gì đâu.
- Thôi bốn chục ngàn. Không mai bọn tôi đi Khe Sanh mua. Minh trả vậy rồi đưa cái dù cho cô gái.
- Không lời một cắc, nhưng buổi sáng may xưa. Thấy vía ông anh nghệ sĩ, bán để lấy hên.
Chúng tôi chọn hai cái rồi trương ô đi giữa mưa đường phố Đông Hà.
Khi về đến nhà, nhìn chữ thì ra dù Singapo. Thái hay Po thì cũng là dù ngoại, chắc xài được lâu.
Ai ngờ chưa hết mùa mưa dù bị kẹt cứng. Gặp mưa giữa phố, cần trương dù thì nó không chịu bung ra cho. Bạn tôi cười:
- Hóc rồi, cho nó một be Huđa là nó xòe ngay.
Hôm sau tôi cho nó uống đầy luyn mà vẫn bị kẹt. Tôi bực, ném dù vào xó nhà.
Tình cờ, tôi thấy bên lề đường phố Trần Hưng Đạo có anh thợ còn trẻ với cái bàn gỗ dân giã: SỬA DÙ.
Tôi tức tốc về nhà đem dù đi sửa. Vợ tôi càu nhàu: "Tối còn đi đâu!" Tôi bỏ ngoài tai.
May quá anh thợ nhận sửa rất nhiệt tâm..
- Vâng, bác chờ tý xíu thôi.
Anh ta dùng cái nan hoa xe đạp đập bẹp loay hoay chừng mười phút cái dù trương, cụp như mới.
Ít nhất cũng năm ngàn. Tôi nghĩ vậy. Nhưng không ngờ anh ta chỉ lấy có một ngàn.
Tôi đưa tờ giấy bạc hai ngàn đồng cám ơn rối rít, người thợ sửa dù lục túi tìm tiền thối lại.
- Anh cứ cầm lấy, tôi hay đi qua đây.
Nói vậy để anh yên tâm chứ hai ngàn đồng còn là rẻ. Nhưng người thợ không chịu, đòi đổi tiền để trả, đang dùng dằng thì trời đổ mưa. Tôi vội vã tìm nơi ẩn nấp.
Đây là phố giàu sang ở Huế, những tiệm vàng bạc óng ánh phát quang với các tên hiệu: Kim Chi, Ái Hương... rồi những tiệm đồng hồ, tivi, cát xét đời mới.
Vào nấp không tiện, tôi đi thẳng. Trời mưa to có dù che vẫn ướt. Liền nhớ ra có anh bạn làm Giám đốc công ty ở một con đường gần đây. Cố đạp đến đó, một công đôi việc: thăm bạn, tránh mưa.
Vợ giám đốc còn xuân sắc. Thời kỳ chồng mới làm giám đốc chị ta lộng lẫy như bà hoàng. Mấy lần trước chị tiếp tôi ừ à cho qua chuyện, rồi bỏ đi rất tế nhị. Bây giờ trước mặt tôi, chị ta đon đả pha trà. Nhà cửa như bị xáo trộn.
- Anh Hà đi đâu chị?
Không trả lời câu hỏi, chị ta rót nước và phân bua:
- Các cháu đi học cả.
Thời gian trôi chậm rãi, im lặng đến dễ sợ. Nhìn trời mưa lơ đãng, tôi tìm cách rút lui.
- Anh Hà đi Hà Nội hơn tháng nay.
Tôi nhìn vợ giám đốc, cớ rút lui đây rồi.
- Có việc gì vậy? Tôi hỏi?
- Thì chuyện làm ăn ở công ty, đài báo đưa tin om sòm. Anh còn lạ gì!
- Tôi đâu có biết!... Rồi đứng dậy cáo từ.
- Trời đang mưa to, làm gì mà anh vội thế?
Chị ta cầm tôi lại, kể trọn vẹn sự đổ bể công ty từ A đến Z, giám đốc Hà có nguy cơ hầu tòa.
- Nhưng đi Hà Nội thì giải quyết được gì! Tôi thật thà hỏi.
- Ấy chết, có chứ anh. Mọi việc có liên quan từ Hà Nội đến Sài Gòn rồi cả bên Lào. Nhưng ở Hà Nội mới là quan trọng. Anh Hà nhà em đi là cốt nhờ vào lúc này.
Nhìn cái dù của tôi cụp xuống dựng bên tường nhà, chị ta phân bua: “Trong khi mưa bão có dù che chắn đỡ ướt”.
Tôi ngồi im như tượng đá hồi lâu... Thì ra vậy.
- Chắc tốn kém cho chuyến đi không nhỏ, tôi đưa mắt nhìn.
Vợ giám đốc trả lời:
- Em đưa nhà em năm cây.
Làm sao mà tôi tin lời người đàn bà này? Có thể ít hơn có thể nhiều hơn số vàng chị ta nói.
- Vốn liếng cả nhà có vậy. Chị ta nói thế. Thiên hạ đồn đại chứ tụi em có gì đâu! Nhờ Phật nhờ Trời, nếu không qua được thì anh Hà đành lên trại BĐ đi giữ bò hay cắt tranh, chứ biết làm sao? Chị ta lau nước mắt.
Ngồi lại chỉ thêm rách việc, vả trời đã mưa nhỏ hạt. Tôi cáo từ, khi bước ra thềm vừa dương ô, chị ta còn nói thêm:
- Anh quen với nhà báo nhờ anh nói giúp một tay.
Thì ra Hà đi mua cái dù nội đến hàng chục triệu đồng để che đỡ một cơn mưa, mới biết dù ngoại tôi mua rẻ chán...
Huế, mùa mưa 93
N.L
(TCSH60/02-1994)
Tải mã QRCode
Ven Hồ Gươm ở phía lề đường bên phải, cách chân tượng vua Lê Thái Tổ ước ngoài trăm mét, luôn có một bồ đoàn. Bồ đoàn là chừng dăm tấm thảm Tầu rải sàn nhập lậu từ các tỉnh phía Bắc được các gia đình Hà Nội trung lưu ưa dùng.
1Sau lần đi gặt thuê cho đồng bào dân tộc ở Vĩnh Thạnh về, tôi bị trận sốt rét nặng. Dai dẳng trở đi trở lại gần ba tháng mới khỏi. Những ngày sau đó, trong người thấy cứ nôn nao, bứt rứt.
Có thể cô gái ấy đã trồi lên từ thủy cung do thủy triều xuống quá nhanh. Một nửa thân hình của cô từ dưới eo trở lên, hoàn toàn khỏa thân nhô ra khỏi mặt nước.
Mặt trời như còn ngái ngủ. Cùng với cánh cò trắng từ đâu bay về sáng nay, tôi bần thần chờ đợi một điều gì đó. Nó mong manh và đằm thắm theo về với cơn gió lạnh. Như mặt trời vẫn thập thò, như đường về mệt mỏi, như hàng cây đìu hiu. Vừa gần gũi tưởng có thể ôm giữ được mà cũng vừa cách xa vời vợi.
Hôm qua nghe đài, có một cái tên giống hệt người thân của mình đã mất tích trong chiến tranh. Rồi một tên khác, kế tiếp một tên khác với hòm thư toàn những chữ số. Hai anh em tôi nhìn nhau. Đã biết bao lần anh em tôi nhìn nhau như vậy. Từ khi con bé thiên thần kia còn chưa biết khóc vì buồn.
ITiệc có vẻ sắp tàn. Nàng đứng lặng lẽ gần cửa ra vào đưa mắt bao quát căn phòng rộng. Đèn chùm sáng trắng. Nhạc êm dịu trong phòng hôn lễ đã giúp nàng tự tin hơn khi bước chân vào có một mình với bộ đồ xoàng xĩnh đang mặc.
Bây giờ thì Hồng sắp được gặp chị. Người chị mà suốt những năm tháng đi xa, ở đâu Hồng vẫn luôn nghĩ tới. Cứ mỗi lần như thế, một tình cảm thân thương choán ngập tâm hồn Hồng.
- Mẹ nếm thử xem. Con cho thêm một tý đường nữa nhé.Tôi ngừng tay bên rồ rau sống xanh um cầm lấy thìa nước chấm nhấm nháp lắng nghe vị vừa chua vừa ngọt vừa bùi bùi tan ra trên đầu lưỡi: - Một thìa nhỏ nữa thôi con. Ngon rồi đấy.
Bác Hai đang ngồi trước mặt tôi, lặng im như pho tượng. Đôi mắt bác đăm đăm không chớp, nhìn về một cõi xa xăm mà tôi đoán chừng là ở nơi ấy chắc chắn có những kỷ niệm vui buồn về người em trai của bác, chính là cha tôi.
Cuối năm, Đài truyền hình liên tục thông báo gió mùa đông bắc tràn về, miền Tây Bắc nhiệt độ 00C, khu vực Hà Nội 70C...
Tôi tạm xa Hà Nội một tuần. Cũng chẳng biết là phải xa hay được xa nữa. Bố mẹ phái: - Cho con Hạ đi ăn giỗ!
Tặng anh Hữu Ngọc, anh Đoàn, Lành - Ngọc Anh. Tưởng nhớ chị TâmHảo không có giấy mời. Có thể những người bạn cũ của anh ở Huế cũng đã nghỉ hưu cả rồi, hoặc giả họ bận trăm công ngàn việc nên cũng chẳng nhớ anh ở đâu mà tìm... Song điều ấy không quan trọng.
Chiến tranh biên giới Tây Nam kết thúc, nhận tấm thẻ thương binh, tôi trở về quê nhà. Để bớt gánh nặng kinh tế cho gia đình, tôi dã dành tất cả số tiền chính sách nhận được mở một quầy sách báo. Khách hàng của tôi khá đông.
Ông Biểu đột ngột nằm xuống. Tưởng như mọi cái đâu vào đấy. Như linh cảm trước, cuối năm con hổ, ông Biểu đã sắm cỗ áo quan dạ hương thơm nức. Xe cộ cần bao nhiêu chẳng có. Mọi thứ nếu muốn, chỉ sau một tiếng “alô” là tha hồ.
- Mẹ nếm thử xem. Con cho thêm một tý đường nữa nhé.Tôi ngừng tay bên rổ rau sống xanh um cầm lấy thìa nước chấm nhấm nháp lắng nghe vị vừa chua vừa ngọt vừa bùi bùi tan ra trên đầu lưỡi: - Một thìa nhỏ nữa thôi con. Ngon rồi đấy.
Nó tỉnh dậy. Sương lành lạnh, thời tiết thật khắc nghiệt, ban ngày trời nắng như thiêu như đốt. Khẽ co ngón tay, một cảm giác đau buốt suốt từ đỉnh ngón chạy vào tim, xương sống như có luồng điện chạy qua. lạnh toát.
Chuyện kể rằng ở xóm Đồng có một gia đình hiếm con lắm, chữa mãi đến năm chồng 45 tuổi, vợ 40 tuổi mới có mang.
Khúc sông lặng lẽ như thói quen của nó vẫn lặng lẽ vào mùa thu nước kiệt. Bây giờ, dòng chảy chỉ còn là một dải nông lờ, xuống đến tận mép nước mới nghe được tiếng chảy róc rách như tiếng nói thầm.
“Ai cũng biết rằng tạo hóa sinh ra đất, nước, cây cỏ, chim muông, thú vật... và con người. Động vật có trước con người có sau. Như vạy họ là tiền bói của con người. Đã không thờ kính tiền bối, lại làm điều ác với họ, con người phải gánh chịu lấy hậu quả. Âu đó cũng là lẽ trời...!”
Chủ nhật, tôi đến thăm một người bạn quen nhưng không thân lắm ở bên kia Cầu Kho, phía Tây Bắc thành phố. Đã dăm bảy năm nay tôi không gặp anh, mặc dù đã biết anh chuyển về dạy ở Đại học Nông Lâm khá lâu.