ĐINH THỊ NGÂN
Kỷ niệm 51 năm ngày thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2026)
“Như có Bác Hồ trong ngày vui đại thắng…” - Lời ca ấy vang lên trong biển cờ hoa ngập tràn, trong tiếng reo vui của toàn dân tộc, mang theo niềm xúc động nghẹn ngào khi non sông thu về một mối.
Ảnh: Văn Đình Huy
Ngày 17/7/1966, giữa giai đoạn quyết liệt nhất của cuộc kháng chiến chống Mỹ, Chủ tịch Hồ Chí Minh ra lời kêu gọi đồng bào và chiến sĩ cả nước: “Chiến tranh có thể kéo dài 5 năm, 10 năm, 20 năm hoặc lâu hơn nữa. Hà Nội, Hải Phòng và một số thành phố, xí nghiệp có thể bị tàn phá, song nhân dân Việt Nam quyết không sợ! Không có gì quý hơn độc lập, tự do. Đến ngày thắng lợi, nhân dân ta sẽ xây dựng lại đất nước ta đàng hoàng hơn, to đẹp hơn”. Thời khắc lịch sử ngày 30/4/1975. “Đúng 11 giờ 30 phút, quân ta tiến vào Sài Gòn, đánh chiếm Dinh Độc Lập. Bộ Tổng tham mưu Ngụy - Dương Văn Minh đầu hàng vô điều kiện. Cờ đỏ sao vàng tung bay trên nóc Dinh Độc Lập. Chiến dịch Hồ Chí Minh toàn thắng”1.
Trong bài thơ Mùa xuân đại thắng, tác giả Ngọc Ẩn Nhi Huyền đã bộc lộ niềm hân hoan trước chiến thắng vẻ vang, dũng cảm, bản lĩnh của dân tộc: “Mùa Xuân đại thắng rực cờ hoa/ Thống nhất Bắc Nam hiệp một nhà… Đoàn kết chung lòng cùng đổi mới/ Việt Nam muôn thuở vững sơn hà”. Cuộc kháng chiến chống Mỹ đến ngày toàn thắng, đến dấu mốc đại thắng mùa Xuân năm 1975 vượt qua muôn vàn khó khăn, thử thách, chiến đấu anh dũng, quyết chiến, quyết thắng trên tất cả các mặt trận chính trị, quân sự, ngoại giao với toàn bộ sức lực và trí tuệ Việt Nam. Nhìn lại chặng đường hơn 50 năm đất nước thống nhất, công cuộc đổi mới dưới sự lãnh đạo của Đảng đã không ngừng trưởng thành, lớn mạnh về mọi mặt, nhân dân ta đã vượt qua biết bao khó khăn, thử thách để xây dựng và phát triển đất nước, nâng cao đời sống.
Thành phố Huế là một trong ba ngọn cờ đầu của miền Nam chống Mỹ, là một chiến trường trọng điểm, là mắt xích chiến lược trong cuộc đối đầu giữa ta và địch. Hơn nửa thế kỷ trước, đúng 6 giờ 30 phút sáng ngày 26/3/1975, lá cờ “Quyết chiến, quyết thắng” tung bay trên đỉnh Kỳ Đài - Phu Văn Lâu, Huế hoàn toàn giải phóng. Lịch sử bước sang trang mới. Trên chặng đường 21 năm kháng chiến chống Mỹ cứu nước (1954 - 1975), thành phố Huế là biểu tượng sáng ngời của chủ nghĩa yêu nước và tinh thần bất khuất, là bản anh hùng ca về ý chí cách mạng kiên cường, sự hy sinh anh dũng của bao thế hệ quân và dân ta, xứng danh với vùng đất 8 chữ vàng Bác Hồ tặng: “Tấn công, nổi dậy, anh dũng, kiên cường”2. Chiến thắng ngày 26/3/1975 mang ý nghĩa to lớn, góp phần quan trọng vào Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, làm nên đại thắng mùa Xuân năm 1975. Cả nước tự hào về thành phố Huế - mảnh đất kiên cường đã góp phần vào thắng lợi mở đầu cuộc tiến công và nổi dậy của miền Nam anh hùng. Ngày ấy vẫn mãi vẹn nguyên thời khắc hào hùng của dân tộc. Lịch sử là một phần ký ức, nó không chỉ là câu chuyện của ngày hôm qua, lịch sử là câu chuyện của ngày hôm nay và của tương lai. Hơn nửa thế kỷ đất nước thống nhất, đi lên chủ nghĩa xã hội.
Huế những ngày đầu giải phóng, là một trong những địa phương khó khăn nhất nước. Hậu quả chiến tranh để lại quá nặng nề, vết thương bom đạn cày sâu vào lòng đất, nhà cửa ruộng vườn bị tàn phá, hàng vạn người dân trở về quê hương với hai bàn tay trắng. Nhưng với truyền thống đoàn kết, năng động sáng tạo, sau hơn nửa thế kỷ, Huế chuyển mình mạnh mẽ, khẳng định vị thế là một trong những trung tâm văn hóa, du lịch lớn của cả nước. Giờ đây, tuy vẫn còn những khó khăn thách thức, song về tổng thể, bức tranh kinh tế - xã hội của thành phố Huế ngày càng rõ nét, khởi sắc. Năm 2025, thành phố có 13/14 chỉ tiêu chủ yếu đạt và vượt kế hoạch; Tốc độ tăng trưởng GRDP ước đạt từ 8,5 - 9%, xếp thứ 12/34 tỉnh, thành phố và xếp thứ 2/5 địa phương vùng Bắc Trung Bộ; Lượng khách du lịch ước đạt 6,3 triệu lượt, tăng 61,5%; Doanh thu du lịch đạt khoảng 13.000 tỷ đồng, tăng 64,4% so với cùng kỳ. Các hoạt động thương mại, dịch vụ, vận tải, y tế, giáo dục, viễn thông tiếp tục phát triển ổn định. Công tác cải cách hành chính đạt nhiều kết quả nổi bật, các chỉ số cải cách hành chính nhiều năm liền thuộc nhóm “Tốt” của cả nước3.
Với sự quyết tâm nỗ lực của cả hệ thống chính trị và sự đồng lòng của người dân, hơn nửa thế kỷ đất nước thống nhất, từ một vùng khó khăn, một tỉnh nghèo sau chiến tranh, Huế đã và đang vươn mình trở thành một thành phố hiện đại, năng động; một trong những trung tâm văn hóa của Việt Nam; một vùng kinh tế trọng điểm của miền Trung.
Hạ tầng kinh tế - xã hội ngày một nâng cao, đặc biệt hạ tầng giao thông được đầu tư đồng bộ, hoàn chỉnh, nhiều công trình kết nối thuận lợi các địa phương trong vùng, từ thành thị về nông thôn và cả nước, các tuyến giao thông ngang nối với cầu Hòa Xuân (Phong Điền), cầu Trường Hà (Phú Vang), các cửa khẩu nối với nước bạn Lào, cảng nước sâu Chân Mây, sân bay quốc tế Phú Bài, đường Hồ Chí Minh, hầm đường bộ Hải Vân… đã tạo thời cơ mới cho sự phát triển kinh tế - xã hội của thành phố. Trong năm 2025, Huế tiếp tục tập trung đầu tư xây dựng, hoàn thiện hệ thống hạ tầng giao thông chiến lược. Cầu Nguyễn Hoàng bắc qua sông Hương, với tổng mức đầu tư hơn 2.200 tỷ đồng, đã chính thức thông xe vào sáng ngày 26/3/2025, đúng dịp Kỷ niệm 50 năm Ngày giải phóng Huế (26/3/1975 - 26/3/2025). Cùng với đó, cầu vượt cửa biển Thuận An, sau gần 4 năm thi công với tổng vốn đầu tư (giai đoạn 1) khoảng 2.400 tỷ đồng đã hoàn thành và đang chờ hoàn thiện phần đường dẫn trước khi chính thức đưa vào sử dụng4. Đây là hai công trình không chỉ góp phần giải quyết nhu cầu đi lại, giảm tải giao thông, mà còn đóng vai trò kết nối liên hoàn các tuyến đường ven biển, phục vụ hạ tầng, du lịch, đô thị, mở ra điểm đến hấp dẫn với du khách khi đến Huế.
Thành phố Huế ngày càng phát triển hiện đại và được công nhận: “Thành phố Festival đặc trưng của Việt Nam”, “Thành phố Xanh quốc gia”, “Thành phố bền vững về môi trường ASEAN”, “Thành phố du lịch sạch ASEAN”, “Kinh đô Ẩm thực”, “Kinh đô áo dài Việt Nam”. Đến nay, Huế là địa phương duy nhất trong cả nước đang sở hữu 8 di sản văn hóa được UNESCO công nhận là di sản văn hóa thế giới và di sản khu vực, trong đó có 6 di sản của riêng Huế. Ngoài ra, Huế là địa phương đang lưu giữ gần 1.000 di tích lịch sử văn hóa, hơn 500 lễ hội các loại. Trước những biến thiên của thời gian, các di sản văn hóa đặc trưng vô giá ở Huế vẫn cơ bản được bảo tồn, giữ gìn khá nguyên vẹn. Hơn 200 công trình hạng mục được tu bổ, phục hồi, tôn tạo5. Di sản Huế đã chuyển sang giai đoạn ổn định, phát triển và có sự hồi sinh mạnh mẽ. Huế đang nỗ lực biến những lợi thế, tiềm năng của mình phát triển hài hòa trên cơ sở bản sắc riêng, xây dựng thương hiệu du lịch mới của thành phố: “Cố đô Huế - 1 điểm đến 8 di sản - Quê hương hạnh phúc”.
Đồng hành cùng quê hương trong bước chuyển mình, không thể không nhắc tới văn học nghệ thuật. Dưới ngọn cờ văn hóa văn nghệ của cách mạng, từ kháng chiến cứu nước hay đến ngày hòa bình, thống nhất giang sơn, các tổ chức chính trị - xã hội, trong đó có giới văn học nghệ thuật luôn được Đảng quan tâm. Ngày 18/9/1945, Liên đoàn Văn hóa Cứu quốc Thừa Thiên được thành lập, đây là tiền thân của Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật thành phố Huế ngày nay. Trong suốt hơn 80 năm, trải qua 2 cuộc chiến tranh vệ quốc của toàn dân tộc, các thế hệ văn nghệ sỹ Huế tiếp nhận sức sống mãnh liệt của dân tộc bằng tác phẩm và hoạt động của mình, góp phần vào công cuộc đấu tranh giành độc lập, thống nhất đất nước, xây dựng Tổ quốc Việt Nam. Nhiều văn nghệ sỹ tài năng sau này đã trở thành những cán bộ cấp cao của Đảng, Nhà nước và các tổ chức chính trị.
Nhìn lại hành trình hơn 50 năm qua, khí thế của mùa Xuân lịch sử “Tiến công, nổi dậy, anh dũng, kiên cường” vẫn luôn là nguồn sức mạnh truyền nối quá khứ vẻ vang của lịch sử vào mỗi chặng đường phát triển của quê hương. Đó là hành trang quý giá thúc đẩy sự phát triển để Huế trở thành một trong những trung tâm lớn, đặc sắc của khu vực Đông Nam Á về văn hóa. Hơn nửa thế kỷ đất nước thống nhất, hơn nửa thế kỷ chuyển mình đổi mới theo nhịp bước của dân tộc, Huế đẹp hơn, khang trang hơn. Những thành tựu trên không chỉ đánh dấu sự phát triển của thành phố mà còn mở ra cơ hội để bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa đặc sắc của Huế.
Đ.T.N
(TCSH446/04-2026)
-----------------------
1 Nguồn: https://laodong.vn/lao-dong-cuoi-tuan/ngay-3041975-moi-khoanh-khac-deu-la-lich-su-1332489.ldo
2 Nguồn: https://nhandan.vn/thua-thien-hue-phat-huy-truyen-thong-tien-cong-noi-day-anh-dung-kien-cuong-trongsu-nghiep-xay-dung-que-huong-giau-dep-post484075.html
3 Nguồn: https://hue.gov.vn/Chinh-quyen/Trang-tin-PCT-Nguyen-Thanh-Binh/Hoat-%C4%91ong/tb/Thanh-phoHue-trien-khai-ke-hoach-phat-trien-kinh-te-xa-hoi-quoc-phong-an-ninh-nam-2026-886754
4 Nguồn: https://www.vietnamplus.vn/thanh-pho-hue-phat-trien-xung-tam-la-do-thi-di-san-dac-thu-cua-ca-nuocpost1085920.vnp
5 Nguồn: https://www.vietnam.vn/xay-dung-hue-thanh-mot-xu-so-hanh-phuc-cuoc-song-sung-tuc-hon-2
Tải mã QRCode
HOÀNG PHƯỚC
Trước thực tiễn của cách mạng kháng chiến, lực lượng dân quân tự vệ không ngừng lớn mạnh, trưởng thành về mọi mặt. Tháng 4/1949, từ chiến khu Việt Bắc, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký Sắc lệnh thành lập Bộ đội địa phương trên cả nước.
LÊ QUANG MINH
Thời điểm Trị - Thiên Huế đang gấp rút thực hiện kế hoạch giải phóng thì cục diện chiến trường miền Nam chuyển biến mau lẹ. Tây Nguyên giành chiến thắng lớn, quân đội của chế độ Sài Gòn rút khỏi Tây Nguyên hoàn toàn. Ngày 18/3/1975, Bộ Chính trị hạ quyết tâm chuyển cuộc Tiến công chiến lược thành cuộc Tổng tiến công chiến lược, hoàn thành kế hoạch hai năm (1975 - 1976) ngay trong năm 1975.
Kể từ sau Hiệp định Paris về Việt Nam (ký ngày 27/1/1973), ở chiến trường Trị Thiên nói chung, Thừa Thiên Huế nói riêng, thế và lực của cách mạng đã có sự phát triển mạnh mẽ là nhân tố mới góp phần quan trọng tạo nên sự thay đổi cục diện chiến trường toàn miền Nam ngày càng có lợi cho cách mạng.
Kể từ sau Hiệp định Paris về Việt Nam (ký ngày 27/1/1973), ở chiến trường Trị Thiên nói chung, Thừa Thiên Huế nói riêng, thế và lực của cách mạng đã có sự phát triển mạnh mẽ là nhân tố mới góp phần quan trọng tạo nên sự thay đổi cục diện chiến trường toàn miền Nam ngày càng có lợi cho cách mạng.
Kể từ tháng 8 năm 2008, có một đoạn đường rộng thênh dài một ngàn năm trăm mét mang tên nhân vật lịch sử Đặng Phúc Thông chạy qua xã Yên Thường, huyện Gia Lâm, Hà Nội nối với đường Hà Huy Tập đến tận địa phận thành phố Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh.
Tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam có lưu giữ bản gốc bức tranh “Bình văn” của họa sĩ Lê Văn Miến. Đây là bức tranh vẽ theo kỹ thuật sơn dầu cổ điển của châu Âu đầu tiên ở Việt Nam.
Tọa đàm khoa học với chủ đề “Đại tướng Nguyễn Chí Thanh - Nhà lãnh đạo chiến lược, người chỉ đạo thực tiễn xuất sắc của cách mạng Việt Nam” do Bộ Quốc phòng, Ban Tuyên giáo Trung ương, tỉnh Thừa Thiên Huế phối hợp tổ chức, sẽ diễn ra vào cuối tháng 12 năm 2023, tại thành phố Huế.
Ngày 25 tháng 7 năm 2023, tại Thủ đô Hà Nội, Liên hiệp các Hội VHNT Việt Nam đã tổ chức thành công Lễ kỷ niệm 75 năm Ngày thành lập Hội Văn nghệ Việt Nam, nay là Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam (25/7/1948 - 25/7/2023).
Tại buổi lễ trọng thể này, đồng chí Nguyễn Phú Trọng - Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam thay mặt Lãnh đạo Đảng, Nhà nước đã đến dự và phát biểu chỉ đạo quan trọng đối với giới văn học nghệ thuật.
Tạp chí Sông Hương xin đăng toàn văn bài phát biểu chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng tại Lễ kỷ niệm 75 năm Ngày thành lập Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam (1948 - 2023).
LÊ QUANG MINH
Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công, đập tan ách thống trị thực dân, chế độ nửa thuộc địa nửa phong kiến, đưa nước ta trở thành một nước độc lập là thắng lợi lịch sử vĩ đại.
HOÀNG LONG
Song hành với văn hóa cung đình, mạch nguồn văn hóa dân gian đã hình thành và gắn bó lâu đời với người dân xứ Huế. Giá trị văn hóa dân gian đã phản ánh một cách sinh động đời sống tinh thần, tín ngưỡng của cộng đồng và được sáng tạo, phát triển từ thế hệ này qua thế hệ khác.
PHAN THANH HẢI
Trong xu thế xây dựng Cố đô Huế trở thành một đô thị di sản đặc thù, thành phố di sản trực thuộc Trung ương theo chủ trương của lãnh đạo Đảng, Nhà nước hiện nay, vấn đề quy hoạch, phát triển đô thị Huế cho giai đoạn 2020 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045 trở nên hết sức quan trọng và mang tính quyết định trên nhiều bình diện.
DƯƠNG PHƯỚC THU
Một số cuốn sách bao gồm cả thể loại hồi ký, hồi ức được xuất bản gần đây đều có viết về thời khắc vua Bảo Đại thoái vị tại lầu Ngọ Môn, Kinh đô Huế.
NGUYỄN KHẮC PHÊ
Không phải ngẫu nhiên đội quân mở đường Trường Sơn đầu tiên mang tên “Đoàn 559”, cũng như tuyến đường huyền thoại này được mang tên của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
DƯƠNG PHƯỚC THU
Kỷ niệm 75 năm Hội nghị Nam Dương (25/03/1947 - 25/03/2022)