Huế - lịch sử sang trang mới

08:40 27/04/2026

ĐINH THỊ NGÂN

Kỷ niệm 51 năm ngày thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2026)

“Như có Bác Hồ trong ngày vui đại thắng…” - Lời ca ấy vang lên trong biển cờ hoa ngập tràn, trong tiếng reo vui của toàn dân tộc, mang theo niềm xúc động nghẹn ngào khi non sông thu về một mối.

Ảnh: Văn Đình Huy

Ngày 17/7/1966, giữa giai đoạn quyết liệt nhất của cuộc kháng chiến chống Mỹ, Chủ tịch Hồ Chí Minh ra lời kêu gọi đồng bào và chiến sĩ cả nước: “Chiến tranh có thể kéo dài 5 năm, 10 năm, 20 năm hoặc lâu hơn nữa. Hà Nội, Hải Phòng và một số thành phố, xí nghiệp có thể bị tàn phá, song nhân dân Việt Nam quyết không sợ! Không có gì quý hơn độc lập, tự do. Đến ngày thắng lợi, nhân dân ta sẽ xây dựng lại đất nước ta đàng hoàng hơn, to đẹp hơn”. Thời khắc lịch sử ngày 30/4/1975. “Đúng 11 giờ 30 phút, quân ta tiến vào Sài Gòn, đánh chiếm Dinh Độc Lập. Bộ Tổng tham mưu Ngụy - Dương Văn Minh đầu hàng vô điều kiện. Cờ đỏ sao vàng tung bay trên nóc Dinh Độc Lập. Chiến dịch Hồ Chí Minh toàn thắng”1. 

Trong bài thơ Mùa xuân đại thắng, tác giả Ngọc Ẩn Nhi Huyền đã bộc lộ niềm hân hoan trước chiến thắng vẻ vang, dũng cảm, bản lĩnh của dân tộc: “Mùa Xuân đại thắng rực cờ hoa/ Thống nhất Bắc Nam hiệp một nhà… Đoàn kết chung lòng cùng đổi mới/ Việt Nam muôn thuở vững sơn hà”. Cuộc kháng chiến chống Mỹ đến ngày toàn thắng, đến dấu mốc đại thắng mùa Xuân năm 1975 vượt qua muôn vàn khó khăn, thử thách, chiến đấu anh dũng, quyết chiến, quyết thắng trên tất cả các mặt trận chính trị, quân sự, ngoại giao với toàn bộ sức lực và trí tuệ Việt Nam. Nhìn lại chặng đường hơn 50 năm đất nước thống nhất, công cuộc đổi mới dưới sự lãnh đạo của Đảng đã không ngừng trưởng thành, lớn mạnh về mọi mặt, nhân dân ta đã vượt qua biết bao khó khăn, thử thách để xây dựng và phát triển đất nước, nâng cao đời sống. 

Thành phố Huế là một trong ba ngọn cờ đầu của miền Nam chống Mỹ, là một chiến trường trọng điểm, là mắt xích chiến lược trong cuộc đối đầu giữa ta và địch. Hơn nửa thế kỷ trước, đúng 6 giờ 30 phút sáng ngày 26/3/1975, lá cờ “Quyết chiến, quyết thắng” tung bay trên đỉnh Kỳ Đài - Phu Văn Lâu, Huế hoàn toàn giải phóng. Lịch sử bước sang trang mới. Trên chặng đường 21 năm kháng chiến chống Mỹ cứu nước (1954 - 1975), thành phố Huế là biểu tượng sáng ngời của chủ nghĩa yêu nước và tinh thần bất khuất, là bản anh hùng ca về ý chí cách mạng kiên cường, sự hy sinh anh dũng của bao thế hệ quân và dân ta, xứng danh với vùng đất 8 chữ vàng Bác Hồ tặng: “Tấn công, nổi dậy, anh dũng, kiên cường”2. Chiến thắng ngày 26/3/1975 mang ý nghĩa to lớn, góp phần quan trọng vào Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, làm nên đại thắng mùa Xuân năm 1975. Cả nước tự hào về thành phố Huế - mảnh đất kiên cường đã góp phần vào thắng lợi mở đầu cuộc tiến công và nổi dậy của miền Nam anh hùng. Ngày ấy vẫn mãi vẹn nguyên thời khắc hào hùng của dân tộc. Lịch sử là một phần ký ức, nó không chỉ là câu chuyện của ngày hôm qua, lịch sử là câu chuyện của ngày hôm nay và của tương lai. Hơn nửa thế kỷ đất nước thống nhất, đi lên chủ nghĩa xã hội.

Huế những ngày đầu giải phóng, là một trong những địa phương khó khăn nhất nước. Hậu quả chiến tranh để lại quá nặng nề, vết thương bom đạn cày sâu vào lòng đất, nhà cửa ruộng vườn bị tàn phá, hàng vạn người dân trở về quê hương với hai bàn tay trắng. Nhưng với truyền thống đoàn kết, năng động sáng tạo, sau hơn nửa thế kỷ, Huế chuyển mình mạnh mẽ, khẳng định vị thế là một trong những trung tâm văn hóa, du lịch lớn của cả nước. Giờ đây, tuy vẫn còn những khó khăn thách thức, song về tổng thể, bức tranh kinh tế - xã hội của thành phố Huế ngày càng rõ nét, khởi sắc. Năm 2025, thành phố có 13/14 chỉ tiêu chủ yếu đạt và vượt kế hoạch; Tốc độ tăng trưởng GRDP ước đạt từ 8,5 - 9%, xếp thứ 12/34 tỉnh, thành phố và xếp thứ 2/5 địa phương vùng Bắc Trung Bộ; Lượng khách du lịch ước đạt 6,3 triệu lượt, tăng 61,5%; Doanh thu du lịch đạt khoảng 13.000 tỷ đồng, tăng 64,4% so với cùng kỳ. Các hoạt động thương mại, dịch vụ, vận tải, y tế, giáo dục, viễn thông tiếp tục phát triển ổn định. Công tác cải cách hành chính đạt nhiều kết quả nổi bật, các chỉ số cải cách hành chính nhiều năm liền thuộc nhóm “Tốt” của cả nước3.

Với sự quyết tâm nỗ lực của cả hệ thống chính trị và sự đồng lòng của người dân, hơn nửa thế kỷ đất nước thống nhất, từ một vùng khó khăn, một tỉnh nghèo sau chiến tranh, Huế đã và đang vươn mình trở thành một thành phố hiện đại, năng động; một trong những trung tâm văn hóa của Việt Nam; một vùng kinh tế trọng điểm của miền Trung.

Hạ tầng kinh tế - xã hội ngày một nâng cao, đặc biệt hạ tầng giao thông được đầu tư đồng bộ, hoàn chỉnh, nhiều công trình kết nối thuận lợi các địa phương trong vùng, từ thành thị về nông thôn và cả nước, các tuyến giao thông ngang nối với cầu Hòa Xuân (Phong Điền), cầu Trường Hà (Phú Vang), các cửa khẩu nối với nước bạn Lào, cảng nước sâu Chân Mây, sân bay quốc tế Phú Bài, đường Hồ Chí Minh, hầm đường bộ Hải Vân… đã tạo thời cơ mới cho sự phát triển kinh tế - xã hội của thành phố. Trong năm 2025, Huế tiếp tục tập trung đầu tư xây dựng, hoàn thiện hệ thống hạ tầng giao thông chiến lược. Cầu Nguyễn Hoàng bắc qua sông Hương, với tổng mức đầu tư hơn 2.200 tỷ đồng, đã chính thức thông xe vào sáng ngày 26/3/2025, đúng dịp Kỷ niệm 50 năm Ngày giải phóng Huế (26/3/1975 - 26/3/2025). Cùng với đó, cầu vượt cửa biển Thuận An, sau gần 4 năm thi công với tổng vốn đầu tư (giai đoạn 1) khoảng 2.400 tỷ đồng đã hoàn thành và đang chờ hoàn thiện phần đường dẫn trước khi chính thức đưa vào sử dụng4. Đây là hai công trình không chỉ góp phần giải quyết nhu cầu đi lại, giảm tải giao thông, mà còn đóng vai trò kết nối liên hoàn các tuyến đường ven biển, phục vụ hạ tầng, du lịch, đô thị, mở ra điểm đến hấp dẫn với du khách khi đến Huế.

Thành phố Huế ngày càng phát triển hiện đại và được công nhận: “Thành phố Festival đặc trưng của Việt Nam”, “Thành phố Xanh quốc gia”, “Thành phố bền vững về môi trường ASEAN”, “Thành phố du lịch sạch ASEAN”, “Kinh đô Ẩm thực”, “Kinh đô áo dài Việt Nam”. Đến nay, Huế là địa phương duy nhất trong cả nước đang sở hữu 8 di sản văn hóa được UNESCO công nhận là di sản văn hóa thế giới và di sản khu vực, trong đó có 6 di sản của riêng Huế. Ngoài ra, Huế là địa phương đang lưu giữ gần 1.000 di tích lịch sử văn hóa, hơn 500 lễ hội các loại. Trước những biến thiên của thời gian, các di sản văn hóa đặc trưng vô giá ở Huế vẫn cơ bản được bảo tồn, giữ gìn khá nguyên vẹn. Hơn 200 công trình hạng mục được tu bổ, phục hồi, tôn tạo5. Di sản Huế đã chuyển sang giai đoạn ổn định, phát triển và có sự hồi sinh mạnh mẽ. Huế đang nỗ lực biến những lợi thế, tiềm năng của mình phát triển hài hòa trên cơ sở bản sắc riêng, xây dựng thương hiệu du lịch mới của thành phố: “Cố đô Huế - 1 điểm đến 8 di sản - Quê hương hạnh phúc”.

Đồng hành cùng quê hương trong bước chuyển mình, không thể không nhắc tới văn học nghệ thuật. Dưới ngọn cờ văn hóa văn nghệ của cách mạng, từ kháng chiến cứu nước hay đến ngày hòa bình, thống nhất giang sơn, các tổ chức chính trị - xã hội, trong đó có giới văn học nghệ thuật luôn được Đảng quan tâm. Ngày 18/9/1945, Liên đoàn Văn hóa Cứu quốc Thừa Thiên được thành lập, đây là tiền thân của Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật thành phố Huế ngày nay. Trong suốt hơn 80 năm, trải qua 2 cuộc chiến tranh vệ quốc của toàn dân tộc, các thế hệ văn nghệ sỹ Huế tiếp nhận sức sống mãnh liệt của dân tộc bằng tác phẩm và hoạt động của mình, góp phần vào công cuộc đấu tranh giành độc lập, thống nhất đất nước, xây dựng Tổ quốc Việt Nam. Nhiều văn nghệ sỹ tài năng sau này đã trở thành những cán bộ cấp cao của Đảng, Nhà nước và các tổ chức chính trị.

Nhìn lại hành trình hơn 50 năm qua, khí thế của mùa Xuân lịch sử “Tiến công, nổi dậy, anh dũng, kiên cường” vẫn luôn là nguồn sức mạnh truyền nối quá khứ vẻ vang của lịch sử vào mỗi chặng đường phát triển của quê hương. Đó là hành trang quý giá thúc đẩy sự phát triển để Huế trở thành một trong những trung tâm lớn, đặc sắc của khu vực Đông Nam Á về văn hóa. Hơn nửa thế kỷ đất nước thống nhất, hơn nửa thế kỷ chuyển mình đổi mới theo nhịp bước của dân tộc, Huế đẹp hơn, khang trang hơn. Những thành tựu trên không chỉ đánh dấu sự phát triển của thành phố mà còn mở ra cơ hội để bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa đặc sắc của Huế.

Đ.T.N
(TCSH446/04-2026)

-----------------------
1 Nguồn: https://laodong.vn/lao-dong-cuoi-tuan/ngay-3041975-moi-khoanh-khac-deu-la-lich-su-1332489.ldo
2 Nguồn: https://nhandan.vn/thua-thien-hue-phat-huy-truyen-thong-tien-cong-noi-day-anh-dung-kien-cuong-trongsu-nghiep-xay-dung-que-huong-giau-dep-post484075.html
3 Nguồn: https://hue.gov.vn/Chinh-quyen/Trang-tin-PCT-Nguyen-Thanh-Binh/Hoat-%C4%91ong/tb/Thanh-phoHue-trien-khai-ke-hoach-phat-trien-kinh-te-xa-hoi-quoc-phong-an-ninh-nam-2026-886754
4 Nguồn: https://www.vietnamplus.vn/thanh-pho-hue-phat-trien-xung-tam-la-do-thi-di-san-dac-thu-cua-ca-nuocpost1085920.vnp
5 Nguồn: https://www.vietnam.vn/xay-dung-hue-thanh-mot-xu-so-hanh-phuc-cuoc-song-sung-tuc-hon-2

 

 

Đánh giá của bạn về bài viết:
0 đã tặng
0
0
0
Bình luận (0)
Tin nổi bật
  • Nhân kỷ niệm 100 năm Báo chí cách mạng Việt Nam, phóng viên Minh Hiếu của Đài Phát thanh và Truyền hình Huế hỏi tôi: “Cơ duyên nào đưa ông đến với nghề báo?”, và tôi đã không ngại ngùng khi trả lời nữ phóng viên ấy rằng nó phát xuất từ thú vui thích đọc báo!

  • Trước Cách mạng Tháng Tám năm 1945, tôi đã làm báo ở Huế. Sau Tổng khởi nghĩa thành công, chúng tôi cùng với anh Lê Chưởng ra tờ Quyết Thắng - cơ quan của Việt Minh khu vực Trung Bộ.

  • 100 NĂM BÁO CHÍ CÁCH MẠNG VIỆT NAM (21/6/1925 - 21/6/2025)

  • Trước hết, Tố Hữu là nhà cách mạng, một chính trị gia, nhà thơ lớn, “cánh chim đầu đàn của nền thi ca cách mạng Việt Nam”, nhà lãnh đạo cao cấp của Đảng và Nhà nước ta. Điều này đã được khẳng định trong rất nhiều công trình viết về Tố Hữu suốt mấy chục năm qua.

  • KỶ NIỆM 100 NĂM NGÀY BÁO CHÍ CÁCH MẠNG VIỆT NAM (21/6/1925 - 21/6/2025)

  • Để tỏ lòng tiếc thương và tưởng nhớ đồng chí Trần Đức Lương, Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Quốc hội nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Chủ tịch nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Chính phủ nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam quyết định tổ chức Lễ tang Đồng chí với nghi thức Lễ Quốc tang.

  • Kỷ niệm 135 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2025)

  • Thực hiện chiến lược Việt Nam hóa chiến tranh, thực chất là “thay màu da trên xác chết”, sau năm 1970 quân đội Mỹ đã lần lượt chuyển giao các căn cứ hỏa lực ở “tuyến trước” cho quân đội Sài Gòn (QĐSG) để lui về “tuyến sau” nhằm kéo dài cuộc chiến.

  • Trong suốt cuộc kháng chiến chống Mỹ, Thừa Thiên Huế (nay là thành phố Huế) là một chiến trường quan trọng, là mắt xích chiến lược trong cuộc đối đầu giữa ta và địch.

  • Hai tay tôi nắm chặt một nắm tro cốt của người bạn thân thuở thiếu thời tung ra xa, trên những lùm cây xanh tươi tốt nằm sâu hun hút dưới chân đèo, long lanh nhiều giọt mưa từ đêm qua còn đón đợi, rồi quỳ phục xuống với mấy lời khấn vái: - Chi ơi, hôm nay sau 49 ngày mất, bạn được vợ con đưa về quê hương, đúng như di nguyện của mình! Vậy là xong một cuộc đời, với bao buồn vui, lo toan và hy vọng... Mong bạn thanh thản về với đất trời và không còn điều gì phải hối tiếc!

  • Đêm chong đèn ngồi nhớ lại Từng câu chuyện ngày xưa Mẹ về đứng dưới mưa Che từng căn hầm nhỏ Xóa sạch vết con về…             (Huyền thoại Mẹ - Trịnh Công Sơn)

  • Ngày 26/3/1975, tỉnh Thừa Thiên Huế (nay là thành phố Huế trực thuộc Trung ương) hoàn toàn giải phóng. Từ căn cứ kháng chiến, bộ máy của chính quyền cách mạng lâm thời trở về Huế tiếp quản thành phố.

  • Năm tháng đời người trôi dần theo dòng thời gian như một ý niệm chân không vô cùng minh triết, đến rồi đi. Với quy luật tự nhiên của kiếp nhân sinh thì ngoài cái tuổi lục tuần, chúng ta - ai rồi cũng nhẹ chân bước vào ngưỡng cửa tay chậm, mắt mờ, tai lãng, rồi một ngày rất đỗi tự nhiên, trí nhớ từng “uyên bác” của ta bỗng quên đi nhiều thứ, quên đi bao nỗi buồn vui thăng trầm với những kỷ niệm nhạt nhòa.

  • Tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt dưới chân núi Slam Cao, thuộc địa bàn hai xã Tam Kim và Hoa Thám, huyện Nguyên Bình, tỉnh Cao Bằng, nơi 80 năm về trước, vào chiều ngày 22 tháng 12 năm 1944, Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân ra đời, tiền thân của Quân đội Nhân dân Việt Nam ngày nay, hiện trưng bày rất nhiều tư liệu hiện vật quý hiếm về cách mạng kháng chiến, trong đó có những số báo của tờ Việt Nam Độc Lập cơ quan của Mặt trận Việt Minh.

  • Sau một thời gian thành lập Mặt trận Việt Minh, ngày 25/1/1942, tại căn nhà lá của một người nông dân cơ sở cách mạng ở làng Xuân Kỳ, Sóc Sơn, Sơn Tây  nay thuộc Hà Nội, báo Cứu Quốc - Cơ quan của Tổng bộ Việt Minh đã ra đời.

  • Sau hành trình dài phấn đấu, cuối cùng Thừa Thiên Huế đã cán đích khi chính thức mang tên Huế - thành phố trực thuộc Trung ương!

  • Ngày 30/11/2024, tại kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XV đã biểu quyết thông qua Nghị quyết thành lập thành phố Huế trực thuộc Trung ương với 458/461 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, với tỷ lệ bằng 95.62% trong tổng số đại biểu Quốc hội.

  • Vào sáng ngày 30/11/2024, tại Kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XV đã biểu quyết thông qua Nghị quyết về việc thành lập thành phố Huế trực thuộc Trung ương với tỷ lệ 95,62% đại biểu tán thành. Nghị quyết có hiệu lực kể từ ngày 01/01/2025.

  • NGUYỄN KHẮC PHÊ
                     Ghi chép

    Hơn 15 năm trước, khi giới thiệu cuốn sách Trường Thanh niên Tiền tuyến Huế - 1945 - “Một hiện tượng lịch sử” (Nxb. Công an nhân dân, 2008), tôi đã viết: “Cuộc đời 43 sinh viên Trường Thanh niên tiền tuyến Huế (TTNTTH) đều có thể viết thành tiểu thuyết…” (Trích “Bài học về hội tụ nhân tài” - Báo Tuổi trẻ ngày 25/8/2008).

  • DƯƠNG PHƯỚC THU

    Dưới sự lãnh đạo của Việt Minh, chưa đầy hai mươi ngày sau phát lệnh Tổng khởi nghĩa, cuộc Cách mạng Tháng Tám năm 1945 giành chính quyền về tay nhân dân đã thành công trên cả nước.