Cùng bạn đọc thân mến!
Các bạn đang cầm trên tay số tạp chí cuối cùng của năm 2018, năm đánh dấu 35 năm Tạp chí Sông Hương trên hành trình phụng sự. Mới ngày nào đó, giờ đã qua 35 năm. Thời gian không chờ ai cả, mỗi khoảnh khắc trôi qua là duy nhất của vũ trụ không bao giờ lặp lại. Trên hết tất cả, thời gian quyết định sự hiện hữu và giá trị con người trên mặt đất này. Trái đất vẫn quay. Mặt trời vẫn mọc lúc bình minh và lặn tắt lúc hoàng hôn. Thời gian vẫn trôi trong cái thế giới hiện tượng đầy sai biệt này, nơi mà con người vẫn luôn khao khát đến một cõi phi thời gian đầy huyền bí. Hàng nghìn năm qua, con người luôn tìm cách làm chủ thời gian, nhưng thời gian, bánh xe tàn nhẫn ấy vẫn cứ quay và nghiền nát biết bao giá trị.
Bìa Số Đặc biệt 31 tháng 12/2018
Trong rất ít những thứ trường tồn cùng thời gian, lạ thay, không phải sự giàu có về của cải, về quyền lực mà lại là giá trị văn hóa, văn học nghệ thuật.
Cuối mùa thu năm nay, các nhà kiến trúc sư Việt Nam đã hội tụ về Huế để cùng nhau bàn thảo về hướng đi cho nền kiến trúc Việt Nam. Bối cảnh những không gian văn hóa đang mất dần đi ký ức kiến trúc khiến nhiều kiến trúc sư hết sức quan ngại. Mà sao không quan ngại được khi mà đến nghỉ ở một khu biệt thự bên bờ biển miền Trung, du khách Việt lại có cảm giác mình đang ở một ngôi nhà xa lạ? Những trăn trở đó, được ghi lại trong một bản tường thuật của số tạp chí này.
Huế trong năm 2018 có duyên hội tụ văn nghệ sĩ: Liên hoan Ảnh nghệ thuật Bắc Trung bộ, Giao lưu văn nghệ sĩ 5 vùng Kinh đô Xưa và Nay, Hội thảo tạp chí văn nghệ 6 tỉnh Bắc miền Trung… Và trong tháng 9, tháng 10, Trại sáng tác Âm nhạc Huế Xưa và Nay được mở bên bờ sông Hương, những tà áo dài, giọng nói dạ thưa… lại thêm lần nữa gợi cảm hứng cho nhiều ca khúc mới về Huế hình thành bởi các nhạc sĩ tên tuổi… “Những ca khúc nồng nàn…” sẽ giúp bạn đọc hình dung về sự ra đời của những giai điệu mới.
Thơ trong tháng 12, là những ký ức về đồng đội những năm tháng chiến tranh lại về trên dòng thơ những người lính già. Và những người trẻ, lại là những cảm nhận đằm sâu về những người lính đảo hôm nay, đang kiên cường bám trụ giữa những cơn bão biển, gìn giữ biên cương Tổ quốc. Và những cảm xúc khác, có khi là thảng thốt: “chúng ta chỉ có thể bay trong mơ/ để tuyệt giao với nhơ bẩn/ chúng ta chỉ có một nỗi buồn rất nặng/ để thanh lọc”; có khi là một mơ ước thi ca: “tôi sẽ băng vết thương cuối cùng bằng bài thơ màu hồng”…
Những truyện ngắn trong số này, như là những đa dạng các trần thuật của ký ức và hiện tại, những tương tác facebook hôm nay, và những tương tác giữa hiện thực và nỗi nhớ.
Và những chân dung của ngày cũ mấy lối, của những con người đáng kính cũng rủ nhau về, trên một chuyến Sông Hương cuối năm.
Dưới đây là mục lục:
- Gặp gỡ mùa thu 2018: Phát triển một nền lý luận, phê bình kiến trúc Việt Nam - NGÔ VIẾT TRƯỜNG
- Những ca khúc nồng nàn từ trại sáng tác ca khúc “Huế xưa và nay” - NGUYỄN CÔNG TÍCH
NHẠC:
- “Gặp em” - Nhạc: ĐỖ HỒNG QUÂN; Ý thơ: DƯƠNG VĂN
- “Cảm xúc Huế” - Nhạc và lời: TÔN THẤT LẬP
- “Còn trong ký ức” - Nhạc: PHÚ QUANG; Thơ: THÁI THĂNG LONG
- “Về với Huế” - Nhạc và lời: VÕ ĐĂNG TÍN
- “Sóng Hương Giang” - Nhạc: ĐỨC TRỊNH; Lời thơ: LÊ TỰ MINH
- “Đi cùng sông Hương” - Nhạc: VŨ THIẾT; Lời thơ: LÂM THỊ MỸ DẠ
- “Trở lại nơi đây” - Nhạc: TUẤN PHƯƠNG; Thơ: LÊ TỰ MINH
- “Giọt đàn xứ Huế” - Nhạc và lời: HỒ TRỌNG TUẤN
- “Huế nay” - Nhạc và lời: VŨ DUY CƯƠNG
- “Về Huế với nhau đi” - Nhạc và lời: LÊ MINH SƠN
- “Thương thương xứ Huế” - Nhạc và lời: ĐỨC TÂN
- “Cơm Hến” - Nhạc: TRẦM TÍCH; Thơ: HỒ ĐĂNG THANH NGỌC
THƠ:
- ĐỖ KIM CUÔNG
+ Lính giáp ranh (Khúc 1 & Khúc 9)
- PHÙNG HIẾU
+ Giếng làng
- TRƯƠNG QUỐC TOÀN
+ Thu phố Phái
- PHẠM QUYÊN CHI
+ Rồi có lúc
+ Tôi sẽ băng vết thương cuối cùng bằng bài thơ
- NGUYỄN HOÀNG THỌ
+ Chuyển mùa
+ Diễn
- TRẦN THỊ HUÊ
+ Mảng tưởng nguyên mới
- NGUYỄN GIÁNG VÂN
+ Lời của nguồn suối
+ Viết tặng họa sĩ Trần Trọng Vũ
- LÊ HƯNG TIẾN
+ Riêng những ngả lẻ
- NGUYỄN HỮU PHÚ
+ Những nụ cười sừng sững
+ Trường Sa... mưa
+ Những ngọn sóng Trường Sa
TRUYỆN NGẮN
- W.a.t.e.r - LÂM HẠ
- Mưa kiếp trước – PHÙNG TẤN ĐÔNG
- Bầu trời xanh – TRẦN BẢO ĐỊNH
VĂN HÓA HUẾ
- LỄ BỘ THƯỢNG THƯ, HIỆP BIỆN ĐẠI HỌC SĨ LÊ BÁ THẬN VÀ CÔNG CUỘC KHÔI PHỤC NỀN GIÁO DỤC LÀNG DƯƠNG XUÂN THƯỢNG - Nguyễn Văn Cương - Nguyễn Văn Khánh
- LỄ HỘI TRUYỀN THỐNG TRONG ĐỜI SỐNG ĐỒNG BÀO TÀ ÔI - Hoàng Huyền Thanh - Lê Chí Quốc Minh
*
- Nghệ sĩ Văn Lang sáng danh “hồn lao động” - VÕ QUÊ
- Hồi ức về ông Phan xứ Huế - người góp nhặt những mảnh vỡ của thời gian - NGUYỄN ANH THƯ
Chuyện mấy lối:
- Trong cơn lụt ngày xưa ấy - HOÀNG THỊ NHƯ HUY
- Bóng hồng phố cổ - BÙI KIM CHI
- Bóng ma tín dụng đen - ĐẶNG PHÚC
TÁC GIẢ TÁC PHẨM
- Đọc lại văn xuôi Võ Hồng - NGUYỄN SỸ TUẤN
- Người đưa chữ vào tâm hồn bè bạn - ĐÔNG HÀ
- Giọng điệu truyện ngắn Trần Trung Sáng - PHAN ĐÌNH DŨNG
- Ngắm Chiều trên sông Hàm Luông - LÊ KIM PHƯỢNG
Bìa 1: Tác phẩm MÙA NƯỚC CẠN (Sơn dầu, 100cm x 100cm) của họa sĩ CHU ĐỨC THẮNG
Bìa 2: Người và ngợm trong tranh của Francesco Clemente - KHẢ HÂN
Bìa 3: Những khoảnh khắc đẹp:
- Tác phẩm “Cuộc sống ven biển” của NSNA Lê Tấn Thanh (Huy chương vàng Quốc gia Bosnia and Herzegovina 2018)
- Tác phẩm “Đường về” của NSNA Hồ Ngọc Sơn (Huy chương vàng Quốc tế PSA tại Bosnia and Herzegovina 2018).
Ban BiênTập
Tải mã QRCode
Vua Gia Long lên ngôi năm 1802 và qua đời năm 1820, thọ 57 tuổi. Trong tập Ngự dược nhật ký của châu bản triều Nguyễn, cho thấy những năm cuối đời nhà vua đã mắc bệnh nan y và các ngự y đã phải vất vả để điều trị.
“Toàn bộ cuốn sách làm bằng bạc mạ vàng, chỉ có 5 tờ (10 trang) nhưng nặng tới 7 ký, xuất hiện vào thời vua Thiệu Trị (1846), có kích cỡ 14×23 cm..."
Khi nói Huế rặt, tôi muốn kể chuyện chỉ có Huế mới có, không lẫn vào đâu được ...
Phó giáo sư, Nhà giáo nhân dân Trần Thanh Đạm vừa qua đời lúc 8g15 ngày 2-11 (nhằm ngày 21 tháng 9 Ất Mùi), hưởng thọ 84 tuổi.
Đang những ngày mưa ở Huế tháng 10 này, lại nhắc đến mưa Huế, liệu đây có phải là đặc sản của Huế của mùa thu Huế, nhưng Huế làm gì có mùa thu? Hay là mùa thu Huế quá ngắn đến mức nhiều người không kịp nhận ra...?
Chiều 30-10, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thừa Thiên - Huế phối hợp Hội Khoa học Lịch sử tỉnh và Công ty CP Du lịch và Tiếp thị Giao thông vận tải Việt Nam (Vietravel) tổ chức Hội thảo khoa học “Cung điện Đan Dương thời Tây Sơn tại Huế” diễn ra tại Hội trường UBND tỉnh Thừa Thiên - Huế.
Di tích Tam Tòa nằm ở góc đông nam bên trong Kinh thành cách bờ bắc sông Hương 300m về phía nam, qua cửa Thượng Tứ. Khu di tích Tam Toà toạ lạc tại số 23 đường Tống Duy Tân, phường Thuận Thành, thành phố Huế.
Từ năm 2012 đến nay, Hội Đông y Thừa Thiên-Huế đã tiếp cận và giải mã kho tư liệu châu bản triều Nguyễn đang được lưu trữ tại Trung tâm lưu trữ quốc gia 1 (Hà Nội).
Xứ Huế không chỉ có các công trình lăng tẩm cổ kính mà còn được thiên nhiên ưu đãi ban cho sự hùng vĩ. Nổi bật trong đó là đầm Lập An với vẻ đẹp say đắm lòng người.
Để có thể lực cường tráng, chăn gối viên mãn, ngoài thuốc men tẩm bổ, Minh Mạng còn rèn luyện sức khỏe bằng phương pháp mà ngày nay rất phổ biến.
Hệ đầm phá Tam Giang - Cầu Hai (Thừa Thiên-Huế) không chỉ là hệ thủy vực nước lợ lớn nhất Đông Nam Á mà nơi đây còn có những câu chuyện đầy kỳ bí được ghi chép hoặc truyền miệng từ xa xưa.
Đề cao vai trò cũng như trách nhiệm của người phụ nữ trong gia đình cũng như trong xã hội, lần đầu tiên tại Huế, cũng là lần đầu tiên ở nước ta, có một tổ chức giáo dục đã nêu rõ quan điểm, lập trường, bảo vệ quyền của người phụ nữ: trường Nữ Công học hội.
Ít người biết tượng “ông già Bến Ngự” Phan Bội Châu bên bờ sông Hương (Huế) lại có liên quan đến nhạc sĩ tài hoa Trịnh Công Sơn.
Chiều ngày 19/10, Hội Nhà văn Thừa Thiên Huế đã phối hợp với Tạp chí Sông Hương tổ chức buổi giới thiệu hai cuốn sách “Em còn gì sau chiến tranh” và “Biến cố 182010” của nhà văn Hà Khánh Linh.
Ngày kinh đô Huế thất thủ (5/7/1885), không những hàng vạn thần dân bị sát hại mà vô số cổ vật triều đình cũng bị cướp đi, kể cả ống đựng tăm xỉa răng.
Sau hơn 140 năm tồn tại, nhà Nguyễn đã để lại cả kho tàng cổ vật, làm nên phần hồn của di sản văn hóa Huế ngày nay.
Chuyên đề Phê bình Nữ quyền là một cố gắng của Ban biên tập nhằm giới thiệu những nét phác thảo ban đầu: “Người viết nữ, giới tính và trang giấy trắng” (Đoàn Huyến) đề cập Cái bẫy giới tính - giới tính như một cái bẫy êm ái - đã làm hạn chế sức sáng tạo; vậy phải thoát khỏi cái bẫy đó như thế nào? Và có đủ cam đảm để tự “khánh thành mình” như một trang giấy trắng, mà ở đó cô đơn và tự do là những xung lực lạ kỳ để chủ thể sáng tạo có thể thăng hoa? “Những khúc quành của văn học nữ Việt Nam đương đại” (Đoàn Ánh Dương) dẫn dắt bạn đọc đi theo hành trình văn học nữ Việt Nam từ sau 1975 đến nay; xác định những khúc quành: từ sự quy chiếu của diễn ngôn dân tộc qua diễn ngôn dân sự đến diễn ngôn đặt nền tảng ở nhìn nhận về tính cá thể.
Trong hành trình tìm kiếm và quảng bá những điểm đến hấp dẫn của Việt Nam, bằng những phương pháp so sánh, đối chiếu và bình chọn của các đơn vị du lịch, cộng đồng Kỷ lục gia Việt Nam, du khách trong cả nước. Vừa qua, Tổ chức kỷ lục Việt Nam đã công bố Top 45 điểm đến hấp dẫn nhất ở Việt Nam, trong đó Thừa Thiên Huế vinh dự có 6/45 điểm đến du lịch hấp dẫn được bình chọn.
Huế đã trải qua bao biến cố thăng trầm của lịch sử. Ca Huế không chỉ phản ánh dòng chảy lịch sử, di sản này còn là quá trình tinh chế vốn văn hóa dân gian có nguồn gốc từ cội nguồn dân tộc Việt hỗn dung với văn hóa bản địa tạo nên một âm sắc Huế, rất riêng.
Với sự tham gia của ĐẶNG MẬU TỰU * LÊ VĂN LÂN * ĐINH CƯỜNG * PHẠM THỊ ANH NGA * LÊ HUỲNH LÂM * TÔN PHONG * MAI VĂN PHẤN * PHẠM ĐỨC MẠNH * HỒNG VINH * NGUYÊN NGỌC - TÔN NỮ MINH CHÂU * NGUYỄN XUÂN SANG * NGUYỄN ĐỨC TÙNG * ALICIA OSTRIKER * JEAN VALENTINE * TIM SUERMONDT * NHẬT CHIÊU * PHI TÂN * VÕ NGỌC LAN * PHƯƠNG ANH * NGUYỄN DƯ HOÀI MỤC * ĐỖ XUÂN CẨM * QUẾ HƯƠNG * NGUYỄN KHOA QUẢ * HOÀNG DIỆP LẠC * LÊ MINH PHONG * NGÔ ĐÌNH HẢI * NGÔ MINH
Sông Hương số đặc biệt tháng 9/2105 trân trọng gửi đến quý bạn đọc.