Giai điệu hân hoan
Minh họa: Đặng Mậu Tựu
Anh mở cánh cửa vừa mới được lau dầu và quét sơn. Tiếng mở nghe thật nhuần nhụy êm tai, không vùng vằng ken két như những ngày đầu anh trở lại. Con đường nhỏ ngập ánh nắng trời và hoa cỏ dại dẫn anh đi về phía căn nhà nhỏ xinh xắn nằm phía cuối vườn. Có cả hai cây liễu rũ xanh mướt với chùm bông đỏ mà ngày xưa anh hay ngắt gắn vào lỗ mũi mình để diễn trò vui. Nơi bậc thềm cao cũng được đặt vài chậu hoa nhỏ. Anh ngồi xuống chiếc xích đu ngoài sân, nghe cây lá rì rào, chìm sâu vào cõi xanh mát và cảm thấy vô cùng dễ chịu. Rồi anh mở cửa vào nhà, mở hai cánh cửa sổ cho thoáng khí. Hư thất sinh bạch. Căn phòng có trống thì mới sáng. Gió đưa ánh ban mai lùa vào khung cửa mơn man quanh anh và soi sáng căn nhà. Anh bắc bếp, pha một ấm trà rồi ngồi xuống bàn trầm ngâm an định. Trở về với tự thân thật dễ chịu. Những ngày lang bạt lùa về trong tâm tư anh như một cuốn phim quay chậm về một thời dĩ vãng xa xăm.
Anh đã hiên ngang tranh đấu, đã bỏ cuộc, đã chán chường và chấp nhận. Anh luôn tìm kiếm, chưa từng và cũng không dám trở về với chính bản thân mình, về với căn buồng tâm tăm tối. Anh sợ phải đối diện với chính mình. Anh cứ đi tìm những căn nhà đẹp đẽ của người khác để xin ngủ trọ, để đứng ngoài cửa nhìn vào. Không một ai cho anh trú ngụ. Sau này anh mới hiểu, mỗi người có một căn nhà tâm và không ai có thể bước vào trừ chính chủ nhân căn nhà. Anh nhớ đến căn nhà hoang phế, đổ nát của mình, chùn chân không muốn quay lại. Nhưng không lẽ cả đời ta làm du đãng, mái nhà tâm không đủ dũng khí quay về? Anh cắn chặt răng, anh cưỡng ép mình phải quay lại. Nhà mình đây ư? Cánh cổng mục nát, cỏ dại tràn lan, mái nhà dột nát, tường vách rêu phong, đồ đạc ngổn ngang bừa bãi. Không biết anh đã bỏ phế bao lâu? Hay là từ muôn kiếp trước u mê trôi lăn trong vòng sinh tử? Căn nhà của anh, vẫn mở cửa đón anh về, vẫn chờ đợi anh từ vô chung vô thủy. Anh ứa nước mắt. Mình quả thật là kẻ tệ bạc. Nhà đã có sẵn mà còn tìm kiếm nơi đâu cho chuốc lấy khổ nhục, chuốc lấy đọa đày. Anh quỳ xuống nơi chiếc cổng vào, hôn lấy mặt đất trầm trọng và đau thương. Mảnh đất tâm đầy những cỏ dại của hận thù và phiền não. Từ ngày hôm nay ta sẽ bắt đầu đổi khác, ta sẽ tập vui với những niềm vui nhỏ bé, tập lại tò mò và ngạc nhiên, tập đánh vần những từ sơ nguyên nhất. Ôi một cuộc đời mới được sinh ra, ta trở về chưa bao giờ là quá muộn.
Đêm đó anh ngủ trong niềm an vui nơi căn nhà dột nát. Nước mắt vui sướng tứa đầy khuôn mặt khắc khổ của anh giờ đã có thêm phần sinh khí, thong dong. Anh dậy sớm, cời lửa pha trà, ăn tạm miếng cơm nắm rồi bắt tay vào dọn dẹp. Từng ngày, từng ngày, căn nhà trở nên gọn ghẽ và sạch sẽ. Đồ đạc được sửa lại và đánh chùi tươi mới, căn phòng tâm đã bớt ngổn ngang để ánh sáng bình an lùa vào. Anh mở rộng lòng mình nghe côn trùng, tiếng cỏ, biết ơn đời từng buổi sớm mai và biết ơn tấm thân mỗi lần đi dạo. Như manh áo rét mặc qua mùa đông, tấm thân chuyên chở anh qua kiếp đời này. Thân xác anh dần thanh tịnh. Khi anh học cách biết ơn cả một con kiến nhỏ chỉ cho anh tính cần mẫn thì người anh đã thanh thoát vô cùng. Tâm quảng thể bàn. Cái tâm rộng lớn quả thật làm cho con người ta thư thái tâm tư, nhẹ nhàng thân xác.
Ngày nào anh cũng an trú vững chãi trong thân tâm mình, sống trọn vẹn cuộc đời trong từng phút giây hiện tại. Chung trà thơm hương tỏa, mắt nhìn xa khói mây, vị ngọt như cam lộ, ơn đời vui mỗi ngày. Ngồi bình an nơi căn nhà vắng, mới thấy mình thật sự trở về, nhìn ra cửa thấy hàng cây xanh mát, cúi thật gần thấy tự tại một thân kia.
Anh đứng dậy, vươn vai. Trời đã đứng bóng. Anh vào bếp chuẩn bị bữa cơm trưa và hát khe khẽ mà không hay giai điệu mình cất lên chính là nhịp đi của tâm tư anh đã hòa cùng đất trời và vĩnh cửu.
Bước nhảy

Anh bước đi nhưng cứ thấy mình vướng víu nơi mặt đất này. Những sợi dây mảnh níu lấy người anh khiến những bước chân trở nên nặng nề khó nhọc. Hành trình mệt mỏi khiến anh không còn tâm trạng đâu mà ngắm nắng mai vàng thiên thu, chào nụ hoa đang hiển lộ bí mật hiện hữu bên đường. Việc cắt đứt sợi dây thật khó khăn, hầu như không thể. Nhưng muốn bước đi xa thì ta phải bỏ lại sau lưng mình những thứ không cần thiết. Anh dùng lưỡi dao trí tuệ để cắt sợi dây tham ái đầu tiên. Cái gì bỏ được phải bỏ. Thêm một việc chẳng thà bớt đi một việc. Ngạn ngữ Trung Hoa đã nói vậy mà. Anh bước đi nhanh hơn nhưng tiếng chân nghe còn nặng, bàn chân không tiếp xúc được với đất mẹ trọn vẹn trăm phần trăm. Anh cắt thêm sợi dây sân si. Đời bắt đầu tươi đẹp. Anh nhẹ nhàng đặt những bàn chân êm ái xuống đường, nghe cảm giác bước đi, lòng hân hoan phơi phới. Cắt sợi dây dục vọng, anh biết hài lòng với chính mình. Những bước chân giờ như mây bay gió cuốn. Một cảm giác bình an khi thấy mình đầy đủ tất cả, không thiếu thứ gì. Vui sướng, anh búng người nhảy lên thật cao nhưng ngã nhào xuống đất. Anh chăm chú khám phá thật kỹ thấy một sợi dây mảnh gần như trong suốt vô hình nhưng cực kỳ bền chắc. Sợi dây mang tên tự ngã. Anh gắng sức cắt đi mà không sao đứt được. Lưỡi dao rất sắc nhưng không thể cứa đứt một lần. Anh tiếp tục bước đi. Trong mặt gương hồ sáng của tâm trí đôi khi lướt qua một cụm mây đen. Một buổi sáng kia anh ngẩng nhìn trời xanh thấy một chú quạ bay ngang trên đầu trông thật rõ ràng. Chú ung dung đậu trên một đường dây điện trầm ngâm rồi lại vỗ cánh bay đi thong thả, đôi khi lại sà xuống đất bước đi. Anh bừng tỉnh. Chú quạ chỉ sống an vui hết mình trong hiện tại, có thiết tha gì đến việc viết lách để lại cho đời cầu mong sự bất tử đâu. Tùy duyên mà đến, hết duyên rời đi, không hẹn không chờ, vui chào từng khoảnh khắc. A ha, A ha, chẳng có ta, chẳng có ta. Sợi dây đứt phựt. Anh búng mình lên tầng không, giữa trời cao rộng như áng mây tự tại trôi giữa trời thong dong.
Mộng huyễn
![]() |
Đôi khi ngồi một mình, anh thường hay nhớ lại những vết đau trong tâm tư cùng với những nỗi niềm xưa cũ. Ban đầu kỷ niệm như một nhát dao, đâm phập vào anh nhỏ máu quằn quại. Sao ngày xưa mình có thể dại khờ đến thế và ngu ngốc đến vậy? Thật không thể nào tin nổi là ngày xưa mình xử thế vụng về như một tên thiểu năng. Những tháng ngày đau xót. Nhưng ngẫm nghĩ sâu hơn, anh thấy những kỷ niệm êm đềm của nhiệt tình tuổi trẻ như dòng suối êm đưa xoa dịu phần nào vết thương rỉ máu. Dù sao, thời đó cũng qua, may mà anh bình yên, nỗi vui buồn đều như mây khói biết đâu tìm “cựu mộng như yên mạc tái tầm”. Người xưa có lần đã nói khi về già ngẫm nghĩ lại những điều dại dột tuổi trẻ ai cũng toát mồ hôi lạnh đầm đìa sống lưng. Nhưng người ta cứ hay thương về dĩ vãng, mơ đến kỷ niệm êm đềm. Vùng trời tuổi thơ trong rặng tre hay trâm bầu, rung động đầu đời trong mái trường xưa hay trong “chái bếp hiên sau cũng ngọt ngào một lời cho nhau”. Rồi lại than tiếc về ngày tháng trôi nhanh, lòng người bạc hãnh, tình đời thay trắng đổi đen, làm sao còn được như ngày xưa cũ. Nhưng đã biết niềm vui qua như mộng thì niềm đau cũng trôi như mộng. Nếu thời gian không trôi qua, niềm đau cứ găm vào lòng ta một nhát dao sâu mang đến hết kiếp thì không ai có thể chịu nổi. Vết thương phải lành cũng như ngày vui qua nhanh. Bao nhiêu mộng huyễn đều không mảy may tác động gì đến được bản tính của anh vậy là đã nhiệm màu, đã huyền diệu. Ngày tháng qua đi anh vẫn còn ngồi với mình bình an nơi đây, trong khoảnh khắc hiện tại sống động phơi bày. Và điều đó làm tâm tư anh êm dịu chưa từng thấy.
Nagoya, ngày 13/1/2013
H.L
(SH290/04-13)
Tải mã QRCode
NGÔ DIỆU HẰNG
Ngày ngày nhìn qua cửa sổ, thấy bạn bè tung tăng đến trường, những tà áo trắng bay thướt tha trên đôi bánh xe đạp xinh xinh tôi lại ngồi co rúm mình vào góc phòng.
NHỤY NGUYÊN
Cô hướng dẫn viên trẻ, giọng mềm và nhẹ, cho hay động Thiên Đường được phát hiện nhờ một người dân tộc. Từ thời điểm động được đưa vào khai thác, những hang động khác giảm hẳn lượng du khách. Người ta chỉ muốn đến thiên đường.
ĐÔNG HÀ
Dịu nói nàng sẽ đi.
Tôi ậm ừ qua chuyện. Tôi nhủ Dịu rời nơi này cả chục bận, lần này thứ bao nhiêu, tôi không buồn đếm, nhưng biết chắc nàng chưa đủ can đảm bước đi, dẫu chỉ là bước thứ nhất. Chặp đâm ra chỉ biết ậm ừ.
THÁI NGỌC SAN
Người đàn ông ôm cái cặp da to tướng bước nhanh vào phòng khách vận nhà ga. Cái cặp to gần bằng nửa người ông ta so với chiều cao. Thế nhưng mọi động tác của ông đều nhanh nhẹn, linh hoạt đến láu lỉnh. Có lẽ đó là đặc tính bẩm sinh của những người lùn.
VŨ MẠNH LẬP
Cây ngô cao vồng lên giữa bãi, lạ lắm.
Già A-nông thầm đặt cho nó cái tên: cây ngô chướng.
VÕ MẠNH LẬP
Truyện ký
Ông nội tôi nghèo của, nhưng giàu con. Ông có những hai mươi hai người con, tài sản của những ba bà. Tất cả theo nghiệp con trâu đi trước cái cày theo sau. May mắn thầy tôi rẽ ngang theo con đường học chữ Hán, chí thú tìm thầy học bạn, mở hiệu bán thuốc bắc, bắt mạch, đoán bệnh.
PHẠM PHƯƠNG
Đỉnh núi dựng đứng, lởm chởm cây bụi và những vỉa rêu xõa xượi dưới không gian trầm buồn sương. Buổi sớm, con chó to lớn tập tễnh bước trên đường.
HOÀNG NHẬT TUYỀN
- Nhắn chú ấy chiều nay vào ngay. Vào ngay đây! Tôi chẳng sống được mấy ngày nữa đâu thím Đóa à!
NGUYỄN THỊ KIM THOA
Em có cái tên mộc mạc như củ khoai củ sắn, như trái thơm trái cà ở nhiều vùng quê thôn dã: Lê Thị Sim.
NGUYỄN LAM THỦY
Người Hung gọi chị ta là “thiếu phụ quàng khăn đỏ”. Nhưng chị ta chẳng bao giờ quàng khăn đỏ, bởi tên chị ta là Piroska. (Piroska tiếng Hung khi còn bé gọi một cách trìu mến có nghĩa là “cô bé quàng khăn đỏ”, khi lớn lên đi lấy chồng thì gọi “thiếu phụ quàng khăn đỏ”).
DẠ NGÂN
Tờ giấy màu vàng rơm. Đã khá xa cái thời giấy hoàn toàn tái chế, thỉnh thoảng ngòi viết vấp phải một ít cặn bột cứng sảng. Thùy vẫn nhớ độ thô vàng vàng của tờ giấy, như nhớ một kỷ niệm buồn, nhớ mùi vị ngậm ngùi từ ký ức xộc ra. Tờ thư là dấu hiệu của nghèo khó nhưng nó có cái uy của sự áp đặt. Thô và vàng. Không chỉ thư mời, nó có hơi hướm giấy triệu tập hơn.
LÊ MINH KHUÊ
Xe vừa dừng thì từ phía ghế lái phụ có tiếng đập cửa gấp gáp. Vĩnh chồm dậy, mắt nhắm mắt mở. Nhưng không. Có phải báo động máy bay đâu? Vĩnh quay sang tôi nhe răng cười và mở cửa.
ĐINH DUY TƯ
Tin ông Khòa từ chức bay ra như một ổ mối cánh lúc trời mưa. Người này nói với người kia, truyền vào tai nhau lượng thông tin nóng hổi nhất. Họ đánh giá, phân tích và bình phẩm, kèm theo những kết luận theo cách nhìn nhận của mình.
PHẠM DŨNG
Thay xong bộ đồ ngủ, định đi nằm thì Diễm Trinh thấy trên bàn có một tờ giấy đánh máy.
ĐỖ HÀN
Bân trằn trọc mãi không ngủ được. Thế là lại mất toi con hổ mang nữa. Bữa trước vợ Bân cho rắn ăn, quên không đóng cửa chuồng. Một cặp hổ mang và một con hổ chúa bò ra ngoài. Dân làng đi xem văn công về, nhìn thấy một cặp rắn, họ kêu ầm lên. Bố con Bân phải vất vả lắm mới túm được đôi hổ mang. Con chúa chuồn đi mất.
LÝ THỊ MINH CHÂU
Con đường len lỏi qua những cánh rừng nối các buôn bản vùng cao lại với nhau giống như con rắn khổng lồ trên lưng có vệt vảy trắng.
PHÙNG PHƯƠNG QUÝ
Cuối buổi họp, “Thừa tướng” còn cho Trưởng ban Văn-Xã lên có đôi lời phát biểu. Thanh than thầm: “Thôi rồi Lượm ơi!”. Thằng lùn này nó nói dai còn hơn trâu đái.
NGUYÊN QUÂN
Những giọt nước mắt lăn tròn rơi xuống giữa lòng chén ngọc. Từng giọt... từng giọt xóa nhòa dần hình bóng con thuyền. Chén vỡ tan ra từng mảnh nhỏ, hồn thoát khỏi tình yêu hóa ngọc, bay vút vào không gian mang theo điệu sáo não nùng, cõi lòng oán uất.
TRẦN HƯƠNG GIANG Trong sân chùa chỉ còn lại Hương và chú tiểu. Cây liễu rũ thả những nhành lá lắc lay, qua ánh nắng lấp loáng hình dáng chú tiểu đang quét sân, lâu lâu chú nhìn Hương cười đầy thiện cảm.
MƯỜNG MÁN Những ngọn đèn mầu ẩn dưới tán lá phả xuống mặt đất thứ ánh sáng vàng nhạt, xanh dịu, tím loãng tạo khung cảnh huyền hoặc giả. Những chiếc bàn vuông thấp kê rải rác dưới các vòm cây.