Ngày 21/8, Bảo tàng Lịch sử thành phố Huế phối hợp với Viện Bảo tồn di tích (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) tổ chức Hội nghị Công tác bảo tồn và phát huy giá trị di tích Kiến trúc nghệ thuật Tháp Phú Diên.
Tại Hội nghị
Ngày 18/4/2001, trong lúc làm việc tại cồn cát ven biển xã Phú Diên (Phú Vang, thành phố Huế), nhóm công nhân khai thác Ti-tan (điểm số 3), Phân xưởng Phú Diên II, thuộc Công ty Khoáng sản tỉnh Thừa Thiên Huế (nay là thành phố Huế) đã tình cờ phát hiện một khối gạch cổ bị vùi sâu từ 5 - 7m dưới lòng đất. Địa điểm này nằm cách trung tâm thành phố Huế khoảng 30km về phía Đông Nam theo hướng Quốc lộ 49B. Đây là một phát hiện có ý nghĩa đặc biệt đối với giới nghiên cứu khảo cổ học và lịch sử văn hóa Chămpa, bởi lần đầu tiên tại Việt Nam phát hiện một ngôi tháp Chăm cổ bị vùi sâu dưới lòng cát ven biển nhưng vẫn còn nhiều yếu tố kiến trúc tương đối nguyên vẹn.
Qua quá trình khảo sát, khai quật và nghiên cứu của các cơ quan chuyên môn cùng các nhà khoa học trong và ngoài nước cho thấy, Tháp Phú Diên được xác định có niên đại khoảng đầu thế kỷ VIII, là một khối kiến trúc hình chữ nhật, không có mái che (chóp) được xây bằng vật liệu duy nhất là gạch, diện tích khoảng trên 30m2, chính giữa 4 bức tường của di tích được thiết kế 4 vòm cửa, riêng cửa phía Đông là cửa ra vào, ba vòm cửa Tây, Nam, Bắc là cửa giả, trang trí họa tiết hoa văn, kích thước cơ bản giống nhau.
![]() |
| Tháp Phú Diên trong quá trình khai quật và tu bổ (Ảnh:Bảo tàng Lịch sử thành phố Huế) |
Tháp Phú Diên, được xem là một trong những công trình kiến trúc có niên đại khá sớm trong lịch sử kiến trúc tháp Chămpa hiện nay, mang đậm phong cách Ấn Độ giáo, phản ánh những giá trị to lớn xét về phương diện khoa học, lịch sử, văn hóa, kỹ thuật xây dựng, đời sống tín ngưỡng. Có thể nói, Tháp Phú Diên là ngôi tháp còn khá nguyên vẹn, tính từ khu vực bắc đèo Hải Vân trở ra, như một minh chứng thể hiện sự phát triển rực rỡ của một nền văn hóa độc đáo.
Với những giá trị đặc biệt đó, ngày 28/12/2001, Bộ Văn hóa, Thông tin (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) đã xếp hạng Tháp Phú Diên là di tích Kiến trúc nghệ thuật cấp Quốc gia. Đặc biệt, năm 2022, Tháp Phú Diên tiếp tục được xác lập Kỷ lục Việt Nam và Kỷ lục Thế giới với tiêu chí là tháp Chăm cổ bằng gạch chìm sâu dưới cồn cát ven biển được khai quật và bảo tồn đầu tiên.
Trong suốt hơn 25 năm qua, được sự quan tâm của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Thành ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân thành phố Huế cùng sự phối hợp của các Sở, ban, ngành, công tác bảo tồn di tích Tháp Phú Diên đã đạt được nhiều kết quả quan trọng. Nhiều đợt tu bổ, tôn tạo, chống xuống cấp đã được triển khai nhằm bảo vệ kiến trúc gốc của di tích trước những tác động của điều kiện tự nhiên vùng ven biển như gió, cát, hơi muối, biến động địa chất và biến đổi khí hậu.
![]() |
| Hiện trạng Tháp Phú Diên (Ảnh:Bảo tàng Lịch sử thành phố Huế) |
Tuy nhiên, thực tế hiện nay cho thấy di tích vẫn đang đứng trước nhiều nguy cơ tiềm ẩn. Những tác động từ môi trường tự nhiên, sự biến đổi của nền địa chất ven biển, độ ẩm, hơi muối cùng với quá trình biến hóa vật liệu đã và đang ảnh hưởng trực tiếp đến cấu trúc, mỹ thuật và tuổi thọ của công trình. Điều đó đặt ra yêu cầu cấp thiết phải có những giải pháp khoa học, đồng bộ và lâu dài nhằm bảo tồn di tích một cách bền vững.
Tại hội nghị, các nhà quản lý và nhà khoa học tập trung đánh giá thực trạng cấu trúc gạch nung, phân tích nguyên nhân xuống cấp và đề xuất giải pháp cứu nguy cấp thiết. Nhiều ý kiến đồng thuận cần áp dụng vật liệu hóa học chuyên dụng tiên tiến để chống phân rã, bảo quản bề mặt gạch nung mà không làm ảnh hưởng đến yếu tố gốc.
Bên cạnh đó, các nhà khoa học kiến nghị cải tiến khẩn cấp hệ thống mái che hiện tại sang kết cấu nhà vòm điều hòa không khí để cân bằng độ ẩm. Hệ thống tiêu thoát nước xung quanh móng tháp cũng cần được nâng cấp toàn diện để triệt tiêu tình trạng thẩm thấu nước ngầm biển vào thân di tích. Hội nghị cũng thống nhất định hướng hoàn thiện hồ sơ khoa học, kiến nghị xếp hạng tháp Phú Diên là Di tích quốc gia đặc biệt.
Sau Hội nghị, Sở Văn hóa và Thể thao sẽ tiếp tục chỉ đạo Bảo tàng Lịch sử tiến hành nghiên cứu, xây dựng hồ sơ, lập dự án tu bổ, tôn tạo, chống xuống cấp, nhằm bảo tồn và phát huy giá trị di tích Kiến trúc nghệ thuật Tháp Phú Diên trong thời gian tới.
Phương Anh
Tải mã QRCode
Với mục tiêu bảo tồn di tích lịch sử văn hóa quốc gia đặt biệt, di sản văn hóa thế giới. Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế vừa có dự án Chiếu sáng mỹ thuật xung quanh Hoàng thành Huế.
Chiều ngày 04/03, Tại Tỉnh ủy Thừa Thiên Huế, Ban Tuyên giáo tỉnh ủy đã tổ chức Lễ phát động cuộc thi Bút ký với chủ đề “ Di sản, văn hóa và con người Thừa Thiên Huế”.
Nhằm thực hiện Đề án Huế - Kinh đô áo dài và chào mừng 112 năm ngày quốc tế Phụ nữ 8/3, Chủ tịch UBND tỉnh Thừa Thiên Huế vừa có Công văn số 2040/UBND-VH ngày 3/3/2022 về việc miễn vé tham quan di tích đối với phụ nữ khi mặc trang phục áo dài truyền thống Việt Nam.
Ngày 02/3, Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành Kế hoạch số 75/KH-UBND tổ chức Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam tại tỉnh Thừa Thiên Huế năm 2022.
Hội Liên hiệp Phụ nữ Thành phố Huế vừa tổ chức Cuộc thi sáng tác Video clip tuyên truyền “Phụ nữ với văn hóa truyền thống Huế” nhân dịp kỷ niệm 112 năm Ngày Quốc tế phụ nữ, 1982 năm khởi nghĩa Hai Bà Trưng và chào mừng Đại hội đại biểu Phụ nữ Toàn quốc lần thứ XIII, nhiệm kỳ 2022 – 2027, hướng đến kỷ niệm 47 năm ngày giải phóng quê hương Thừa Thiên Huế.
Sáng ngày 27/2, Công an tỉnh Thừa Thiên Huế tổ chức lễ ra mắt tiểu đoàn Cảnh sát cơ động dự bị chiến đấu của Công an tỉnh. Đến dự lễ ra mắt có đồng chí Lê Trường Lưu – Ủy viên Ban chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư tỉnh ủy, chủ tịch HĐND tỉnh và đồng chí Phan Ngọc Thọ - Phó bí thư thường trực tỉnh ủy, đồng chí Nguyễn Văn Phương – Phó Bí thư tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh.
Ngày 22/02, Ủy ban Nhân dân Thành phố Huế đã ban hành Kế hoạch số về việc tổ chức các hoạt động văn hóa nghệ thuật về đêm phục vụ du lịch.
Sáng 22/02, tại xã Thuỷ Thanh (TX Hương Thuỷ, TT Huế) đã diễn ra khai mạc “Chợ quê ngày hội” và đua trải trên sông Như Ý. Đến dự có ông Nguyễn Quang Tuấn - Phó Chủ tịch Thường trực HĐND tỉnh, ông Nguyễn Thanh Bình – Phó Chủ tịch UBND tỉnh, ông Phan Quý Phương - Phó Chủ tịch UBND tỉnh.
Tiếp nối thành công của Hue Jogging lần thứ I, Thành Đoàn Huế cùng Viện Nghiên cứu phát triển tỉnh Thừa Thiên Huế tiếp tục tổ chức sự kiện “Hue Jogging - cùng chạy vì cộng đồng lần thứ II” – năm 2022.
Tối ngày 15/2 (rằm tháng Giêng năm Nhâm Dần), trong khuôn khổ chuỗi sự kiện Festival Huế bốn mùa và Ngày thơ Việt Nam năm 2022, Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Thừa Thiên Huế, Hội Nhà văn Thừa Thiên Huế, Hội Nghệ sĩ Múa phối hợp với Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế tổ chức chương trình Festival Thơ Huế năm 2022 với chủ đề “ Thơ Huế và Di sản”.
Hưởng ứng ngày thơ Việt Nam lần thứ XX, tối ngày 14/2 ( tức 14 tháng Giêng năm Nhâm Dần), Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật và Hội Nhà văn Thừa Thiên Huế tổ chức đêm thơ Nguyên Tiêu Nhâm Dần - 2022 với chủ đề “Sống và hy vọng”.
Sáng ngày 14/2 (tức ngày 14 tháng giêng năm Nhâm Dần), Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật và Hội Nhà văn Thừa Thiên Huế đã tổ chức chuyến đi Viếng mộ thi nhân tại các nghĩa trang trên địa bàn thành phố Huế tưởng nhớ các văn nghệ sĩ đã khuất.
Chiều ngày 09/02, Sở Khoa học và Công nghệ đã tổ chức Triển lãm "Mai vàng Huế - Tuyệt tác mùa Xuân”. Tham dự có ông Phan Ngọc Thọ - Phó Bí thư Thường trực Tỉnh uỷ; lãnh đạo các sở, ban, ngành, đoàn thể cùng các chuyên gia, nghệ nhân, những người yêu thích Mai vàng Huế ...
Sáng 09/02 (mồng 9 tháng Giêng năm Nhâm Dần), tại Trung tâm Văn hóa Huyền Trân (phường An Tây, TP Huế) đã diễn ra lễ hội đền Huyền Trân Xuân Nhâm Dần năm 2022 với chủ đề “Ngưỡng vọng tiền nhân".
Trong không khí vui tươi, phấn khởi mừng Đảng - mừng Xuân Nhâm Dần 2022, ngày 08/02, tại Khu Quy hoạch Dạ Lê, phường Thuỷ Vân, UBND Thành phố Huế tổ chức Lễ Phát động “Tết trồng cây đời đời nhớ ơn Bác Hồ”.
Trong những ngày Tết Nguyên đán Nhâm Dần 2022, du khách đến Huế tham quan, nghỉ dưỡng tăng đột biến so với cùng kỳ năm trước, đạt gần 300%.
Ủy ban nhân dân Tỉnh vừa có Quyết định công nhận điểm du lịch Không gian trưng bày văn hóa Lục Bộ, 79 Nguyễn Chí Diểu, phường Đông Ba, thành phố Huế, tỉnh Thừa Thiên Huế.
Ngày 25/1, Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật, Hội Mỹ thuật giới thiệu triển lãm mỹ thuật online với chủ đề “ Mừng xuân và Con giáp” chào đón Xuân Nhâm Dần 2022.
Ngày 23 tháng Chạp Âm lịch (25/01/2022 Dương lịch), Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế tổ chức tái hiện nghi lễ dựng nêu (thướng tiêu) tại Triệu Tổ Miếu và Hiển Lâm Các – Thế Miếu (thuộc Đại Nội Huế).