Trang Thanh Hiền - Đàn bà vượt cạn

14:46 25/08/2014

1. Tôi được biết Trang Thanh Hiền từng triển lãm với một nữ họa sĩ vào năm 2004. Từ đó đến nay cô không có nhiều thời gian cho việc vẽ, cho đến gần đây năm 2011, mới quay lại với hội họa, niềm yêu thích riêng của mình.

Trang Thanh Hiền là người được đào tạo chuyên về lịch sử nghệ thuật tại trường Đại học Mỹ thuật Hà Nội, nhưng có thể nói tình yêu với sáng tác trở nên rất phố biến với rất nhiều người học lịch sử nghệ thuật, khiến họ muốn học cả hai: vẽ và viết, hoặc vẽ nhiều như là một họa sĩ chính cống.

Hầu hết những người được đào tạo lịch sử nghệ thuật và phê bình ở Việt Nam đều bỏ nghề, hoặc làm một nghề gì đó trong ngành nghệ thuật, nhưng hầu như không viết hay nghiên cứu gì cả. Đó cũng là đặc điểm của đời sống văn hóa nghệ thuật Việt Nam hiện nay, không có chỗ đứng cho những nhà phê bình và lịch sử nghệ thuật. Không có lương, không có đầu tư nghiên cứu, trừ việc tham gia dạy học.
 

Trong hoàn cảnh đó, Trang Thanh Hiền cũng đã viết được hai cuốn sách: Hình tượng Quan Âm Thiên Thủ Thiên Nhãn ở Việt Nam và Cửu phẩm liên hoa trong nghệ thuật Phật giáo Việt Nam - hai cuốn sách chuyên khảo về nghệ thuật Phật giáo Việt Nam, kỹ lưỡng thấu đáo với nguồn tư liệu tin cậy. Tất nhiên, cô có nhiều bài phê bình nghệ thuật hiện tại, lĩnh vực mà cô có vẻ quan tâm nhiều hơn.

Trong đời sống cá nhân cô là người phải bươn chải, để sống và để làm nghệ thuật. Xưa có câu: Đàn ông vượt bể có chúng có bạn / Đàn bà vượt cạn chỉ có một mình. Điều này vô cùng đúng với Trang Thanh Hiền. Cô không chỉ vượt cạn khi sinh đẻ, mà còn phải vượt cạn hàng ngày để nuôi con, khi khó khăn tứ bề. Vẽ tranh là nguồn an ủi của cô, dẫn cô tìm thấy ý nghĩa thực sự của cuộc sống và nghệ thuật.

2. Trang Thanh Hiền chọn giấy thủ công của người Nùng An, một loại giấy dân gian không tốt lắm mà người Tày Nùng hay dùng chép kinh sách, vẽ tranh thờ từ xa xưa, để vẽ. Giấy thủ công có vẻ đẹp riêng của nó, để thể hiện những lối vẽ dân gian phương Đông hoặc của những người phương Đông bất đắc chí.

Mực Nho là chất liệu vẽ thứ hai, và cô không vẽ màu mè gì hơn, ngoài đen trắng. Họa sĩ đã dùng những mô típ hình bóng Phật, hoa lá, các biểu tượng sinh thực khí lặp đi lặp lại với những bố cục khác nhau. Mỗi bức họa là một tâm trạng khắc khoải, chẳng biết mình vui hay buồn, chẳng biết đi đâu trong cái thể giới tâm linh này, trong đó đầy nỗi hoài nghi vô định. Đàn bà dầu có làm nghệ thuật cũng không ngoài nỗi quan tâm về tình yêu, nhân duyên, niềm vui nỗi buồn của họ trước hết là việc này, chứ không phải là những vấn đề chính trị, xã hội hay tiền bạc. Điều đó luôn dẫn họ vào một thế giới khác, mà chỉ  có họ hiểu, nó giúp họ vượt lên cuộc sống nhọc nhằn mà những người đàn ông đặt vào vai họ.

Triển lãm Đáy sóng của họa sĩ Trang Thanh Hiền gồm 20 bức tranh vẽ trên giấy võ cây của người Nùng An sẽ khai mạc lúc 17h30 ngày 25/8 tại Ozone Cafe (21B Điện Biên Phủ, Ba Đình, Hà Nội). Tại triển lãm cũng sẽ giới thiệu cuốn sách Đáy sóng gồm những tác phẩm và các bài thơ của Trang Thanh Hiền.

Nguồn: Phan Cẩm Thượng - TT&VH

 

 

 

Đánh giá của bạn về bài viết:
0 đã tặng
0
0
0
Bình luận (0)
  • HẠ NGUYÊN  

    Từ ngày 3/9 đến 12/9, danh họa Nguyễn Đại Giang đã về Huế bày tranh nghệ thuật đảo ngược. Một cuộc triển lãm kỳ thú, và cả những hoạt động của ông cũng góp phần làm cho Huế sôi động: vẽ ký họa chân dung cho công chúng, nói chuyện với sinh viên Đại học Nghệ thuật Huế, tặng cho Bảo tàng Mỹ thuật Huế 3 bức tranh, trong đó có bức “Ca Huế trên sông Hương” thật sự tuyệt mỹ …

  • TUỆ NGỌC

    Có lẽ, trong lĩnh vực hội họa khó có nữ họa sĩ nào hơn được Frida Kahlo trong việc biến nỗi đau thành suối nguồn nghệ thuật.

  • HUỆ VIÊN

    Công án - một phương pháp khai phóng tư duy
    Trong các công án Thiền, có rất nhiều cách giáo hóa của các vị chân sư rất phũ phàng, thậm chí điên khùng, nhưng nó lại có tác dụng kì lạ, làm cho học trò kinh ngạc, bất ngờ giác ngộ.

  • TUỆ NGỌC

    Lê Anh Hoài là người thực hành nghệ thuật trên nhiều lĩnh vực như văn học, hội họa, trình diễn...

  • LÊ HUỲNH LÂM

    "Nghệ thuật không phải là vẽ lại các đồ vật, con người mà họa sĩ thấy. Nghệ thuật phải là sáng tạo nên các đồ vật, con người không thấy được."(Paul Klee)

  • LÊ HUỲNH LÂM

    Tánh nước vốn vô hình và mềm mại. Nhưng nước lại có quyền năng biến hiện và tùy duyên hóa thân thành mọi vật, có khi là đám mây, khi là cơn mưa, có khi làm ngọn sóng cao vút nhấn chìm mọi vật, có lúc là những đợt sóng êm đềm, là dòng sông, con suối, là thác ghềnh, là biển cả bao la,... lại có khi là giọt lệ trên khóe mắt con người. Tuy nước rất mềm mại nhưng sức mạnh của nước có thể xô ngã mọi tượng đài tưởng chừng là thường hằng ở mặt đất này.

  • LÊ HUỲNH LÂM

    Sản phẩm từ cái khuôn mẫu đầu tiên đã đặt định con người trong thế bị động, và từ khởi thủy đầy hư cấu và huyền thoại đó bao nhiêu trí tưởng tượng đã được tạo dựng, việc chế tác một khuôn mẫu mới cho con người đã được đề cập đến nhiều lần.

  • Nhiều điều bí ẩn giấu đằng sau những chi tiết có thể nhìn thấy bằng mắt thường trong bức tranh "Susanna and the Elders" (Susanna và các Trưởng lão) của họa sỹ nổi tiếng thế giới người Hà Lan Rembrandt van Rijn vừa được công bố trên tạp chí Khoa học Vật liệu và Chế tạo số ra mới đây.

  • Các tác phẩm chọn lọc của thế hệ các nghệ sỹ trẻ Đức sẽ được quy tụ và giới thiệu đến công chúng thủ đô Hà Nội trong không gian triển lãm “Hội họa mới từ Đức,” khai mạc vào 17 giờ ngày 14/05 và trưng bày tới hết ngày 31/05, Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, 66 Nguyễn Thái Học.

  • LTS: Họa sĩ Lê Bá Đảng sinh ngày 27/6/1921 tại làng Bích La Đông, xã Triệu Đông, huyện Triệu Phong, tỉnh Quảng Trị. Ông đã ra đi vào ngày 7/3 tại Thủ đô Paris nước Pháp, để lại dự án dang dở đáng tiếc về “một bức tranh rất lớn nằm ngửa trên mặt đất”, ước mong góp phần cho Huế trở nên một Kinh đô Mỹ thuật.
    Sông Hương giới thiệu “lời chia buồn sâu sắc” đọc trong Lễ tưởng niệm họa sĩ Lê Bá Đảng của tỉnh Thừa thiên Huế vào chiều 9/3 tại Trung tâm Nghệ thuật mang tên ông.

  • Đối với họa sĩ, để đi đến trừu tượng hay trạng thái “không gì cả”, anh ta đã phải cần đến rất nhiều thứ.

  • LÊ MINH PHONG

    (Nhân đọc Van Gogh của David Haziot, Phan Hồng Hạnh chuyển ngữ, Nxb. Đà Nẵng, 2014)

  • ...Nghệ thuật của chủ nghĩa hiện thực, chủ nghĩa ảo giác (illusionist) đều xem nhẹ phương tiện, chúng dùng nghệ thuật để che giấu nghệ thuật. Chủ nghĩa hiện đại lại dùng nghệ thuật để thu hút sự chú ý vào nghệ thuật.

  • “Từ mô phỏng đến phá hủy tự nhiên”: đây hoàn toàn có thể là nhan đề của một lịch sử nghệ thuật phương Tây. Một trong những nghệ sĩ hiện đại quan trọng nhất, và cũng có lẽ hiền minh nhất, Picasso, có nói: nếu chúng ta không thể thoát khỏi tự nhiên, như một số nghệ sĩ tiền bối và đương thời với ông đang cố gắng một cách vô ích, thì ít nhất chúng ta có thể làm biến dạng nó, phá hủy nó. Về cơ bản, đó chính là một hình thức mới của lòng sùng kính tự nhiên...

  • Năm mới là thời điểm của những tiệc tùng liên miên. Hội họa từ lâu đã rất quan tâm tới chủ đề này. Hãy cùng nhìn lại những bữa tiệc linh đình, nổi tiếng nhất trong lịch sử hội họa.

  • Trong tiếng Hy Lạp cổ, từ chỉ “nghệ thuật” là techne, chính là nguồn gốc của các từ technique (kĩ thuật) và technology (công nghệ) - những thuật ngữ được sử dụng rộng rãi trong cả ngành khoa học và nghệ thuật. Nhìn vào hội họa thế kỷ 19, ta nhận thấy các họa sĩ thực sự là những kỹ sư ánh sáng và màu sắc tài tình.

  • Một ngày nọ, khi vẽ một thiếu nữ, tôi chợt nhận ra điểm duy nhất sống động ấy là ánh nhìn như bất động của nàng. Những thứ còn lại có ý nghĩa không hơn gì cái sọ người. Người ta luôn muốn tạc nên một con người sống, nhưng điều khiến pho tượng ấy có sự sống chỉ có thể là ánh nhìn của người đó.