BỬU Ý
Nguyễn Đức Sơn sinh 18/11/1937 tại làng Dư Khánh (Thanh Hải) gần bên bờ biển Ninh Chữ tỉnh Ninh Thuận.
Nhà thơ Nguyễn Đức Sơn - Ảnh: internet
Anh thường tỏ ra hãnh diện về ngày sinh của mình, vì ngày sinh của anh thuộc vào cung Hổ Cáp trong 12 cung của Hoàng đạo, cái cung “bò cạp” này vốn sản sinh những con người kinh dị, hoặc phi thường, hoặc không giống ai, hoặc thiên tài, hoặc định mệnh, hoặc đỉnh cao, mà cũng… hoặc vực sâu. Theo Nguyễn Ngu Í trên báo Bách Khoa số 118 ngày 01/12/1961, năm sinh của Nguyễn Đức Sơn là 1939. Theo Huỳnh Hữu Ủy trong tạp chí Hợp Lưu số 55 thì Nguyễn Đức Sơn chánh quán tỉnh Thừa Thiên.
Thời Trung học, học ở trường Võ Tánh, Nha Trang, cùng lớp với Cao Hoành Nhân, Trần Văn Nam, Trương Hồng Sơn, Nguyễn Thị Hoàng… Nguyễn Đức Sơn đặc biệt quý trọng thầy Thạch Trung Giả.
Tác phẩm của Nguyễn Đức Sơn:
Bọt Nước (thơ, An Tiêm 1965); Hoa Cô Độc (thơ, An Tiêm 1965); Lời Ru (thơ, Mặt Đất, 1966); Đêm Nguyệt Động (thơ, An Tiêm 1967); Cát Bụi Mệt Mỏi (truyện ngắn, An Tiêm 1968); Cái Chuồng Khỉ (truyện ngắn, An Tiêm 1969); Xóm Chuồng Ngựa (truyện ngắn, An Tiêm 1971); Vọng (thơ, An Tiêm 1971); Mộng Du trên Đỉnh Mùa Xuân (thơ, An Tiêm 1971); Tịnh Khẩu (thơ, An Tiêm 1973); Ngồi Đợi Ngoài Hành Lang (truyện ngắn, chưa in).
11/6/2020 Nguyễn Đức Sơn qua đời tại Bảo Lộc.
Nguyễn Đức Sơn là một kẻ tuyệt vọng. Dẫu có viết thêm nhiều bài thơ tuyệt tác, nhiều truyện ngắn tầm vóc quốc tế, anh vẫn lai hoàn một kẻ tuyệt vọng. Bởi anh không thể nào chịu đựng nổi những bộ mặt vênh váo, hiu hiu tự đắc thành đạt giữa đời, vì chúng sớm muộn gì cũng ngồi trên đầu thiên hạ, cũng là sở hữu chủ của những tấm thân mộng mị, não nùng không bao giờ trôi dạt vào bến bờ Đức Sơn “quạnh hơi thu lau lách đìu hiu”. Cái kẻ tuyệt vọng kia sống chờ đợi ngày nổi điên tột đỉnh, hoặc là đợi giờ khắc tự kết liễu đời mình, giống như con bò cạp trong truyền thuyết là sinh vật có khả năng tự sát, là sinh vật Hổ Cáp trong cung chiêm tinh tây phương của Nguyễn Đức Sơn.
Bài học suốt đời học đi học lại mãi, của Nguyễn Đức Sơn, là: Học Mất Thăng Bằng như trong bài thơ “Nhìn con tập lật”:
Nắm tay lật úp đi con
Co thân tròn trịa như hòn đá lăn
Muốn cho đời sống không cằn
Tập cho quen mất thăng bằng từ đây
Người ta thì tập thăng bằng, Nguyễn Đức Sơn tập “mất thăng bằng” để làm quen với những đảo điên, nghiêng lệch, so le giữa đời, để không còn giật mình, ngạc nhiên, hốt hoảng trước vô thường.
B.Y
(TCSH378/08-2020)
Tải mã QRCode
VÕ QUÊ
Ngày hồng (Nxb. Thuận Hóa, 2023) như tên gọi tập thơ là cả một cuộc hành trình dài “kỷ niệm bốn mươi tám năm ngày thống nhất đất nước”, “kỷ niệm bốn mươi tám năm chuyến đò dọc hẹn ước của Duy Mong - Xuân Thảo”.
MAI VĂN HOAN
Nguyễn Đắc Xuân là nhà văn, nhà báo, nhà thơ, nhà nghiên cứu lịch sử và văn hóa Huế. Đời thơ tôi (Nxb. Hội Nhà văn, 2022) là tập thơ chính thức đầu tiên anh gửi tới bạn đọc.
HỒNG NHU
(Bài nói trong buổi tổng kết, trao giải cuộc thi thơ 1996 do Hội VHNT TT. Huế tổ chức. Nhà thơ Hồng Nhu, trưởng BCK trình bày)
NGUYỄN KHẮC PHÊ
Thật khéo, nữ sĩ Trần Thùy Mai trở về Huế vui xuân và gặp gỡ các bạn văn quen biết trong tòa soạn Tạp chí Sông Hương thân thuộc đúng vào lúc bộ tiểu thuyết Công chúa Đồng Xuân ra mắt bạn đọc.
PHẠM XUÂN NGUYÊN
1. Trong đời văn của Nguyễn Huy Tưởng có một ngày có thể được coi là trọng đại. Đó là ngày 8 Juin 1942. Ngày ấy ông chép lại vở kịch cũ Vũ Như Tô.
VƯƠNG HỒNG HOAN
Trong văn học Việt Nam hiện đại, Nguyễn Bính là một thi sĩ được nhiều người yêu thích và trân trọng. Cuộc đời và thơ ông luôn luôn được nhắc đến trong bạn đọc nước ta hết thế hệ này đến thế hệ khác.
LÊ XUÂN VIỆT
(Nhân đọc hồi ký "Âm vang thời chưa xa" của Xuân Hoàng. Nxb Văn học và Hội Văn nghệ Quảng Bình 1996)
LÊ THANH NGA
Châu Âu - một không gian văn hóa mà nền dân chủ phát triển trước nhất trong lịch sử nhân loại - ngay từ thời trung cổ đã là trung tâm của lễ hội Carnaval (tiếng Việt: lễ hội giả trang).
NGUYỄN KHẮC PHÊ
(Đọc Chuyện cũ Tử Cấm Thành - Kịch bản tuồng lịch sử của Nguyễn Phước Hải Trung - Nxb. Văn học, 2022)
PHONG LÊ
Hơn 60 năm sáng tác và với tuổi đời ngoài 80, Tố Hữu là nhà thơ luôn luôn hiện diện trong sinh hoạt tinh thần của dân tộc Việt Nam thế kỷ XX.
NGUYỄN KHẮC PHÊ
"Màu thời gian" là bài thơ nổi tiếng của Đoàn Phú Tứ; đến mức các tác giả "Thi nhân Việt Nam" đã từng nhận định: "không có bài nào khác tinh tế và kín đáo như thế".
PHẠM XUÂN DŨNG
(Đọc tập ký sự - phỏng vấn “Đi và viết” của Nguyễn Linh Giang, Nxb. Thanh Niên, 2022).
LÊ THANH NGA
Tùng Bách, theo tôi, thuộc số nhà thơ có cá tính. Thơ anh không màu mè theo đuổi cuộc cách tân tưng bừng hiện nay, cũng không khư khư ôm lấy những cách thể sáng tác có phần cũ nhàm nhân danh truyền thống. Anh có một lối viết riêng, rất khó lẫn. Tôi gọi đó là phong cách dân gian hiện đại.
BÙI VIỆT PHƯƠNG
Cụm từ “giá trị văn học” luôn chiếm một tần suất rất lớn trong các bài viết mang tính tổng kết, khái quát hay các bài viết phản ánh, phê bình.
PHẠM PHÚ PHONG
Nam Trân - Nguyễn Học Sỹ chỉ ở Huế hai lần, trong khoảng thời gian không dài.
PHONG LÊ
Là một trong số ít các kiện tướng của phong trào Thơ mới, Lưu Trọng Lư còn là người viết văn xuôi - như Xuân Diệu với Phấn thông vàng; từ thơ và văn xuôi lại chuyển sang hoạt động sân khấu, trong tư cách người viết kịch bản và lãnh đạo ngành sân khấu Việt Nam sau 1945 - như Thế Lữ.