Sáng ngày 10/12, Hội Khoa học Lịch sử TP Huế tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Đô thị Huế trong dòng chảy lịch sử”. Bài toán giữ gìn các giá trị lịch sử Huế trước bài toán phát triển kinh tế và đô trị được nhiều nhà nghiên cứu quan tâm.
Đồng chí Nguyễn Chí Tài, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBMTTQ Việt Nam TP. Huế (trái) tặng hoa Ban tổ chức Hội thảo
Tham dự hội thảo có đồng chí Nguyễn Khoa Điềm, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Trưởng ban Tư tưởng - Văn hóa Trung ương, đồng chí Nguyễn Chí Tài, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBMTTQ Việt Nam TP. Huế cùng đại diện các sở, ban, ngành.
Ngoài lãnh đạo thành phố, các nhà khoa học, chuyên gia trong các lĩnh vực lịch sử, văn hóa, kiến trúc, quy hoạch vv… hội thảo khoa học còn nhận được sự quan tâm đông đảo của những người quan tâm tới tiến trình phát triển đô thị Huế, dành tình yêu cho thành phố.
Hội thảo hướng tới mục đích nhận diện giá trị đô thị Huế trong các giai đoạn lịch sử, đồng thời đề xuất các giải pháp phát triển bền vững trong tương lai. Từ trước đến nay, Huế vẫn được coi là một trong số đô thị độc đáo nhất cả nước khi hội tụ nhiều giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể, được quốc tế công nhận. Bản sắc văn hóa Huế trở thành điểm tựa cho việc phát triển kinh tế du lịch của tỉnh Thừa Thiên Huế, nay là thành phố Huế trực thuộc Trung ương.

Quang cảnh tại Hội Thảo
Nhận định về lịch sử quy hoạch đô thị Huế, TS. Phan Tiến Dũng - Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử TP. Huế - khẳng định vùng đất này có quá trình hình thành lâu đời và liên tục. Khởi nguồn từ văn hóa Champa với dấu tích thành Lồi và thành Hóa Châu, đến thế kỷ XIV, nơi đây đã trở thành trị sở quan trọng của Đại Việt ở phương Nam.
Diện mạo đô thị Huế thực sự định hình rõ nét qua hành trình mở cõi của các chúa Nguyễn. Trung tâm chính trị đã có sự xê dịch chiến lược từ Quảng Trị (Ái Tử, Trà Bát, Dinh Cát) vào sâu trong nội địa (Phước Yên, Kim Long, Bác Vọng) và định đô tại Phú Xuân. Đặc biệt từ cuối thế kỷ XVIII, dưới thời Tây Sơn và triều Nguyễn, Phú Xuân - Huế được quy hoạch bài bản theo mô hình kinh đô của một quốc gia thống nhất.
Ông Dũng cũng chia sẻ, Huế là đô thị hiếm hoi hội tụ các loại hình kiến trúc dân gian, cung đình, thuộc địa và hiện đại; phát triển hài hòa giữa kiến trúc, cảnh quan và văn hóa, tạo nên bản sắc riêng có.
Trình bày tại hội thảo với nghiên cứu “Vai trò quyết định của sông Hương với sự hình thành và phát triển bền vững đô thị Huế”, TS. Nguyễn Đính (Viện Công nghệ môi trường Giảm nhẹ thiên tai và Biến đổi khí hậu TP Huế) đã đưa ra nhiều kiến nghị cấp thiết về quy hoạch.

TS. Nguyễn Đính - Viện Công nghệ Môi trường, Giảm nhẹ thiên tai và Biến đổi khí hậu chia sẻ tại Hội thảo
Theo đó, chuyên gia này nhấn mạnh việc chỉnh trang cảnh quan hai bờ sông cần tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc không lấn chiếm hành lang thoát lũ. Đặc biệt, TS. Đính đề xuất ưu tiên các giải pháp sinh thái, hạn chế tối đa việc "bê tông hóa" bờ sông. Đây là yếu tố then chốt để duy trì khả năng thấm nước tự nhiên và bảo đảm chế độ thủy văn khỏe mạnh cho dòng sông trước áp lực đô thị hóa.
Trong khi đó, với nghiên cứu “Huế - Từ đô thị lịch sử trở thành đô thị di sản, xanh và thông minh trong kỷ nguyên mới”, TS. Phan Thanh Hải (Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử) cho rằng, Huế đang có sự chuyển mình mạnh mẽ. Không còn gói gọn trong khái niệm "bảo tồn", Huế hôm nay đang vươn lên thành một thành phố sáng tạo, chuyển dịch từ đô thị truyền thống sang mô hình đô thị xanh và thông minh. Điểm nhấn của quá trình này là việc hiện thực hóa tinh thần “tinh gọn bộ máy - tinh thông quản trị - tinh tế trong văn hóa”. Theo tác giả này, thông qua mô hình chính quyền hai cấp, đẩy mạnh chuyển đổi số và phát triển công nghiệp văn hóa, Huế đang kiến tạo một diện mạo mới: năng động, nhân văn và phát triển bền vững.
Hội thảo đã quy tụ được đông đảo các nhà nghiên cứu dành tình yêu cho Huế, với 31 nghiên cứu được gửi tới, trong đó 22 bài tiêu biểu đã được tuyển chọn, biên tập và xuất bản trong kỷ yếu với 3 nội dung: Huế qua các giai đoạn lịch sử; Đặc trưng, giá trị đô thị Huế; Sự phát triển đô thị Huế ngày nay. Đây là sản phẩm khoa học mang đến những góc nhìn đa chiều, chuyên sâu, góp những tiếng nói chuyên môn trước những thách thức của Huế trong việc gìn giữ và phát huy di sản.
Băng Khuê
Tải mã QRCode
“Toàn bộ cuốn sách làm bằng bạc mạ vàng, chỉ có 5 tờ (10 trang) nhưng nặng tới 7 ký, xuất hiện vào thời vua Thiệu Trị (1846), có kích cỡ 14×23 cm..."
Khi nói Huế rặt, tôi muốn kể chuyện chỉ có Huế mới có, không lẫn vào đâu được ...
Phó giáo sư, Nhà giáo nhân dân Trần Thanh Đạm vừa qua đời lúc 8g15 ngày 2-11 (nhằm ngày 21 tháng 9 Ất Mùi), hưởng thọ 84 tuổi.
Đang những ngày mưa ở Huế tháng 10 này, lại nhắc đến mưa Huế, liệu đây có phải là đặc sản của Huế của mùa thu Huế, nhưng Huế làm gì có mùa thu? Hay là mùa thu Huế quá ngắn đến mức nhiều người không kịp nhận ra...?
Chiều 30-10, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thừa Thiên - Huế phối hợp Hội Khoa học Lịch sử tỉnh và Công ty CP Du lịch và Tiếp thị Giao thông vận tải Việt Nam (Vietravel) tổ chức Hội thảo khoa học “Cung điện Đan Dương thời Tây Sơn tại Huế” diễn ra tại Hội trường UBND tỉnh Thừa Thiên - Huế.
Di tích Tam Tòa nằm ở góc đông nam bên trong Kinh thành cách bờ bắc sông Hương 300m về phía nam, qua cửa Thượng Tứ. Khu di tích Tam Toà toạ lạc tại số 23 đường Tống Duy Tân, phường Thuận Thành, thành phố Huế.
Từ năm 2012 đến nay, Hội Đông y Thừa Thiên-Huế đã tiếp cận và giải mã kho tư liệu châu bản triều Nguyễn đang được lưu trữ tại Trung tâm lưu trữ quốc gia 1 (Hà Nội).
Xứ Huế không chỉ có các công trình lăng tẩm cổ kính mà còn được thiên nhiên ưu đãi ban cho sự hùng vĩ. Nổi bật trong đó là đầm Lập An với vẻ đẹp say đắm lòng người.
Để có thể lực cường tráng, chăn gối viên mãn, ngoài thuốc men tẩm bổ, Minh Mạng còn rèn luyện sức khỏe bằng phương pháp mà ngày nay rất phổ biến.
Hệ đầm phá Tam Giang - Cầu Hai (Thừa Thiên-Huế) không chỉ là hệ thủy vực nước lợ lớn nhất Đông Nam Á mà nơi đây còn có những câu chuyện đầy kỳ bí được ghi chép hoặc truyền miệng từ xa xưa.
Đề cao vai trò cũng như trách nhiệm của người phụ nữ trong gia đình cũng như trong xã hội, lần đầu tiên tại Huế, cũng là lần đầu tiên ở nước ta, có một tổ chức giáo dục đã nêu rõ quan điểm, lập trường, bảo vệ quyền của người phụ nữ: trường Nữ Công học hội.
Ít người biết tượng “ông già Bến Ngự” Phan Bội Châu bên bờ sông Hương (Huế) lại có liên quan đến nhạc sĩ tài hoa Trịnh Công Sơn.
Chiều ngày 19/10, Hội Nhà văn Thừa Thiên Huế đã phối hợp với Tạp chí Sông Hương tổ chức buổi giới thiệu hai cuốn sách “Em còn gì sau chiến tranh” và “Biến cố 182010” của nhà văn Hà Khánh Linh.
Ngày kinh đô Huế thất thủ (5/7/1885), không những hàng vạn thần dân bị sát hại mà vô số cổ vật triều đình cũng bị cướp đi, kể cả ống đựng tăm xỉa răng.
Sau hơn 140 năm tồn tại, nhà Nguyễn đã để lại cả kho tàng cổ vật, làm nên phần hồn của di sản văn hóa Huế ngày nay.
Chuyên đề Phê bình Nữ quyền là một cố gắng của Ban biên tập nhằm giới thiệu những nét phác thảo ban đầu: “Người viết nữ, giới tính và trang giấy trắng” (Đoàn Huyến) đề cập Cái bẫy giới tính - giới tính như một cái bẫy êm ái - đã làm hạn chế sức sáng tạo; vậy phải thoát khỏi cái bẫy đó như thế nào? Và có đủ cam đảm để tự “khánh thành mình” như một trang giấy trắng, mà ở đó cô đơn và tự do là những xung lực lạ kỳ để chủ thể sáng tạo có thể thăng hoa? “Những khúc quành của văn học nữ Việt Nam đương đại” (Đoàn Ánh Dương) dẫn dắt bạn đọc đi theo hành trình văn học nữ Việt Nam từ sau 1975 đến nay; xác định những khúc quành: từ sự quy chiếu của diễn ngôn dân tộc qua diễn ngôn dân sự đến diễn ngôn đặt nền tảng ở nhìn nhận về tính cá thể.
Trong hành trình tìm kiếm và quảng bá những điểm đến hấp dẫn của Việt Nam, bằng những phương pháp so sánh, đối chiếu và bình chọn của các đơn vị du lịch, cộng đồng Kỷ lục gia Việt Nam, du khách trong cả nước. Vừa qua, Tổ chức kỷ lục Việt Nam đã công bố Top 45 điểm đến hấp dẫn nhất ở Việt Nam, trong đó Thừa Thiên Huế vinh dự có 6/45 điểm đến du lịch hấp dẫn được bình chọn.
Huế đã trải qua bao biến cố thăng trầm của lịch sử. Ca Huế không chỉ phản ánh dòng chảy lịch sử, di sản này còn là quá trình tinh chế vốn văn hóa dân gian có nguồn gốc từ cội nguồn dân tộc Việt hỗn dung với văn hóa bản địa tạo nên một âm sắc Huế, rất riêng.
Với sự tham gia của ĐẶNG MẬU TỰU * LÊ VĂN LÂN * ĐINH CƯỜNG * PHẠM THỊ ANH NGA * LÊ HUỲNH LÂM * TÔN PHONG * MAI VĂN PHẤN * PHẠM ĐỨC MẠNH * HỒNG VINH * NGUYÊN NGỌC - TÔN NỮ MINH CHÂU * NGUYỄN XUÂN SANG * NGUYỄN ĐỨC TÙNG * ALICIA OSTRIKER * JEAN VALENTINE * TIM SUERMONDT * NHẬT CHIÊU * PHI TÂN * VÕ NGỌC LAN * PHƯƠNG ANH * NGUYỄN DƯ HOÀI MỤC * ĐỖ XUÂN CẨM * QUẾ HƯƠNG * NGUYỄN KHOA QUẢ * HOÀNG DIỆP LẠC * LÊ MINH PHONG * NGÔ ĐÌNH HẢI * NGÔ MINH
Sông Hương số đặc biệt tháng 9/2105 trân trọng gửi đến quý bạn đọc.
Số báo này xuất bản cũng nhằm vào những ngày Liên hiệp Hội tổ chức chuỗi hoạt động kỷ niệm 70 năm thành lập. Bài “70 năm, một dòng chảy văn học nghệ thuật nối tiếp văn mạch của vùng đất Thuận Hóa - Phú Xuân - Huế” của nhà nghiên cứu Nguyễn Xuân Hoa sẽ điểm lại diễn trình 70 năm đáng tự hào của văn nghệ xứ Huế.