Thực hiện chủ trương xã hội hóa, nhiều nguồn lực đã được đầu tư cho lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật. Tuy nhiên, do nhận thức của xã hội còn hạn chế, cùng những yếu kém trong cách làm của các đơn vị văn hóa, nghệ thuật, việc thực hiện chủ trương gặp nhiều rào cản.
Việc huy động nguồn lực xã hội hóa để hình thành nên những tác phẩm văn hóa, nghệ thuật giá trị là yêu cầu bức thiết hiện nay.
Từng bước thay đổi diện mạo văn nghệ
Những năm qua, việc chăm lo đời sống văn hóa, tinh thần cho xã hội được triển khai qua nhiều chính sách, nguồn lực đầu tư vào văn hóa, nghệ thuật. Tuy nhiên, nguồn ngân sách có hạn, khiến các nguồn lực đầu tư từ Nhà nước cho các dự án, tác phẩm chưa được như mong đợi. Chủ trương xã hội hóa (XHH) ra đời nhằm khắc phục những bất cập này.
Từ định hướng và những chính sách cụ thể được ban hành, hoạt động XHH trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật đã bước đầu thay đổi diện mạo của lĩnh vực này. Nhiều đơn vị công lập đã mạnh dạn thay đổi theo hướng chú trọng thu hút XHH như: Trung tâm Chiếu phim quốc gia, Nhà hát Lớn Hà Nội, Nhà hát Múa rối Việt Nam, Nhà hát Nghệ thuật đương đại Việt Nam... Nhà hát Nghệ thuật đương đại Việt Nam cho thấy sự năng động với cách làm sáng tạo trong việc thu hút nguồn lực XHH. NSƯT Nguyễn Thị Quỳnh Trang - Giám đốc Nhà hát cho rằng, việc thực hiện XHH không chỉ giúp cải thiện điều kiện vật chất cho đơn vị, cũng như có thêm nguồn lực để đầu tư, nâng cao chất lượng tác phẩm nghệ thuật, mà hơn hết nó còn làm thay đổi tư duy của người làm nghệ thuật. “Một tác phẩm muốn được khán giả đón nhận, thì tác phẩm đó phải nói lên tiếng lòng của khán giả. Thông qua việc XHH, chúng tôi đã hiểu hơn những điều khán giả cần để có bổ sung phù hợp”, Giám đốc Nhà hát đánh giá.
NSND đạo diễn Đặng Nhật Minh cho rằng, những năm gần đây, điện ảnh nước nhà từng bước được xã hội hóa, với nhiều sản phẩm chất lượng ra đời, từ đó khẳng định tính năng động, hiệu quả của thị trường phim trong nước. “Thí dụ điển hình cho kết quả của XHH trong lĩnh vực điện ảnh với sự hợp tác của Nhà nước và tư nhân, đó là đã tạo nên những bộ phim gây tiếng vang lớn trong thời gian qua”, ông nhận định. Còn theo Phó Giám đốc Trung tâm Chiếu phim Quốc gia Nguyễn Phúc Diên, nhờ có chủ trương xã hội hóa mà đến nay, đơn vị đã có thể tự chủ được nguồn kinh phí để duy trì hoạt động và phát triển đơn vị. “Nếu như trước đây, hoạt động của đơn vị trông chờ chủ yếu vào ngân sách cấp, thì từ 2015 đến nay, đơn vị đã có thể tự chủ tài chính và có nguồn dôi dư”, ông Diên cho biết.
XHH đã kích thích tinh thần tự chủ, giúp huy động được các nguồn lực của toàn xã hội để tạo ra các giá trị văn hóa, nghệ thuật đáp ứng nhu cầu người dân và yêu cầu phát triển của đất nước. Bên cạnh đó, nhiều tổ chức biểu diễn ca, múa, nhạc của tư nhân; nhiều tổ chức sản xuất và phổ biến phim tư nhân được hình thành hoạt động rất sôi động, sáng tạo ra tác phẩm nghệ thuật ngày càng cạnh tranh, chất lượng.
Để xã hội hóa tạo đà cho văn hóa, nghệ thuật phát triển
Bên cạnh những mặt tích cực trên, việc thực hiện XHH tại các đơn vị nghệ thuật còn nhiều hạn chế, bất cập, như: tốc độ XHH còn chậm, mức độ XHH không đồng đều… Những hạn chế trong việc thực hiện XHH tác động trực tiếp đến các đơn vị nghệ thuật, như tình trạng hãng phim, nhà hát có cơ sở vật chất nghèo nàn, nhiều thiết bị đã lạc hậu song không có kinh phí đầu tư; sự kém năng động trong việc nắm bắt thị hiếu của khán giả, công chúng…
Bên cạnh những lý do khách quan, như lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật không mang lại nhiều giá trị kinh tế, nên khó thu hút nguồn lực đầu tư, một trong những nút thắt khiến cho công tác XHH trong lĩnh vực này chưa đạt hiệu quả mong muốn, đó là tình trạng quản lý vẫn mang nặng tư duy bao cấp, cách thức quản lý theo lối “hành chính hóa”, rườm rà. Thậm chí, tại nhiều đơn vị nghệ thuật vẫn có tâm lý ỷ lại vào ngân sách, chưa coi việc huy động nguồn lực đầu tư từ xã hội là trách nhiệm của đơn vị... Qua thực tiễn kiểm toán Chương trình mục tiêu quốc gia về văn hóa một số giai đoạn gần đây, Kiểm toán Nhà nước cũng cho rằng, việc huy động nguồn vốn xã hội vào đầu tư cho tác phẩm nghệ thuật còn hạn chế, trách nhiệm của một số đơn vị trong thực hiện chủ trương chưa cao... Theo đó, để nâng cao hiệu quả của công tác này, các cơ quan chức năng cần nâng cao nhận thức trong việc thực hiện chủ trương XHH và coi đây là giải pháp quan trọng để phát triển văn hóa, nghệ thuật; tăng cường giám sát, sử dụng hiệu quả nguồn vốn đầu tư dành cho các chương trình văn hóa, tạo niềm tin cho các nhà đầu tư.
Hơn bao giờ hết, những giá trị từ văn hóa, nghệ thuật đã và đang được coi trọng và có sức lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng. Tuy nhiên, làm sao để cải thiện điều kiện phát triển cho lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật cũng như hình thành nên những tác phẩm văn hóa, nghệ thuật xứng tầm? Đây là câu hỏi không chỉ đặt ra cho các cơ quan chức năng, mà trách nhiệm này còn thuộc về toàn xã hội, người dân - những chủ thể trực tiếp thụ hưởng cũng như có tác động ngược trở lại để phát triển, làm giàu có thêm cho lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật thông qua việc xây dựng các thiết chế, đầu tư cho các tác phẩm văn hóa, gồm cả nguồn lực vật chất lẫn tinh thần.
Theo Nguyễn Lộc - Thời Nay/ND
Tải mã QRCode
Việt Nam cũng có sự “phân biệt chủng tộc”. Báo chí nước ngoài bảo vậy. Cái “chủng tộc” ở đây được phân định bằng hộ khẩu.
Suốt gần 20 năm qua, nghệ sĩ Sébastien Laval, đến từ vùng Poitou Charentes - nước Pháp, đã rong ruổi khắp mọi miền trên dải đất hình chữ S để cảm nhận và “ghi” lại những hình ảnh sống động nhưng rất đỗi bình dị trong cuộc sống đời thường của con người Việt Nam. Chính sự lao động nghệ thuật không mệt mỏi của người nghệ sĩ tài hoa này đã đem đến sự mới lạ tại Festival Huế 2014 với bộ ảnh độc đáo về 54 dân tộc Việt...
NGUYỄN CƯƠNG
Chiến tranh đã lùi vào quá khứ mấy chục năm. Nhưng hậu quả của nó để lại thì chưa biết khi nào mới khắc phục xong, trong đó có di chứng chất độc hóa học dioxin, đến nay đã di truyền sang thế hệ thứ 3 và không biết sẽ đến thế hệ thứ bao nhiêu? Vì chất dioxin tồn lưu trong lòng đất có thời gian bán phân hủy lên tới hàng trăm năm!
Đây thật sự là một quyết định rất hợp lý, đúng với nguyện vọng của đông đảo nhân dân cả nước.
TÂM VĂN
Năm 1980 xã tôi trống dong cờ mở, mổ bò ăn mừng xã được công nhận xóa nạn mù chữ, phổ cập bổ túc văn hóa lớp năm; nhân dịp về quê, được UBND xã mời dự, tôi xắm rắm đi, ông nội tôi nói: “Họ mần quá bậy, dân dốt mất thôi”.
LƯU THỦY
Thừa Thiên Huế đang tăng tốc trên tiến trình xây dựng thành phố trực thuộc Trung ương. Cuộc làm việc mới đây giữa đoàn khảo sát Trung ương với lãnh đạo tỉnh đã định hình phương án cấu trúc đô thị tương lai. Còn rất nhiều việc phải thực hiện để cuộc chuyển mình đưa Thừa Thiên Huế lên thành phố trực thuộc Trung ương; nhưng có một điều phải luôn lưu ý: phải hết sức giữ gìn để phát huy các giá trị di sản, sinh thái, cảnh quan, môi trường hết sức đặc trưng của nó.
Mở đầu chuyến thăm Việt Nam lần thứ 5, Đức Pháp Vương Gyalwang Drukpa - bậc thầy giác ngộ tâm linh quốc tế - vừa có cuộc trò chuyện với các đại diện Hội Nhà văn VN tại Văn Miếu Quốc Tử Giám. Nhà thơ Nguyễn Quang Thiều chọn và đọc câu hỏi.
Năm 2010, Đức Pháp Vương Gyalwang Dpukpa đã viếng thăm Việt Nam. Trong dịp này, nhà thơ Nguyễn Quang Thiều đã có một cuộc trò chuyện với Ngài. Vào 8h30 ngày 05/4/2014, Đức Pháp Vương với sự cộng tác của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều sẽ có cuộc đối thoại giữa với các nhà văn Việt Nam tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Hà Nội. VanVN.Net xin đăng tải cuộc trò chuyện giữa Đức Pháp Vương và nhà thơ Nguyễn Quang Thiều cách đây 4 năm.
Một sử gia người Na Uy trong nhiều năm ròng đã nghiên cứu về lịch sử Việt Nam với nhiều tình cảm đặc biệt. Mới đây, ông đã cho đăng tải bộ sưu tập gồm 122 số báo Việt Nam Độc Lập do Mặt trận Việt Minh xuất bản từ năm 1941-1945.
Sau này tôi cũng đã điều chỉnh suy nghĩ. Tôi cho rằng những lầm lẫn trong xã hội, nếu có, có lẽ trách nhiệm ở chính người dân chúng ta, chiếm 51%.
39 năm trước, Chiến dịch Huế- Đà Nẵng với mốc son đáng nhớ là ngày 26-3 toàn tỉnh Thừa Thiên- Huế được giải phóng hoàn toàn.
Bức thư của một bạn trẻ tự xưng là du học sinh Nhật Bản tại Việt Nam đang gây xôn xao cộng đồng mạng những ngày qua.
Hạnh phúc là điều ai cũng hướng tới, tìm kiếm, mỏi mong có được. Và, hạnh phúc, đối với mỗi người hoàn toàn không giống nhau, cách gọi tên hạnh phúc khác nhau do hoàn cảnh sống sai biệt và do cách nhìn về cuộc sống không như nhau.
Sự thật là một điều không dễ dàng tìm cho ra, cho nên con người phải phát triển khoa học, phát triển công nghệ trên mọi lĩnh vực.
Đó là ý kiến của Bộ trưởng Bộ GDĐT Phạm Vũ Luận tại phiên họp ngày 25.2 của Hội đồng Quốc gia về giáo dục và phát triển nhân lực giai đoạn 2011-2015, dưới sự chủ trì của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng.
Hình như khi Thượng đế sinh ra một thiên tài, người đều đặt vào họ những thói tật kỳ dị, khác người? Sự vĩ đại của họ đôi khi được làm nên từ những “mặt trái” - dị thường này? GS.BS. Tôn Thất Tùng là một thiên tài như vậy.
TRÊN TIẾN TRÌNH XÂY DỰNG THỪA THIÊN HUẾ TRỞ THÀNH THÀNH PHỐ TRỰC THUỘC TRUNG ƯƠNG
LÊ VĂN LÂN
5 giờ sáng ngày 17 tháng 2 năm 1979, hơn 120.000 lính Trung Quốc tràn vào Việt Nam, mở đầu cho cuộc chiến nhà cầm quyền Bắc Kinh huy động tới hơn 600.000 quân tấn công toàn tuyến biên giới phía Bắc của Tổ quốc ta.
HỒ TƯ
Huế có Hoàng thành, quần thể lăng tẩm, đền đài của người xưa để lại, nay đã trở thành di sản văn hóa thế giới, hiện đang được trùng tu, tôn tạo và khai thác du lịch, có nhã nhạc cung đình cũng là một di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại.
"Nói đến cuộc sống là vô biên không thể kể xiết nào là vui buồn, khổ đau, hạnh phúc, mệt nhọc, sung sướng… nhưng điều tất yếu là ta phải biết nhận diện nó, để rồi chuyển hoá nó thì tự nhiên cuộc sống trở nên có ý nghĩa hơn, thong dong hơn, đừng nói gì đến “Mỗi lần nêu ra một lần mới”. Ví như ban nãy tôi đang đứng giữa trời đất đưa tay chỉ bầy chim én bay lượn trên cao, tay vừa đưa lên thì chúng đã bay xa. Cho nên mỗi chúng ta đừng vội vàng đi tìm cầu mà hãy trân quý cuộc sống trong hiện tại cho thật thi vị nhiệm mầu". (Trích Tâm quán tình người, Thích Pháp Bảo)