Sáng ngày 8/5, tại Tp Huế, Liên hiệp các Hội VHNT thành phố Huế - Hà Nội và Tp Hồ Chí Minh đã tổ chức Hội thảo "Văn học nghệ thuật góp phần phát triển văn hoá Việt Nam nhìn từ Hà Nội – Huế và TP Hồ Chí Minh”.
Hội thảo hôm nay không chỉ là một diễn đàn học thuật, mà là một lời khẳng định về sứ mệnh cao cả của VHNT trong công cuộc chấn hưng văn hóa dân tộc
Tham dự Hội thảo có Nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm – Nguyên Uỷ viên Bộ Chính trị - Nguyên Trưởng ban Tư tưởng - Văn hoá Trung ương, Nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân – Chủ tịch Liên hiệp các Hội VHNT Việt Nam, đại diện lãnh đạo các sở ngành liên quan cùng đông đảo các nhà nghiên cứu, các văn nghệ sĩ đến từ ba thành phố Huế - Hà Nội – TP Hồ Chí Minh.
Hội thảo đã nhận được hơn 30 tham luận đến từ các nhà quản lý văn hoá, các văn nhà nghiên cứu, các văn nghệ sĩ. Nhiều tham luận đã tập trung bàn đến di sản VHNT góp phần làm nên sức mạnh nội sinh của văn hóa dân tộc.
![]() |
| Đại diện Ban tuyên giáo và Dân vận Thành uỷ Huế tặng hoa chúc mừng Hội thảo |
Hội thảo đề cập đến 3 nội dung chính: Giá trị di sản văn học nghệ thuật; VHNT đã đóng góp cho sự phát triển văn hóa; VHNT hội nhập và phát triển.
Theo đó, với các giá trị VHNT, hội thảo đã thống nhất nhìn nhận Hà Nội, Huế và Thành phố Hồ Chí Minh là ba mắt xích trọng yếu tạo nên một trục sinh mệnh thống nhất.
VHNT Hà Nội hiện lên như một mạch nguồn kết tinh tinh hoa, nơi vẻ đẹp thanh lịch của con người Tràng An được gìn giữ qua những nét bác học của Chèo, Ca trù. Di sản ấy vẫn đang âm thầm "tái thích nghi" giữa những ngôi đình cổ và tín ngưỡng thờ Mẫu, để bảo tồn linh hồn Thủ đô trước những cơn lốc đô thị hóa.
Với vị thế "bản lề" lịch sử kết nối dòng chảy văn hiến từ Bắc vào Nam, VHNT Huế trực tiếp kiến tạo và bồi đắp tâm hồn con người. Từ chiều sâu lịch sử đến khát vọng bứt phá, Huế đang chuyển mình mạnh mẽ từ "bảo tồn thụ động" sang "khơi nguồn sáng tạo".
VHNT TP HCM luôn mang tính dung nhận mạnh mẽ, là sự giao thoa kỳ diệu giữa truyền thống và tinh thần đổi mới. Từ sự phóng khoáng của Đờn ca tài tử đến sự bùng nổ của đội ngũ sáng tác trẻ, thành phố này khẳng định vị thế "động cơ tăng trưởng", nơi nghệ thuật luôn chủ động kiến tạo những giá trị mới để nâng tầm "sức mạnh mềm" của đất nước.
![]() |
| Nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm - Nguyên Uỷ viên Bộ Chính trị - Nguyên Trưởng ban Tư tưởng - Văn hoá Trung ương phát biểu tại Hội thảo |
Nội dung thứ hai hội thảo bàn đến là những đóng góp của VHNT cho sự phát triển văn hoá. VHNT không chỉ phản ánh diện mạo xã hội mà còn trực tiếp kiến tạo giá trị nhân văn, bồi đắp tâm hồn, lối sống và bản lĩnh con người Việt Nam trong kỷ nguyên mới.
Thông qua lăng kính của ba trung tâm Hà Nội - Huế - TP HCM, VHNT phác thảo nên một bức tranh văn hóa đa dạng nhưng thống nhất, khẳng định vị thế quan trọng của từng vùng miền trong trục sinh mệnh dân tộc. VHNT đóng vai trò tiên phong trong việc bồi đắp khát vọng văn hóa, phồn vinh và lòng tự hào dân tộc, thúc đẩy việc tái thiết kế các di sản văn hóa thành "nguồn lực mềm", giúp di sản không chỉ là ký ức mà còn là động lực kinh tế thông qua các không gian nghệ thuật số và hệ sinh thái sáng tạo.
Trước những thách thức của quá trình đô thị hóa và sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo, VHNT là cầu nối giữa các giá trị cũ và mới, giúp di sản "tái thích nghi" để bảo tồn linh hồn dân tộc, thúc đẩy sự gắn kết và lan tỏa văn hóa Việt ra thế giới.
![]() |
| Nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân – Chủ tịch Liên hiệp các Hội VHNT Việt Nam phát biểu tại Hội thảo |
VHNT hội nhập và phát triển là nội dung được đề cập đến trong hội thảo lần này, khẳng định văn nghệ sĩ ngày nay không chỉ là người sáng tạo nội dung mà còn là "hạt nhân" cung cấp nguyên liệu cho nghệ thuật và du lịch. Chuyển đổi số không chỉ là thay đổi công cụ mà còn là tái cấu trúc toàn diện hệ sinh thái nghệ thuật. VHNT cũng sẽ xây dựng chiến lược liên kết liên vùng, để VHNT thực sự là động lực phát triển.
![]() |
| Nhà văn Hồ Đăng Thanh Ngọc - Chủ tịch Liên hiệp các Hội VHNT TP Huế phát biểu tại Hội thảo |
VHNT không chỉ phản ánh cuộc sống mà còn trực tiếp kiến tạo nên tương lai. Sứ mệnh của văn nghệ sĩ Hà Nội – Huế – TP. Hồ Chí Minh hôm nay là tiếp tục bồi đắp bản lĩnh Việt Nam, biến nội lực di sản thành một thực thể cường thịnh. Thông qua Hội thảo, các nhà nghiên cuuws, các văn nghệ sĩ mong muốn sẽ mở ra những tầm nhìn chiến lược, để VHNT mãi là dòng sông chảy tràn sức sống, góp phần đưa văn hóa Việt Nam vươn xa.
![]() |
| Văn nghệ sĩ tham dự Hội thảo chụp ảnh lưu niệm |
Phương Anh
Tải mã QRCode
Không biết có tự bao giờ mà hoa tre là lễ vật không thể thiếu trong lễ "cúng bổn mạng" đầu năm của mỗi gia đình xứ Huế. Nội tôi kể rằng: Thuở xưa khi chưa có "ông tổ" khai sinh ra loại hoa tre thì người ta "cúng bổn mạng" bằng hoa thọ. Hoa thọ mang ý nghĩa trường tồn, cầu mong được sống lâu để sum vầy cùng con cháu.
Là kinh đô xưa cổ còn được lưu giữ gần như toàn vẹn nhất cho đến bây giờ, Tết ở Huế tượng trưng cho sợi dây liên kết giữa quá khứ và hiện tại.
Cặp rắn này chỉ xuất hiện tại chùa vào các ngày sóc vọng (các ngày 1, 15, 30 hàng tháng) và trú lại qua đêm trong hang cây da cổ thụ rồi lặng lẽ bỏ đi. Thấy chuyện lạ, một số người cho rằng đây là đôi rắn “có chân tu” nên mới về chùa để “nghe giảng giải kinh Phật”...
Bấy lâu nay, nhiều người dân, du khách vẫn thường nhắc đến con rùa khổng lồ thi thoảng xuất hiện trên dòng sông Hương, đoạn trước mặt điện Hòn Chén (thuộc thôn Ngọc Hồ, phường Hương Hồ, thị xã Hương Trà, Thừa Thiên – Huế). Người dân địa phương gọi đó là “rùa thần”.
Có thể nói, trong số hàng trăm sản phẩm bằng tre của các nghệ nhân làng Bao La (xã Quảng Phú, huyện Quảng Điền, Thừa Thiên - Huế) tạo nên, chúng tôi ấn tượng nhất là đèn lồng các loại. Từ đèn ú, đèn lục giác, bát giác… Tuy khác nhau về mẫu mã, hình dáng nhưng tất cả đều chan chứa tâm tình, gửi gắm “cái hồn” của làng nghề nơi đây.
Bên cạnh lớp nghệ nhân "vàng", lớp những nghệ sỹ "măng non" - nghệ sỹ trẻ là thế hệ mới sẽ đồng hành cùng nghệ thuật Ca Huế trên con đường phát huy giá trị di sản này ra cộng đồng, tiến tới hội nhập di sản quốc tế. Do đó, việc làm sao để truyền lại vẹn nguyên bản sắc, đúng cái "chất" của Ca Huế cho lớp nghệ sỹ trẻ kế tục cũng đang là vấn đề được các ban, ngành quan tâm.
Chuyên đề trọng điểm của số báo này, dành nhiều trang về Hoàng Phủ Ngọc Tường - nhà văn, nhà văn hóa Huế. Những trang văn của ông, như chiếc đũa thần, thức dậy những vỉa tầng văn hóa Huế. Một điều khác, ông cùng bạn bè thuở ấy, với một hệ mỹ cảm khác biệt, đã tạc vào văn nghệ Huế, Việt Nam những giá trị trường cửu.
Với những giá trị mà cổ vật cung đình Huế vốn có, và với “quê hương” nó được sinh ra, cố đô Huế xứng đáng đón nhận lại những cổ vật quan trọng một thời của cha ông.
Với những giá trị mà cổ vật cung đình Huế vốn có, và với “quê hương” nó được sinh ra, cố đô Huế xứng đáng đón nhận lại những cổ vật quan trọng một thời của cha ông.
Tại Huế, toàn bộ các ấn quý bằng vàng, bạc, ngọc hay còn gọi là Kim Ngọc Bảo Tỷ đến nay không còn một chiếc nào. Có lẽ thật sự đây là điều đáng tiếc nhất khi xuất xứ những chiếc ấn quý đó đều từ Huế mà ra.
Những biến cố của lịch sử đã khiến cho một lượng cổ vật lớn và quý hiếm đã “biến mất” khỏi cố đô Huế. Hãy cùng lật lại những điểm mốc ấy.
Triều đại phong kiến vua Nguyễn cuối cùng tại Huế đã trải qua với bao biến cố lịch sử. Hàng vạn cổ vật quý hiếm đi cùng triều đại này hiện đã mất mát quá nhiều, không còn “ở lại” được trên mảnh đất nó đã từng tồn tại.
Hai đồng tiền cổ quý hiếm là loại tiền dùng để ban thưởng chứ không dùng để trao đổi, mua bán có tên là “Gia Long thông bảo” và “Minh Mạng thông bảo” với kích thước rất lớn vừa được một người dân ở Quảng Bình lần đầu phát hiện.
Với một di sản văn hoá vật thể và tinh thần mang ý nghĩa quốc hồn quốc tuý của dân tộc, Huế là một hiện tượng văn hoá độc đáo của Việt Nam và thế giới.
Huế từ lâu đã là một trung tâm văn hóa, du lịch của cả nước. Festival văn hóa nghệ thuật kết hợp với du lịch đã tạo cú hích cho thế mạnh đặc thù của quần thể di tích cố đô Huế - được công nhận là di sản thế giới vào năm 1993, từ đó tạo diện mạo cho Huế có sự phát triển mới, mạnh mẽ hơn.
Lọng là sản phẩm độc đáo được dùng để tôn vinh sự trang trọng, quý phái trong các nghi lễ của triều đình xưa, cũng như trong các lễ nghi cúng tế mang đậm tín ngưỡng dân gian. Từ đám rước thần linh, đám tang, lễ cưới, hỏi… đều có sự hiện diện của chiếc lọng.
Trong kiến trúc xưa, có lẽ không nơi nào có nhiều bức bình phong như ở Huế. Khắp các cung đình, phủ đệ, đến các đền chùa, am miếu, đình làng, nhà thờ họ và nhà thường dân…đều hiện hữu những bức bình phong.
Võ tướng Nguyễn Tri Phương đã dành cả đời ông trong công cuộc giữ yên bờ cõi và chống ngoại xâm trải qua ba đời vua Minh Mạng, Thiệu Trị, Tự Đức. Khi Hà thành thất thủ vào tay quân Pháp, ông đã nhịn đói cho đến chết.
Gần đây có một bộ tranh chân dung của các vua triều Nguyễn được vẽ mới và phổ biến, thu hút được nhiều sự chú ý của người xem. Nếu chỉ thưởng thức các bức vẽ này như những ảnh vui mắt, đầy mầu sắc thì được.
Vua Gia Long lên ngôi năm 1802 và qua đời năm 1820, thọ 57 tuổi. Trong tập Ngự dược nhật ký của châu bản triều Nguyễn, cho thấy những năm cuối đời nhà vua đã mắc bệnh nan y và các ngự y đã phải vất vả để điều trị.