Hội thảo khoa học quốc gia với chủ đề “80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9 (1945 - 2025) - Ý nghĩa lịch sử và giá trị thời đại”

15:16 28/08/2025
Sáng ngày 28/8, tại TP Huế đã diễn ra Hội thảo khoa học quốc gia với chủ đề “80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9 (1945 - 2025) - Ý nghĩa lịch sử và giá trị thời đại”. Hội thảo do Ủy ban nhân dân thành phố Huế phối hợp với Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam và Hội Khoa học Lịch sử thành phố Huế tổ chức.

Tham dự có nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm – Nguyên Uỷ viên Bộ Chính trị - Nguyên Trưởng ban Tư tưởng Văn hoá Trung ương, đồng chí Nguyễn Chí Tài - UVTV Thành uỷ, Phó Chủ tịch UBND thành phố Huế, bà Nguyễn Thị Ái Vân - Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Huế, cùng đông đảo các nhà nghiên cứu, nhà khoa học, lãnh đạo từ nhiều trung tâm học thuật có uy tín của đất nước, các địa phương…

Phát biểu đề dẫn Hội thảo, Tiến sĩ Phan Tiến Dũng – Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Thành phố Huế nhấn mạnh, cách đây 80 năm, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản và Chủ tịch Hồ Chí Minh, toàn thể dân tộc Việt Nam nhất tề vùng lên Tổng khởi nghĩa giành chính quyền trong cả nước, làm nên thắng lợi vĩ đại của Cách mạng Tháng Tám năm 1945. Ngày 2/9/1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn độc lập, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa (nay là nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam) - nhà nước dân chủ nhân dân đầu tiên ở Đông Nam Á. Tuyên ngôn độc lập không chỉ là tuyên bố về sự ra đời của một quốc gia có chủ quyền mà còn là tuyên ngôn nhân quyền của Nhà nước Việt Nam, trong đó thừa nhận các quyền cơ bản của con người.

Sự kiện này đánh dấu bước ngoặt lịch sử trọng đại trong quá trình dựng nước và giữ nước của dân tộc, chấm dứt ách thống trị gần một thế kỷ của thực dân Pháp, xóa bỏ sự chiếm đóng của phát xít Nhật, và kết thúc chế độ phong kiến tồn tại hàng nghìn năm. Từ đây, Việt Nam bước vào kỷ nguyên độc lập dân tộc gắn liền với con đường đi lên chủ nghĩa xã hội.

Đồng chí Nguyễn Chí Tài - UVTV Thành uỷ, Phó Chủ tịch UBND thành phố Huế phát biểu tại Hội thảo


Hội thảo đã nhận được 40 tham luận do các nhà nghiên cứu, nhà khoa học, giảng viên và nghiên cứu viên đến từ nhiều cơ quan, đơn vị trên khắp cả nước. Các tham luận tập trung vào ba nhóm chủ đề chính: Ý nghĩa lịch sử và những bài học kinh nghiệm từ Cách mạng Tháng Tám năm 1945; Huế trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945; Vai trò các lực lượng, tổ chức ở Huế trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945. Các vấn đề mà các tham luận đưa ra có quan hệ mật thiết với nhau.

Với phần chủ đề Ý nghĩa lịch sử và những bài học kinh nghiệm từ Cách mạng Tháng Tám năm 1945, các tham luận tập trung phân tích nhiều phương diện quan trọng của Cách mạng Tháng Tám năm 1945. Các nội dung đã khẳng định thắng lợi vĩ đại của Cách mạng Tháng Tám, mở ra kỷ nguyên độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội; làm rõ vai trò lãnh đạo của Đảng, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc và nghệ thuật chớp thời cơ; phân tích vai trò của Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng những nhà cách mạng tiêu biểu; luận giải cơ sở ban đầu trong quan hệ hợp tác Việt - Mỹ; giá trị phổ quát của Tuyên ngôn Độc lập; đánh giá những quyết sách chiến lược nhằm củng cố, bảo vệ chính quyền cách mạng non trẻ; nghiên cứu diễn biến, ý nghĩa lịch sử của Cách mạng Tháng Tám tại một số địa phương.

Tiến sĩ Phan Tiến Dũng – Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Thành phố Huế phát biểu đề dẫn Hội thảo


Chủ đề Huế trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945, các tham luận đã làm sáng tỏ các nội dung: Phân tích vị thế chính trị - lịch sử đặc biệt của Huế đối với quốc gia, dân tộc; ý nghĩa lịch sử của Cách mạng Tháng Tám tại Huế đối với tiến trình cách mạng Việt Nam. Đặc điểm của Cách mạng Tháng Tám ở Huế, từ đó khẳng định: Huế là địa phương điển hình cho cuộc khởi nghĩa giành chính quyền của toàn dân; khởi nghĩa giành chính quyền ở Huế kết hợp 2 hình thức: từ trên xuống và từ dưới lên; bối cảnh ra đời và hoạt động của các tổ chức Việt Minh Thuận Hóa, Việt Minh Nguyễn Tri Phương tại Kinh đô Huế; Cuộc vận động của Mặt trận Việt Minh Nguyễn Tri Phương với Nội các Trần Trọng Kim và vua Bảo Đại…; thắng lợi của khởi nghĩa giành chính quyền ở Huế trực tiếp chấm dứt sự tồn tại của chế độ quân chủ; Cách mạng Tháng Tám ở Huế góp phần quan trọng đánh dấu việc “chuyển giao quyền lực” đúng theo yêu cầu của Nhà nước Dân chủ cộng hòa.

Phân tích dư luận quốc tế về tình hình Huế trong giai đoạn từ sau cuộc đảo chính Nhật (9/3/1945) đến thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám. Qua đó đặt ra vấn đề so sánh vị thế và vai trò của Huế trong tổng khởi nghĩa giành chính quyền và trong tiến trình xây dựng một quốc gia độc lập.

Chủ đề Vai trò các lực lượng, tổ chức ở Huế trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945, các tác giả tập trung vào các vấn đề: Sự tham gia và đóng góp của nhiều lực lượng, tổ chức chính trị - xã hội giữ vai trò quyết định. Công tác tuyên truyền, vận động do Đảng bộ lãnh đạo đã tạo nền tảng chính trị, tư tưởng cho phong trào cách mạng. Lực lượng tự vệ vừa trực tiếp tham gia khởi nghĩa giành chính quyền, vừa đặt cơ sở cho sự hình thành lực lượng Công an sau này. Mặt trận Tổ quốc, thanh niên, Trường Thanh niên Tiền tuyến, trở thành lực lượng xung kích, góp phần quan trọng vào thắng lợi của cuộc khởi nghĩa.

Bên cạnh đó, dấu ấn của một số nhân vật lịch sử tiêu biểu cùng những địa danh gắn với phong trào cách mạng đã trở thành những minh chứng sống động cho tiến trình lịch sử cách mạng ở Huế. Giá trị văn hóa Huế không chỉ được gìn giữ, phát huy trong suốt 80 năm qua, mà còn trở thành động lực quan trọng cho sự phát triển địa phương trong bối cảnh mới…

PGS - TS Đinh Quang Hải - Tổng Biên tập Tạp chí Nghiên cứu lịch sử phát biểu tham luận tại Hội thảo


Hội thảo cũng đã thảo luận nhiều vấn đề về những bài học về sức mạnh đại đoàn kết toàn dân và vận dụng thời cơ cách mạng có thể áp dụng trong xây dựng đất nước hiện nay; các quyết sách, chiến lược lãnh đạo nào của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh đóng vai trò then chốt trong thành công của cách mạng; so sánh cách nhìn nhận về tính thời cơ trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945 của các học giả nước ngoài đã với nhận thức trong nước.

Đặc biệt, Hội thảo cũng đã chia sẻ các vấn đề về những sự kiện xảy ra ở Huế trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945; so sánh vị thế và diễn biến của Huế với các địa phương khác; vai trò của Đảng bộ, các lực lượng tự vệ, thanh niên và Trường Thanh niên Tiền tuyến trong thắng lợi Cách mạng Tháng Tám ở Huế gợi mở bài học về huy động sức mạnh toàn dân.

Nhà Sử học Dương Trung Quốc phát biểu tại Hội thảo


Phát biểu tại Hội thảo, đồng chí Nguyễn Chí Tài - UVTV Thành uỷ, Phó Chủ tịch UBND thành phố Huế  nhấn mạnh: Tám mươi năm đã trôi qua, nhưng những giá trị của Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9 vẫn vẹn nguyên, trở thành nguồn động lực to lớn cho sự phát triển của đất nước và thành phố Huế. Việc nghiên cứu, nhìn nhận lại những giá trị lịch sử của Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9 không chỉ là dịp để ôn lại quá khứ hào hùng, tri ân các thế hệ đi trước, mà còn là bài học quý báu để thành phố Huế tiếp tục phát triển nhanh và bền vững hơn trong tương lai.

Thành phố Huế, hiện mang trong mình 08 di sản được UNESCO vinh danh, hơn 200 di tích được xếp hạng các cấp, 08 di sản phi vật thể quốc gia, 05 bảo tàng công lập và 04 bảo tàng ngoài công lập, 14 hiện vật/nhóm hiện vật được công nhận là bảo vật quốc gia. Quần thể di tích Cố đô Huế, một di sản văn hóa thế giới đang từng bước chuyển mình từ tình trạng “cứu nguy khẩn cấp” sang “ổn định và phát triển bền vững”. Hiện nay, thành phố Huế đang nỗ lực phát triển xứng tầm với vai trò thành phố trực thuộc Trung ương, xây dựng vị thế là Thành phố Festival đặc trưng của Việt Nam, Thành phố Văn hóa ASEAN, Thành phố Xanh quốc gia… Đồng thời, không ngừng cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, tập trung phát triển kinh tế, xã hội, nâng cao chất lượng đời sống của người dân.

 


Hội thảo góp phần làm sáng rõ hơn ý nghĩa lịch sử và giá trị thời đại của Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9 khẳng định con đường cách mạng đúng đắn mà Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã lựa chọn cũng như vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam và sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc. Từ ánh sáng của Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9,  chúng ta có thêm niềm tin mãnh liệt vào những kỳ tích trong công cuộc xây dựng, phát triển và hội nhập, vững bước tiến vào kỷ nguyên mới, kỷ nguyên giàu mạnh, văn minh, thịnh vượng.

 

 

 

Phương Anh

 

 

 

 

 

 

Đánh giá của bạn về bài viết:
0 đã tặng
0
0
0
Tin nổi bật
  • Tháng Mười, không gian Huế chuyển mùa từ những cơn mưa, tiết trời mát mẻ sau những ngày nắng đổ lửa của thời “biến đổi khí hậu”. Sự chuyển mùa lan cả sang cây lá đó, như thể đã bắt đầu từ lúng liếng dịu êm ánh mắt con gái, hay chính từ bàn tay mềm mại đong đầy nữ tính của họ, chảy vào những trang văn ngập ngời hứng khởi trong cõi nhân gian… 

  • Là một trong những trung tâm văn học nghệ thuật của cả nước, trong những ngày tháng 8, tháng 9, Huế liên tục đón các văn nghệ sĩ tên tuổi trong và ngoài nước đến thăm. Trong đó đáng chú ý là buổi giao lưu của nhà thơ Du Tử Lê và cuộc triển lãm Nghệ thuật Đảo ngược của danh họa Nguyễn Đại Giang. Cũng nhân dịp này, danh họa Nguyễn Đại Giang đã tặng 3 bức tranh của mình cho Bảo tàng Mỹ thuật Huế trong tương lai. Đây thật sự là một tín hiệu vui cho văn hóa Huế. Vầng trăng tròn Mùa Trung thu đang xanh, kính chúc quý bạn đọc một mùa vang vọng thật nhiều tiếng cười thơ trẻ.

     

  • Tháng chín, mùa thu, các cánh đồng làng quê vào vụ gặt, hương lúa mới, mùi rơm rạ tỏa khắp vùng ngoại ô. Và những cơn mưa đầu mùa sau những tháng hè khát cháy đã đổ xuống, không gian như mềm hẳn ra, dịu dàng dưới mưa… Cảm nhận mùa thu rõ rệt nhất trong những ngày này đang như thể bàng bạc hơn trong không gian cỏ cây ở các làng mạc…

  • Thiên Mụ và Sùng Hóa, hai ngôi quốc tự ra đời sớm nhất tại Đàng Trong, không chỉ là điểm quy hướng tâm linh của cộng đồng mà còn là nơi thường diễn ra các quốc lễ, các nghi lễ Phật giáo quan trọng kể từ đầu thế kỷ XVII.

  • “Thét Tiếng Dân giữa kinh thành Huế”, đó là lời của cố Tổng Bí thư Trường Chinh tại Hội nghị Văn hóa toàn quốc (tháng 7/1948) tại chiến khu Việt Bắc khi ngợi ca về 16 năm hoạt động sôi nổi, ắp đầy hào khí cách mạng của tờ báo Tiếng Dân.

  • Thiền viện Trúc Lâm Bạch Mã nằm trên địa bàn xã Lộc Hòa, huyện Phú Lộc (Thừa Thiên - Huế). Từ Đà Nẵng ra, nằm cách Quốc lộ 1A khoảng 10km, cách thành phố Huế khoảng 30km, con đường vào Thiền viện có đoạn đường nhựa, có đoạn bê-tông, có đoạn chạy bên bờ sông Truồi thơ mộng để đến hồ Truồi với non xanh nước biếc hữu tình.

  • Phá Tam Giang có chiều dài 24km, theo hướng Tây Tây Bắc – Đông Đông Nam từ cửa sông Ô Lâu đến sông Hương, ra cửa biển Thuận An, thuộc địa phận 12 xã của 3 huyện Phong Điền, Quảng Điền, Hương Trà, Thừa Thiên – Huế.

  • Tiếp tục chủ đề văn học Việt Nam 30 năm đổi mới, số báo này giới thiệu bài nghiên cứu “Tâm thức hậu hiện đại trong tiểu thuyết Việt Nam 1986 - 2010”. 

  • Chùa ở Huế thường không quá rộng về mặt diện tích nhưng bề sâu văn hóa và kiến trúc độc đáo là lại in đậm trong từng nét rất riêng của các công trình nơi đây. Mà nói đến du lịch tâm linh ở đất này thì không thể không đến tổ đình Từ Hiếu đã gắn bao thăng trầm đất cố đô.

  • Trước khi lấy vua Bảo Đại năm 19 tuổi, Hoàng hậu Nam Phương từng ba năm liền đoạt giải hoa hậu Đông Dương.

  • Cố đô Huế là mảnh đất giàu chất thơ và đậm văn hóa. Đến đây, du khách không thể bỏ qua sự cầu kỳ và tinh tế của ẩm thực hay giọng ca.

  • Minh Mạng là một trong những vị Vua có đông Công chúa, Hoàng tử nhất lịch sử Việt Nam. Trong số 142 người con của mình, Công chúa thứ 4, hiệu là An Thường, được Nhà vua thương yêu hơn cả bởi từ nhỏ đã hiền hòa, hiếu thảo. Trong đó có câu chuyện về món nầm dê Vua ban khiến cả cung đình Huế cảm động. 

  • Hội chữ thập đỏ huyện nam Đông vừa tổ chức hội nghị triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2016.

  • Huế trải hơn 350 năm lịch sử là thủ phủ Chúa Nguyễn Đằng Trong và Kinh Đô nước Việt triều Nguyễn, nhân dân lao động cả nước đã tạo nên Di sản văn hóa thế giới . Một trong những đặc trưng nổi bật của văn hóa Huế là văn hóa ẩm thực.

  • Ẩm thực Huế phong phú, lại vô cùng đặc sắc mà không nơi mô có được. Đến với xứ Thần Kinh, bạn sẽ được thưởng thức một món chè bột lọc bọc thịt heo quay, được xem là món chè độc đáo nơi cung đình từ thuở xa xưa còn lưu truyền đến ngày nay.

  • Theo thống kê, Huế có tới 175 loài thuộc 45 họ thực vật khác nhau, với đủ các kiểu dáng tự nhiên và gam màu cơ bản như xanh, vàng, đỏ, tím…

  • Nhà văn là ai? Tác phẩm của anh ta đảm nhận những sứ mệnh nào? Đâu là những giới hạn của văn chương? Đó là những câu hỏi mà nhiều người cầm bút đã tự vấn. Có nhiều người cho rằng, sứ mệnh duy nhất của nhà văn, không gì khác đó là hướng đến những giá trị nhân văn, chính giá trị nhân văn đã khiến tác phẩm nhà văn vượt qua mọi giới hạn. 

  • Ngày 23 tháng 5 Âm lịch hàng năm là ngày cúng âm hồn của người dân thành Huế. Việc tổ chức cúng âm hồn có liên quan đến sự kiện kinh đô thất thủ năm 1885.

  • Huế là chốn kinh đô trong hơn 100 năm triều đại phong kiến Việt Nam, và ngày nay, Huế mang một không gian nhẹ nhàng, yên tĩnh, và có gì đó hoài niệm, buồn man mác. Với nhiều người yêu thích lịch sử, truyền thống, Huế là điểm phải đến khi du lịch miền Trung, thế nhưng nhiều người lại không thích đến Huế, nói rằng Huế chán lắm, chẳng có gì chơi. Hãy cùng mình tìm hiểu những lý do tại sao bạn không nên đến Huế nhé!

  • Tháng sáu, nhân Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam, Sông Hương dẫn lại một số tư liệu về Hồ Chủ tịch với báo giới trên báo Quyết Chiến của Huế những năm 1945, để bạn đọc có thêm tư liệu về một nhân cách lớn, một trí tuệ lớn của vị lãnh tụ mà báo giới đã hết sức kính trọng ngay từ những ngày đầu cách mạng.