Kỷ niệm 72 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2019); ở Thừa Thiên Huế có một địa điểm đặc biệt quan trọng - đó là đồi A Bia. Nơi đây từng diễn ra trận đánh được giới nghiên cứu Mỹ cho là ác liệt nhất, khủng khiếp nhất, kinh hoàng nhất trong lịch sử chiến tranh Việt Nam, đồng thời là một trong những trận đánh quyết định trong chiến tranh Việt Nam. Nhân kỷ niệm 50 năm chiến thắng A Bia, bài viết “Trận đánh góp phần tạo bước ngoặt trong chiến tranh Việt Nam” đã đưa ra một số tư liệu quý cũng như việc xác định đúng vị trí của trận đánh. Đồi A Bia từ lâu đã làm nguồn cảm hứng cho tác phẩm thơ ca, truyện ngắn, tiểu thuyết, cũng là đối tượng nghiên cứu của nhiều tác giả uy tín trong và ngoài nước.
Bìa số 365 tháng 7-2019
Phần văn xuôi, truyện ngắn “Chiếc giày khiêu vũ” với văn phong phóng khoáng cùng nhịp thở hiện đại, hiện lên một không gian của nhạc và ánh sáng chốn phồn hoa đô hội. Nhưng giấc mơ về miền tĩnh lặng đã kéo họ về với những cơn mưa trên thảo nguyên bất tận thoảng mùi hoa oải hương. Đó cũng là chuyến ngược về cõi hồn mênh mông và “chạm đến nỗi cô đơn tột cùng của tháng năm ở lại”. Truyện ngắn “Người tạc tượng” dựng lại chân dung vị tướng phò vua giúp đời thịnh trị, một Thái sư có công lớn trong “cải cách triều chính, định chế các quan văn võ, phân cấp các chùa chiền theo nhiều hạng bậc, quy định mới về ruộng đất thu tô công bằng hơn cho người lĩnh canh; đòi nhà Tống phải trả lại cho Đại Việt sáu huyện ba động…”. Nhưng mặt khác ông bị cho là mưu hại vua. Truyện diễn tả cơn đau đến ngất lịm của bức tượng con rồng cắn vào thân như nỗi oan không biết tỏ thấu cùng trời xanh cũng chính là cơn đau của người tạc tượng, tạc một nỗi oan đầy kiêu hãnh, đầy bi mẫn, đầy oan linh, đầy khí phách, như tiếng thở dài trong lành ở một góc khuất giữa đêm dài...
Mục nghiên cứu, bài viết “Sự kiện Hát đối đáp và chủ nghĩa dân tộc: một quan sát tri thức Việt Nam đầu thế kỷ XX”. Từ trong giai điệu uyển chuyển của loại hình nghệ thuật bình dân song đã bộc lộ sự tinh tế của vần điệu, lời ca, và điều đó thể hiện tư duy mỹ cảm của người xưa. Tuy nhiên những mảng văn hóa đang dần bị xói mòn, sự nứt rạn của nền tảng đạo đức đã kéo theo nhiều hệ lụy. Bài viết như “một thái độ kêu gọi sự quay về, gìn giữ và phát huy các căn rễ cổ truyền dân tộc làm xới lên định dạng mới của dân tộc mà vì gắn với gốc gác văn hóa bình dân ngàn đời”. Bài phê bình của tác giả Nguyễn Văn Hùng về tập chuyên luận mới “Thơ Việt Nam hiện đại thi luận và chân dung” của PGS.TS. Hồ Thế Hà, là “hành trình khám phá bản thể thơ ca, giải mã chân dung thi sĩ”, “đã có đóng góp không nhỏ vào việc tạo dựng lý thuyết thơ, xác lập tiến trình thơ, định vị phong trào thơ, giải mã hiện tượng thơ và khám phá chân dung thơ”. “Diêm Liên Khoa: Từ quan niệm đến sự thực hành chủ nghĩa thần thực” - bài viết phân tích sự tìm tòi và theo đuổi “Chủ nghĩa thần thực” trong quá trình sáng tác của Diêm Liên Khoa thể hiện qua các tác phẩm của ông (đã dịch và chưa dịch ra tiếng Việt), giúp bạn đọc hiểu thêm về quan niệm nghệ thuật của một nhà văn “xem nhẹ ngoại giới mà nhấn mạnh vào phần “tinh thần” nội tại thuộc về tâm hồn, linh hồn”, song hành với ý niệm triết học hiện đại xoáy sâu vào bản thể căn tánh con người với những huyền thoại uyên nguyên.
Dưới đây là Mục lục:
* Kỷ niệm 72 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - (27/7/2019)
- 50 năm chiến thắng A Bia: TRẬN ĐÁNH GÓP PHẦN TẠO BƯỚC NGOẶT TRONG CHIẾN TRANH VIỆT NAM - Phạm Hữu Thu
Thơ:
- VŨ TRỌNG THÁI
+ Trong nghĩa trang liệt sĩ Điện Biên
- LÊ VIẾT XUÂN
+ Lặng im Xa Mát
- ĐẶNG PHƯƠNG LAN
+ Ký ức đồng đội
NHẠC:
- Như là cổ tích - Nhạc và lời: Thu Hường
- Hoa sóng ngàn năm - Nhạc: Trần Khánh Nam; Lời (ý thơ): Đỗ Tiến Thụy (Bìa 4)
VĂN
- Chiếc dày khiêu vũ - NGUYỄN THỊ ANH ĐÀO
- Người tạc tượng - TRẦN THÚC HÀ
THƠ:
- NGUYỄN THIỆN ĐỨC
+ Dấu chân hình trái tim
- QUỲNH NGA
+ Đánh thức mùa hạ tôi về
+ Cánh diều mẹ
- TRƯƠNG CÔNG TƯỞNG
+ Gội đầu
+ Cho K
- TRẦN THỊ HUÊ
+ Ngày mới không tên
+ Đứa trẻ biết khổ là gì khi mới sinh ra
+ Bản nhạc không lời
- NGUYÊN HÀO
+ Giấc mơ bay
+ Mê lộ chữ
- CHU LÊ
+ U u thời gian
- PHẠM NGUYÊN TƯỜNG
+ Người ở với em
+ Em khùng cười
- BÙI VIỆT PHƯƠNG
+ Nhớ Trịnh
+ Tự thức
- TRƯƠNG ĐÌNH PHƯỢNG
+ Ngày im trong cỏ biếc
+ Rừng lạ
- NGUYỄN VĂN SONG
+ Về tìm chiếc nón
+ Ngõ xưa
- LÊ CẨM LYNH
+ Người thơ cùng làng
CỬA SỔ NHÌN RA VĂN HỌC THẾ GIỚI ĐƯƠNG ĐẠI
- Về nhà - PETE HAMILL - Võ Hoàng Minh dịch
NGHIÊN CỨU VÀ BÌNH LUẬN
- SỰ KIỆN HÁT ĐỐI ĐÁP VÀ CHỦ NGHĨA DÂN TỘC: MỘT QUAN SÁT TRI THỨC VIỆT NAM ĐẦU THẾ KỶ XX - Nguyễn Mạnh Tiến
- DIÊM LIÊN KHOA: TỪ QUAN NIỆM ĐẾN SỰ THỰC HÀNH CHỦ NGHĨA THẦN THỰC - Nguyễn Thị Thúy Hạnh
TÁC GIẢ - TÁC PHẨM:
- HỒ THẾ HÀ VÀ HÀNH TRÌNH KHÁM PHÁ BẢN THỂ THƠ CA, GIẢI MÃ CHÂN DUNG THI SĨ - Nguyễn Văn Hùng
- ĐI TÌM HÌNH TƯỢNG KÍ HIỆU TRONG PHÊ BÌNH KÍ HIỆU HỌC VĂN HỌC - Đoàn Ánh Dương
HUẾ - DÒNG CHẢY VĂN HÓA
- MỘT SỐ ĐẶC ĐIỂM CỦA VĂN BIA ĐÌNH LÀNG THỪA THIÊN HUẾ - Nguyễn Lãm Thắng
* Bìa 1: Tác phẩm “Thiếu nữ ngày xuân” (57cm x 106cm; màu nước, mực trên giấy dó, 2016) của họa sĩ Bùi Tiến Tuấn
* Bìa 2 & Bìa 3: - HÌNH TƯỢNG ĐỘNG VẬT TRONG HỘI HỌA - Vũ Linh
- Minh họa: Họa sĩ Nguyễn Duy Linh, họa sĩ Phan Thanh Bình, họa sĩ Tô Trần Bích Thúy
- Vi nhét: Họa sĩ Tô Trần Bích Thúy
- Thư đi tin lại - Người Sông Hương
Ban Biên Tập
Tải mã QRCode
SHO - Sáng ngày 21/2 (14 Tháng Giêng năm Bính Thân), Hội Nhà văn Thừa Thiên Huế đã tổ chức chuyến đi Viếng mộ thi nhân tại các nghĩa trang trên địa bàn thành phố Huế tưởng nhớ các văn nghệ sĩ đã khuất . Đây là năm thứ tám văn nghệ sĩ Cố đô Huế tổ chức đi viếng mộ thi nhân vào dịp Tết Nguyên tiêu.
Không biết có tự bao giờ mà hoa tre là lễ vật không thể thiếu trong lễ "cúng bổn mạng" đầu năm của mỗi gia đình xứ Huế. Nội tôi kể rằng: Thuở xưa khi chưa có "ông tổ" khai sinh ra loại hoa tre thì người ta "cúng bổn mạng" bằng hoa thọ. Hoa thọ mang ý nghĩa trường tồn, cầu mong được sống lâu để sum vầy cùng con cháu.
Là kinh đô xưa cổ còn được lưu giữ gần như toàn vẹn nhất cho đến bây giờ, Tết ở Huế tượng trưng cho sợi dây liên kết giữa quá khứ và hiện tại.
Cặp rắn này chỉ xuất hiện tại chùa vào các ngày sóc vọng (các ngày 1, 15, 30 hàng tháng) và trú lại qua đêm trong hang cây da cổ thụ rồi lặng lẽ bỏ đi. Thấy chuyện lạ, một số người cho rằng đây là đôi rắn “có chân tu” nên mới về chùa để “nghe giảng giải kinh Phật”...
Bấy lâu nay, nhiều người dân, du khách vẫn thường nhắc đến con rùa khổng lồ thi thoảng xuất hiện trên dòng sông Hương, đoạn trước mặt điện Hòn Chén (thuộc thôn Ngọc Hồ, phường Hương Hồ, thị xã Hương Trà, Thừa Thiên – Huế). Người dân địa phương gọi đó là “rùa thần”.
Có thể nói, trong số hàng trăm sản phẩm bằng tre của các nghệ nhân làng Bao La (xã Quảng Phú, huyện Quảng Điền, Thừa Thiên - Huế) tạo nên, chúng tôi ấn tượng nhất là đèn lồng các loại. Từ đèn ú, đèn lục giác, bát giác… Tuy khác nhau về mẫu mã, hình dáng nhưng tất cả đều chan chứa tâm tình, gửi gắm “cái hồn” của làng nghề nơi đây.
Bên cạnh lớp nghệ nhân "vàng", lớp những nghệ sỹ "măng non" - nghệ sỹ trẻ là thế hệ mới sẽ đồng hành cùng nghệ thuật Ca Huế trên con đường phát huy giá trị di sản này ra cộng đồng, tiến tới hội nhập di sản quốc tế. Do đó, việc làm sao để truyền lại vẹn nguyên bản sắc, đúng cái "chất" của Ca Huế cho lớp nghệ sỹ trẻ kế tục cũng đang là vấn đề được các ban, ngành quan tâm.
Chuyên đề trọng điểm của số báo này, dành nhiều trang về Hoàng Phủ Ngọc Tường - nhà văn, nhà văn hóa Huế. Những trang văn của ông, như chiếc đũa thần, thức dậy những vỉa tầng văn hóa Huế. Một điều khác, ông cùng bạn bè thuở ấy, với một hệ mỹ cảm khác biệt, đã tạc vào văn nghệ Huế, Việt Nam những giá trị trường cửu.
Với những giá trị mà cổ vật cung đình Huế vốn có, và với “quê hương” nó được sinh ra, cố đô Huế xứng đáng đón nhận lại những cổ vật quan trọng một thời của cha ông.
Với những giá trị mà cổ vật cung đình Huế vốn có, và với “quê hương” nó được sinh ra, cố đô Huế xứng đáng đón nhận lại những cổ vật quan trọng một thời của cha ông.
Tại Huế, toàn bộ các ấn quý bằng vàng, bạc, ngọc hay còn gọi là Kim Ngọc Bảo Tỷ đến nay không còn một chiếc nào. Có lẽ thật sự đây là điều đáng tiếc nhất khi xuất xứ những chiếc ấn quý đó đều từ Huế mà ra.
Những biến cố của lịch sử đã khiến cho một lượng cổ vật lớn và quý hiếm đã “biến mất” khỏi cố đô Huế. Hãy cùng lật lại những điểm mốc ấy.
Triều đại phong kiến vua Nguyễn cuối cùng tại Huế đã trải qua với bao biến cố lịch sử. Hàng vạn cổ vật quý hiếm đi cùng triều đại này hiện đã mất mát quá nhiều, không còn “ở lại” được trên mảnh đất nó đã từng tồn tại.
Hai đồng tiền cổ quý hiếm là loại tiền dùng để ban thưởng chứ không dùng để trao đổi, mua bán có tên là “Gia Long thông bảo” và “Minh Mạng thông bảo” với kích thước rất lớn vừa được một người dân ở Quảng Bình lần đầu phát hiện.
Với một di sản văn hoá vật thể và tinh thần mang ý nghĩa quốc hồn quốc tuý của dân tộc, Huế là một hiện tượng văn hoá độc đáo của Việt Nam và thế giới.
Huế từ lâu đã là một trung tâm văn hóa, du lịch của cả nước. Festival văn hóa nghệ thuật kết hợp với du lịch đã tạo cú hích cho thế mạnh đặc thù của quần thể di tích cố đô Huế - được công nhận là di sản thế giới vào năm 1993, từ đó tạo diện mạo cho Huế có sự phát triển mới, mạnh mẽ hơn.
Lọng là sản phẩm độc đáo được dùng để tôn vinh sự trang trọng, quý phái trong các nghi lễ của triều đình xưa, cũng như trong các lễ nghi cúng tế mang đậm tín ngưỡng dân gian. Từ đám rước thần linh, đám tang, lễ cưới, hỏi… đều có sự hiện diện của chiếc lọng.
Trong kiến trúc xưa, có lẽ không nơi nào có nhiều bức bình phong như ở Huế. Khắp các cung đình, phủ đệ, đến các đền chùa, am miếu, đình làng, nhà thờ họ và nhà thường dân…đều hiện hữu những bức bình phong.
Võ tướng Nguyễn Tri Phương đã dành cả đời ông trong công cuộc giữ yên bờ cõi và chống ngoại xâm trải qua ba đời vua Minh Mạng, Thiệu Trị, Tự Đức. Khi Hà thành thất thủ vào tay quân Pháp, ông đã nhịn đói cho đến chết.
Gần đây có một bộ tranh chân dung của các vua triều Nguyễn được vẽ mới và phổ biến, thu hút được nhiều sự chú ý của người xem. Nếu chỉ thưởng thức các bức vẽ này như những ảnh vui mắt, đầy mầu sắc thì được.