Tháng tư về khiến chúng ta nhớ đến các anh, những người con của quê hương đã nằm xuống những nghĩa trang “rêu mờ mộ chí”, “Các thông tin trên bia/ Tất cả còn để ngỏ/ Tiếng các anh vọng về”… Nơi ấy ánh lên sắc màu của vẻ đẹp lặng thầm mỗi sáng mỗi chiều khi nắng chiếu xiên đỉnh núi. Những hình ảnh lấp lánh trong thơ: “Mưa biên giới bỗng mồ côi giọt chồng”; “Cỏ xanh ngằn ngặt lời thề nước non”, không khỏi khiến chúng ta lặng đi dưới bầu trời bình yên.
Bìa Tạp chí Sông Hương số 362
Tình yêu quê hương được tiếp nối qua từng thế hệ từ cái nhìn ngược về muôn vàn hy sinh mất mát. Phần văn xuôi giới thiệu đến bạn đọc 1 chương trích từ bản thảo tiểu thuyết Đường về Thăng Long của nhà văn Nguyễn Thế Quang, viết về nhân vật lịch sử Đại tướng Võ Nguyên Giáp, từng là học sinh ở Huế, thân thiết với những người nổi tiếng sau này như Nguyễn Chí Diểu, Hải Triều,… Như lời của Đại tướng, “Huế là nơi sớm cho mình biết thêm những bài học quan trọng nhất của cuộc đời”. Thời “sông Hương nổi sóng, kinh đô Huế rùng rùng náo động”; những ngày sôi nổi tuyệt vời ở Huế của người học trò Võ Giáp, đặc biệt được tiếp xúc với cụ Phan Bội Châu đã hun đúc phẩm chất yêu nước, khiến con người ấy chín chắn, mực thước và đầy bản lĩnh trong cách mạng ngay khi tuổi đời vẫn còn rất trẻ.
Hai truyện ngắn hiện đại trong số báo này Cái bóng và Đường tới Babel. Ở Cái bóng là cơn-đau-mộng-mị của một bệnh nhân chỉ có thể nhìn thấy cái bóng của cô y tá trên tường đều đặn trong từng đêm. Cái bóng như là sự hiện diện của thiên sứ, mộng du, cô độc. Một lần anh thoát khỏi cơn mê và trở lại nhà thương xưa tìm nàng, miêu tả về cái bóng nhưng không ai hình dung ra được con người thật. Một truyện ngắn huyền mị đẹp như bức tĩnh vật về cái bóng miên man trong tâm tưởng… Và Đường tới Babel cũng đầy diễm ảo: “Ngoài bóng đêm kia là gì? Họ không rõ. Có thể là mặt đất, có thể là tháp cao, có thể là vực sâu, có thể là muôn vàn thú dữ đang phục sẵn rình rập, có thể là không ở một nơi nào cả…”.
Nhân một năm ngày mất của nhà thơ Trần Vàng Sao (9/5/2018 - 9/5/2019), Sông Hương giới thiệu bài thơ Lời cuối của nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm viết cách 1 năm về trước, tưởng niệm nhà thơ Trần Vàng Sao: “Rời ngôi nhà cố quận về sườn núi xanh”, “Anh trở lại yên lành sâu xa…”; Sông Hương đăng lại “Bài thơ của một người yêu nước mình” và bài viết của tác giả Hồ Thế Hà, về hành trình của một người yêu nước gắn chặt với những người thân yêu, khiến tình yêu quê hương trở nên thiêng liêng hơn bao giờ hết.
Nhiều bài viết khác trong số báo rất đáng chú ý. Kỳ cuối của “Phụ nữ và chủ nghĩa dân tộc: Vấn đề phụ nữ trong dự án quốc gia - dân tộc của Phan Bội Châu” làm rõ bước nhảy vọt trong nhận thức về phụ nữ ở Việt Nam những năm giao thời đầu thế kỷ XX, và sự hiện diện của Phan Bội Châu như một tấm gương soi xuống những thân phận thấp hèn ở nghĩa rộng. “Jacques Sohier - Các chức năng của tính siêu văn bản”, lóe lên ánh nhìn về “siêu thức”, về những hư cấu dường như nằm ngoài ý thức mà ở đó ý thức chỉ là một sự phản chiếu…
MỤC LỤC:
VĂN
- ĐƯỜNG VỀ THĂNG LONG - Nguyễn Thế Quang
+ Minh họa: HS Đặng Mậu Tựu
- CÁI BÓNG - Đinh Ngọc Tâm
+ Minh họa: HS Tô Trần Bích Thúy
- ĐƯỜNG TỚI BABEL - Phạm Giai Quỳnh
+ Minh họa: HS Nguyễn Thiện Đức
THƠ:
- TRIỀU LA VỸ
+ Chiều không tên họ
- NGUYỄN THÀNH VÂN
+ Thương lắm đồng đội tôi
- PHẠM TẤN HẦU
+ Đi lạc
+ Phúc âm cho tôi
+ Và, phúc âm cho em
- LÊ THÀNH NGHỊ
+ Trong tĩnh tại
+ Côn Sơn
- NGUYỄN HOÀNG ANH THƯ
+ Hoang phí
+ Một thế giới lệch
- NGUYỄN QUỲNH ANH
+ Xanh biếc tầm xuân
- ĐẶNG VĂN SỬ
+ Lưới duyên
- NGUYỄN LÃM THẮNG
+ Chiều về làng cũ
- TRẦN ĐỨC TÍN
+ Người đàn bà ngồi khâu lại vết thương
- TRẦN NHƯ LUẬN
+ Giếng làng
- TRẦN HUY MINH PHƯƠNG
+ Khúc mây 1
+ Khúc mây 3
- TRẦN VẠN GIÃ
+ Nơi vùng trú ngụ
- NHƯ QUỲNH DE PRELLE
+ 20.
- HOÀNG THỤY ANH
+ Hành trình này hạnh phúc này chúng mình không vay mượn bao giờ
- NGUYỄN THÚY HẠNH
+ Utopiem
+ Tu từ
- NGÀN THƯƠNG
+ Đi là trở lại
- ĐỨC SƠN
+ Khúc hát mưa xuân
- VY THÙY LINH
+ Mẹ muốn viết thơ tình kiểu khác
+ Một người thầy có cánh
NHẠC:
- Trăng và Quỳnh - Nhạc: PHẠM XUÂN THÍCH; Thơ: NGUYỄN KHOA NHƯ Ý
TÁC GIẢ - TÁC PHẨM:
* Nhân 1 năm ngày mất nhà thơ Trần Vàng Sao:
+ Lời cuối - NGUYỄN KHOA ĐIỀM
+ Bài thơ của một người yêu nước mình - TRẦN VÀNG SAO
+ Mãi mãi còn đây bài thơ của một người yêu nước mình - HỒ THẾ HÀ
- MIÊN DI - NGƯỜI ĐI HOANG U SẦU - Yến Thanh
CỬA SỔ NHÌN RA VĂN HỌC THẾ GIỚI ĐƯƠNG ĐẠI
- Ba với một là một - AMBROSE BIERCE - Việt Phương dịch
+ Minh họa: NHÍM
NGHIÊN CỨU VÀ BÌNH LUẬN
- PHỤ NỮ VÀ CHỦ NGHĨA DÂN TỘC: VẤN ĐỀ PHỤ NỮ TRONG DỰ ÁN QUỐC GIA - DÂN TỘC CỦA PHAN BỘI CHÂU (Kỳ cuối) - Đoàn Ánh Dương
- JACQUES SOHIER - CÁC CHỨC NĂNG CỦA TÍNH SIÊU VĂN BẢN - Phạm Tấn Xuân Cao dịch
HUẾ - DÒNG CHẢY VĂN HÓA
- Để bảo tồn và phát triển nền thể thao dân tộc tại Thừa Thiên Huế - LÊ HOÀNG TÙNG
* Bìa 2 & Bìa 3: - TỐI GIẢN TRONG NGHỆ THUẬT - Đặng Triệu Văn
* Bìa 1: Tác phẩm “Dạ khúc thiên nhiên 2” (120cm x 160 cm, Arilic) của họa sĩ PHẠM HOÀNG ANH
- Vi nhét: HS TÔ TRẦN BÍCH THÚY
BAN BIÊN TẬP
Tải mã QRCode
Vua Gia Long lên ngôi năm 1802 và qua đời năm 1820, thọ 57 tuổi. Trong tập Ngự dược nhật ký của châu bản triều Nguyễn, cho thấy những năm cuối đời nhà vua đã mắc bệnh nan y và các ngự y đã phải vất vả để điều trị.
“Toàn bộ cuốn sách làm bằng bạc mạ vàng, chỉ có 5 tờ (10 trang) nhưng nặng tới 7 ký, xuất hiện vào thời vua Thiệu Trị (1846), có kích cỡ 14×23 cm..."
Khi nói Huế rặt, tôi muốn kể chuyện chỉ có Huế mới có, không lẫn vào đâu được ...
Phó giáo sư, Nhà giáo nhân dân Trần Thanh Đạm vừa qua đời lúc 8g15 ngày 2-11 (nhằm ngày 21 tháng 9 Ất Mùi), hưởng thọ 84 tuổi.
Đang những ngày mưa ở Huế tháng 10 này, lại nhắc đến mưa Huế, liệu đây có phải là đặc sản của Huế của mùa thu Huế, nhưng Huế làm gì có mùa thu? Hay là mùa thu Huế quá ngắn đến mức nhiều người không kịp nhận ra...?
Chiều 30-10, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thừa Thiên - Huế phối hợp Hội Khoa học Lịch sử tỉnh và Công ty CP Du lịch và Tiếp thị Giao thông vận tải Việt Nam (Vietravel) tổ chức Hội thảo khoa học “Cung điện Đan Dương thời Tây Sơn tại Huế” diễn ra tại Hội trường UBND tỉnh Thừa Thiên - Huế.
Di tích Tam Tòa nằm ở góc đông nam bên trong Kinh thành cách bờ bắc sông Hương 300m về phía nam, qua cửa Thượng Tứ. Khu di tích Tam Toà toạ lạc tại số 23 đường Tống Duy Tân, phường Thuận Thành, thành phố Huế.
Từ năm 2012 đến nay, Hội Đông y Thừa Thiên-Huế đã tiếp cận và giải mã kho tư liệu châu bản triều Nguyễn đang được lưu trữ tại Trung tâm lưu trữ quốc gia 1 (Hà Nội).
Xứ Huế không chỉ có các công trình lăng tẩm cổ kính mà còn được thiên nhiên ưu đãi ban cho sự hùng vĩ. Nổi bật trong đó là đầm Lập An với vẻ đẹp say đắm lòng người.
Để có thể lực cường tráng, chăn gối viên mãn, ngoài thuốc men tẩm bổ, Minh Mạng còn rèn luyện sức khỏe bằng phương pháp mà ngày nay rất phổ biến.
Hệ đầm phá Tam Giang - Cầu Hai (Thừa Thiên-Huế) không chỉ là hệ thủy vực nước lợ lớn nhất Đông Nam Á mà nơi đây còn có những câu chuyện đầy kỳ bí được ghi chép hoặc truyền miệng từ xa xưa.
Đề cao vai trò cũng như trách nhiệm của người phụ nữ trong gia đình cũng như trong xã hội, lần đầu tiên tại Huế, cũng là lần đầu tiên ở nước ta, có một tổ chức giáo dục đã nêu rõ quan điểm, lập trường, bảo vệ quyền của người phụ nữ: trường Nữ Công học hội.
Ít người biết tượng “ông già Bến Ngự” Phan Bội Châu bên bờ sông Hương (Huế) lại có liên quan đến nhạc sĩ tài hoa Trịnh Công Sơn.
Chiều ngày 19/10, Hội Nhà văn Thừa Thiên Huế đã phối hợp với Tạp chí Sông Hương tổ chức buổi giới thiệu hai cuốn sách “Em còn gì sau chiến tranh” và “Biến cố 182010” của nhà văn Hà Khánh Linh.
Ngày kinh đô Huế thất thủ (5/7/1885), không những hàng vạn thần dân bị sát hại mà vô số cổ vật triều đình cũng bị cướp đi, kể cả ống đựng tăm xỉa răng.
Sau hơn 140 năm tồn tại, nhà Nguyễn đã để lại cả kho tàng cổ vật, làm nên phần hồn của di sản văn hóa Huế ngày nay.
Chuyên đề Phê bình Nữ quyền là một cố gắng của Ban biên tập nhằm giới thiệu những nét phác thảo ban đầu: “Người viết nữ, giới tính và trang giấy trắng” (Đoàn Huyến) đề cập Cái bẫy giới tính - giới tính như một cái bẫy êm ái - đã làm hạn chế sức sáng tạo; vậy phải thoát khỏi cái bẫy đó như thế nào? Và có đủ cam đảm để tự “khánh thành mình” như một trang giấy trắng, mà ở đó cô đơn và tự do là những xung lực lạ kỳ để chủ thể sáng tạo có thể thăng hoa? “Những khúc quành của văn học nữ Việt Nam đương đại” (Đoàn Ánh Dương) dẫn dắt bạn đọc đi theo hành trình văn học nữ Việt Nam từ sau 1975 đến nay; xác định những khúc quành: từ sự quy chiếu của diễn ngôn dân tộc qua diễn ngôn dân sự đến diễn ngôn đặt nền tảng ở nhìn nhận về tính cá thể.
Trong hành trình tìm kiếm và quảng bá những điểm đến hấp dẫn của Việt Nam, bằng những phương pháp so sánh, đối chiếu và bình chọn của các đơn vị du lịch, cộng đồng Kỷ lục gia Việt Nam, du khách trong cả nước. Vừa qua, Tổ chức kỷ lục Việt Nam đã công bố Top 45 điểm đến hấp dẫn nhất ở Việt Nam, trong đó Thừa Thiên Huế vinh dự có 6/45 điểm đến du lịch hấp dẫn được bình chọn.
Huế đã trải qua bao biến cố thăng trầm của lịch sử. Ca Huế không chỉ phản ánh dòng chảy lịch sử, di sản này còn là quá trình tinh chế vốn văn hóa dân gian có nguồn gốc từ cội nguồn dân tộc Việt hỗn dung với văn hóa bản địa tạo nên một âm sắc Huế, rất riêng.
Với sự tham gia của ĐẶNG MẬU TỰU * LÊ VĂN LÂN * ĐINH CƯỜNG * PHẠM THỊ ANH NGA * LÊ HUỲNH LÂM * TÔN PHONG * MAI VĂN PHẤN * PHẠM ĐỨC MẠNH * HỒNG VINH * NGUYÊN NGỌC - TÔN NỮ MINH CHÂU * NGUYỄN XUÂN SANG * NGUYỄN ĐỨC TÙNG * ALICIA OSTRIKER * JEAN VALENTINE * TIM SUERMONDT * NHẬT CHIÊU * PHI TÂN * VÕ NGỌC LAN * PHƯƠNG ANH * NGUYỄN DƯ HOÀI MỤC * ĐỖ XUÂN CẨM * QUẾ HƯƠNG * NGUYỄN KHOA QUẢ * HOÀNG DIỆP LẠC * LÊ MINH PHONG * NGÔ ĐÌNH HẢI * NGÔ MINH
Sông Hương số đặc biệt tháng 9/2105 trân trọng gửi đến quý bạn đọc.