Dòng chảy văn học nghệ thuật trên Sông Hương đang trôi qua một vòng với 12 số báo thường kỳ và 4 số đặc biệt. Một năm với nhiều dấu ấn trong dòng chảy văn hóa Huế có tầm ảnh hưởng sâu rộng đến văn hóa - lịch sử của đất nước. Chính vì vậy Ban Biên tập hướng đến thực hiện theo chuyên đề với những bài viết của các nhà nghiên cứu cùng những tư liệu mới đã để lại dấu ấn đậm nét, là nguồn tham khảo cho độc giả về sau. Đó là: Chuyên đề 100 Nam Phong tạp chí, Chuyên đề Cụ Huỳnh Thúc Kháng và báo Tiếng Dân.
Bìa tạp chí Sông Hương Số 346 - Tháng 12.2017
Nhân 150 năm ngày sinh của nhà yêu nước Phan Bội Châu, Chuyên đề Phan Bội Châu - Bản lĩnh yêu nước sẽ mang lại cho độc giả một góc nhìn chân thực về bản lĩnh một con người yêu nước bằng tầm nhìn rất mới so với mức dân trí lúc bấy giờ với sự o bế của thông tin và văn minh nhân loại. Với chí sĩ Phan Bội Châu, muốn giải phóng được bản thân/đất nước, con người trên đất nước đó phải có trí tuệ. Chính trí tuệ sẽ khai mở hướng đi cho một cuộc đời/dân tộc ra khỏi những khốn cùng thông qua sự thấu hiểu âm mưu, chiến lược của kẻ thù và hơn thế là phải khiến cho nhân dân của kẻ thù trong thời điểm đó hiểu đúng mục tiêu của chính phủ họ; bởi người dân ở bất cứ quốc gia nào xét đến cùng đều muốn hòa bình! Từ sự tiếp cận với bản thảo “Vụ án Phan Bội Châu năm 1925: Hồ sơ thẩm vấn” vừa được sưu tầm từ Thư viện CAOM ở nước Pháp. Đây là nguồn tư liệu rất quý, với 440 trang, gồm 1.997 câu hỏi của Hội đồng xét xử của Tòa Đề hình Pháp đã làm việc hàng ngày liên tục thẩm vấn Phan Bội Châu từ ngày 29/8/1925 đến ngày 9/11/1925; nhưng với bản lĩnh, trí tuệ, Phan Bội Châu đã nêu lên nghĩa khí cao thượng của bậc chí sĩ một lòng vì nghĩa lớn. Ban Biên tập Sông Hương lược trích những đoạn quan yếu nhất liên quan trực tiếp đến sự nghiệp yêu nước của cụ Phan trong Hồ sơ thẩm vấn để gửi đến bạn đọc sớm nhất.
Trong năm qua, Ban Biên tập chân thành cảm ơn những cộng tác viên quen thuộc đã dành cho Sông Hương những bài viết chất lượng ở nhiều mảng khác nhau. Bên cạnh đó, điều nữa là Ban Biên tập rất vui mừng chào đón những cây viết lần đầu đến với Sông Hương - đến và ở lại ngay trong lòng độc giả bằng sự chững chạc của mình với những sáng tác ám ảnh về đời thường hồn hậu, đánh thức mảng màu tươi nguyên bị ý niệm thời gian phủ bụi. Trong số báo cuối năm, tác giả Đỗ Quang Vinh lần đầu tiên gửi gắm một truyện ngắn đến Sông Hương: Mở mắt ra, nhắm mắt lại. Người cha là một ngư dân nửa cuộc đời trên biển, luôn khuyên con mình hãy buông xuống mọi ý niệm, hãy buông mình xuống mặt biển như một chiếc lá khô và gió và sóng sẽ đưa con về nơi cần muốn. Người con luôn khát khao bắt biển; là khát vọng ngầm chinh phục vùng tâm thức mênh mang vô tận mà ngay khi mở mắt hay nhắm mắt cá nhân ấy vẫn luôn thấy mình nhỏ bé và yếu đuối quá chừng.
Ban Biên tập trân trọng cảm ơn các cộng tác viên đã dành nhiều tình cảm với Sông Hương thông qua việc gửi gắm những đứa con tinh thần tâm đắc của mình; xin cảm ơn quý độc giả luôn đồng hành cùng Sông Hương. Đó là niềm hạnh phúc lớn mà Ban Biên tập nhận được và luôn tin vào sự cố gắng phụng sự bạn đọc, luôn hướng đến cái đẹp Chân - Thiện - Mỹ - Tuệ.
Dưới đây là Mục Lục:
- Thư Tòa soạn
VĂN:
- NHẮM MẮT LẠI, MỞ MẮT RA - Đỗ Quang Vinh
- TÂN CẢNH DƯƠNG - Phạm Ngọc Túy
THƠ:
NGUYỄN THIỆN ĐỨC - LÊ HÀO - VÕ NGỘT - NGUYỄN THỤY VÂN ANH
VĨNH NGUYÊN - PHAN BÙI BẢO THY - VŨ TRỌNG QUANG - NGUYÊN QUÂN NGUYỄN HẢI TRIỀU - TRẦN VĂN LIÊM - FAN TUẤN ANH - THẠCH ĐÀ
TRIỆU NGUYÊN PHONG - HOÀNG THU PHỐ
NHẠC:
- LẠI THẾ TÌNH QUÊ - Nhạc & Lời: Nguyễn Trọng Quý
- MƯA HUẾ VÀ ANH - Thơ: Châu Thu Hà & Nhạc: Nguyễn Văn Thiết
Chuyên đề PHAN BỘI CHÂU - BẢN LĨNH YÊU NƯỚC:
- HỒ SƠ THẨM VẤN PHAN BỘI CHÂU: NGUỒN TƯ LIỆU GIÀU GIÁ TRỊ LỊCH SƯ - Chương Thâu
- MỘT SỐ TƯ LIỆU LƯỢC TRÍCH TRONG “HỒ SƠ THẨM VẤN VỤ ÁN PHAN BỘI CHÂU 1925”
NGHIÊN CỨU & BÌNH LUẬN:
- NGHỆ THUẬT XÂY DỰNG NHÂN VẬT THIẾU NHI TRONG TUỔI THƠ DỮ DỘI - Bùi Thanh Truyền
- BÓNG TỐI CỦA WOOLF: ÔM CHỨA CÁI BẤT KHẢ GIẢI - Rebecca Solnit - Đoàn Huyền dịch
- TIẾNG ĐÀN THÚY KIỀU VÀ TÍNH ĐA NGHĨA CỦA TÁC PHẨM VĂN HỌC - Phạm Tuấn Vũ
CỬA SỔ NHÌN RA VĂN HỌC THẾ GIỚI ĐƯƠNG ĐẠI:
- Thơ ADONIS - Thân Trọng Sơn dịch
HUẾ DÒNG CHẢY VĂN HÓA:
- NHẬN LẠI MỘT TIẾNG CHUÔNG CHO HUẾ - Nguyễn Cao Thái
TÁC GIẢ - TÁC PHẨM & DƯ LUÂN:
- ĐI VÀO CÕI TẠO HÌNH VÀ TỪ CÕI TẠO HÌNH ĐI RA - Đỗ Lai Thúy
- Thư tín Sông Hương
- Bìa 1: Tác phẩm “ĐƯỜNG MÂY” (Tổng hợp) của họa sỹ Nguyễn Duy Linh
- Phụ bản bìa 2: HỘI HỌA CỘNG SẮC - Khả Hân
-Những khoảnh khắc đẹp: THĂM RỚ. Ảnh: Trương Vững
- Minh họa: Đặng Mậu Tựu, Nhím
BBT
Tải mã QRCode
Chiều ngày 26/3, tại phòng triển lãm trường ĐH Nghệ thuật Huế (10 Tô Ngọc Vân) Hội Mỹ thuật phối hợp với Liên hiệp các Hội VHNT, Chi Hội Mỹ thuật Việt Nam tại TT Huế, trường ĐH Nghệ thuật Huế đã tổ chức lễ khai mạc triển lãm “Mỹ thuật Trẻ” lần III năm 2018.
Sáng 17/3, Nguyên Thủ tướng Phan Văn Khải qua đời tại nhà riêng ở huyện Củ Chi, TP HCM, hưởng thọ 85 tuổi.
Sáng ngày 11/3, tại thành phố Huế, Hội nghệ sĩ nhiếp ảnh Việt Nam phối hợp với Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm Việt Nam, Họ Đặng Việt Nam và Liên hiệp các Hội văn học nghệ thuật Thừa Thiên Huế tổ chức hội thảo “Danh nhân Đặng Huy Trứ - Người khai lập ngành nhiếp ảnh Việt Nam. Hội thảo diễn ra nhân kỷ niệm 65 năm ngày Nhiếp ảnh Việt Nam (15/3/1953 - 15/3/2018).
Chiều ngày 10/3/2018, tại ngôi nhà thờ họ Đặng thuộc làng Thanh Lương, phường Hương Xuân, thị xã Hương Trà, thành phố Huế, Hội NSNAVN phối hợp cùng Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm Việt Nam (Bộ VHTTDL), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thừa Thiên Huế, Liên hiệp các Hội VHNT tỉnh Thừa Thiên Huế, Hội đồng Họ Đặng Việt Nam và Họ Đặng làng Thanh Lương, Hương Xuân, Hương Trà, Thừa Thiên Huế long trọng tổ chức Lễ Dâng hương tưởng niệm Danh nhân Văn hóa Đặng Huy Trứ.
Tháng ba hơi xuân còn nồng. Những cánh đồng hoa mênh mang và trên những đồi hoang vẫn rực sắc màu ngỡ như mùa xuân mới chỉ bắt đầu. Ra xuân cũng là lúc trời đất giao hòa thanh khiết, quãng thời gian nảy nở của lộc chồi ý tưởng sáng tạo, cũng là tháng đậm đầy tính nữ. Đó là điều mà bạn đọc sẽ cảm nhận ở Sông Hương số này.
THÁI KIM LAN
“Tết” đối với tôi hồi trẻ thơ hình như luôn gắn liền với chữ “mới”. “Năm mới”, như bà tôi thường bảo khi tháng chạp đã nghiêng, ánh nắng pha màu trăng lấp ló bên kia sông, kéo lên đỉnh núi Kim Phụng từ đồi Hà Khê. Ấy là lúc nắng “mới” lên, sau mấy tháng mưa dầm lê thê. Một buổi sớm mai còn ngái ngủ trong mùng, nghe bà nói vọng sang bên gian chái phía tây, dặn dò mấy bác sửa soạn lá dong, lá chuối, đong nếp, chuẩn bị mứt món đón Tết, mừng năm mới.
Vào lúc 9h00, ngày 8/2, tức 23 tháng Chạp năm Đinh Dậu, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế tổ chức nghi lễ tái hiện lại sự kiện Thướng tiêu (tục gọi, dựng cây nêu) tại Thế Miếu, Đại Nội Huế.
Mới đây, vào ngày 31/1/2018 sau phẫu thuật lần 1, nhà thơ Nguyễn Miên Thảo tiếp tục phải nhập viện lần thứ 2 tại Khoa Xương Khớp - bệnh viện Thống Nhất do nguyên nhân căn bệnh gút đã biến chứng nặng và vết thương trong lần phẫu thuật đầu tiên đã tái phát lại.
Bài viết mở đầu cho số báo Tết “Nhớ mùa xuân năm ấy” là góc suy tưởng nhân văn khơi gợi lòng tri ân với những cống hiến của lớp người mở lối cho hòa bình: “Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân - 1968 đã để lại cho các thế hệ hôm nay và mai sau niềm tự hào sâu sắc”. Đây cũng là dịp chúng ta ngẫm lại những bài thơ chúc Tết hào sảng của Bác Hồ, vang lên trong thời khắc cần hơn cả một sự hối thúc giành lại mùa xuân cho đất nước.
Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân - 1968 ở Huế đi vào lịch sử dân tộc như bản anh hùng ca. Cuộc Tổng tiến công mở ra một bước ngoặt chiến lược, có ý nghĩa quyết định trong công cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Nhân kỷ niệm 50 năm Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân - 1968, Sông Hương giới thiệu những trang viết ôn lại truyền thống lịch sử hào hùng, đó vừa là những hồi ức khó quên, vừa góp thêm những tư liệu mới để hiểu sâu hơn về thế trận nhân dân.
Mảng sáng tác trong Số đặc biệt 27 kỳ này giới thiệu đến bạn đọc dòng thơ văn nhiều sinh khí, cảm hoài miên man về vùng đất Phú Xuân (huyện Krông Năng, tỉnh Đắk Lắk) - xã kinh tế mới của bà con người Huế, gợi lại từng ngăn ô ký ức của những người con cố xứ từng sống, từng qua đây và lần trở lại lưu luyến khôn cùng.
Nobel văn học 2017: Sự trở về với những nỗi niềm nhân bản. Những tác phẩm của tiểu thuyết gia Kazuo Ishiguro đã “khai mở vực sâu khôn cùng trong sự kết nối bằng cảm quan bồng bềnh của chúng ta với thế giới”. Sơ khảo giải Nobel văn học từ năm 2010 đến nay, phần nào cho thấy sự sống dậy của chủ nghĩa hiện đại, cũng là sự sống dậy của chủ nghĩa siêu hiện đại “sau mối hoài nghi kinh niên của hậu hiện đại về một tinh thần thời đại/siêu tự sự”. Đó đồng thời cũng là dòng chảy âm thầm và mãnh liệt của tính nhân bản - một yếu tố cốt tủy vĩnh hằng của nghệ thuật mà thời đại “văn minh” dường như đang làm tan loãng nhạt nhòa để tiếp sức cho sự lên ngôi của những giá trị vật chất phủ lên chiều tâm linh mầu diệu hun hút dự sẵn trong mỗi con người.
Tháng Mười trở về trong hơi thu với lá vàng buông mình trong gió. Cuộc hiến dâng của những trái tim nhạy cảm vang lên diệu âm của nỗi buồn và một phần nhỏ nhoi bí mật đàn bà. Những vần thơ của các tác giả nữ trên ba miền trong số báo tháng 10 gửi vào hư vô lời tự trầm day dứt và ẩn sâu trong nó là những câu hỏi không thể trả lời.
Những trang thơ đượm hơi thở biển khơi và rừng núi trong số này, được sáng tác từ các chuyến đi thực tế trong mùa hè vừa qua ở biển Vinh Hiền và rừng A Lưới, sẽ là những trang thơ đẹp do các cây bút từ Hội Nhà văn Thừa Thiên Huế chuyển đến.
Kỷ niệm 72 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9, mở đầu cho số báo này là bài viết: “Cuộc gặp gỡ giữa hai danh nhân văn hóa”, nêu sự kiện trở thành dấu son của lịch sử nước nhà: Trước lúc lên đường sang Paris với vai trò là thượng khách của chính phủ Pháp, Hồ Chủ tịch đã tin tưởng ủy thác, giao Quyền Chủ tịch Nước cho cụ Huỳnh Thúc Kháng gánh vác với phương châm xử thế “dĩ bất biến ứng vạn biến” giữa thời đoạn đất nước trước hiểm họa “ngàn cân treo sợi tóc”... Điều đáng lưu ý nữa là nhân trong bài viết này, tác giả Dương Phước Thu đã sưu tầm được tác phẩm cuối cùng của nhà báo, liệt sĩ Thúc Tề đăng trên tờ Quyết Thắng số 56 ra ngày 20/7/1946, nhan đề BUỔI DIỆN KIẾN ĐẦU TIÊN GIỮA CỤ HỒ CHỦ TỊCH VÀ CỤ HUỲNH THÚC KHÁNG. Sông Hương giới thiệu nguyên văn bài báo quan trọng này đến bạn đọc.
Thừa Thiên Huế trong Cách mạng Tháng Tám mang một tầm quan trọng đặc biệt. Chính quyền về tay nhân dân, Ủy ban Nhân dân Cách mạng Lâm thời ra đời, triều đại phong kiến tan rã… Bài viết “Tháng Tám vùng lên Huế của ta” nhắc lại những mốc son chói sáng trong dịp kỷ niệm cuộc cách mạng có tác động lớn đến ý thức cách mạng của quần chúng; đây cũng là dịp gợi nhắc chúng ta nhớ đến những tác phẩm văn học đầy hào khí được sáng tác trong “Ngày hội non sông” và cả sau này.
Đang là những ngày hướng đến kỷ niệm dấu ấn giá trị văn hóa của một tờ báo lừng lẫy, Sông Hương tổ chức chuyên đề “100 năm Nam Phong tạp chí”. Chuyên đề nhấn mạnh đến các giá trị văn hóa, những đóng góp lớn của Nam Phong tạp chí vào sự chuyển hướng văn hóa, văn học Việt Nam đầu thế kỷ: cổ súy cho nền văn học mới từ bước khởi đầu; đóng góp về mặt ngôn ngữ trong khai triển ý niệm tiếp nhận văn minh phương Tây, trong nghiên cứu khoa học… qua sự phổ biến và sáng tạo thêm chữ quốc ngữ, đẩy tới một bước mới sự tiến bộ của câu văn xuôi tiếng Việt - văn xuôi nghệ thuật và văn xuôi nghị luận, tranh biện…
SHO - Sáng ngày 4/7, Liên đoàn Lao động tỉnh Thừa Thiên Huế đã tổ chức Hội nghị triển khai và phát động Cuộc thi ảnh nghệ thuật - thời sự về giai cấp công nhân Công đoàn Thừa Thiên Huế.
Kỷ niệm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam 21/6 năm nay, Tạp chí Sông Hương giới thiệu đến quý bạn đọc một số tư liệu vừa tìm thấy liên quan đến tuần báo Sông Hương cả hai thời kỳ: thời kỳ do Phan Khôi làm chủ bút và thời kỳ Sông Hương tục bản do Nguyễn Cửu Thạnh quản lý.
Tiếng ve đã sôi trên các ngõ đường, Huế đang vào sâu mùa hạ giữa những chuỗi ngày biến đổi khí hậu toàn cầu diễn ra mạnh mẽ. Song mùa hạ bên sông Hương vẫn vời vợi mùa của hoa phượng nhắc nhở về những cuộc lục tìm dấu tích xa xưa, bởi một vùng đất khi đã bỏ quên ký ức, nó sẽ trở thành vùng đất chết.