Chùm thơ Khét

15:13 28/10/2022

KHÉT

Lễ Pây Tái - Ảnh: internet

Tôi còn

tôi còn đôi mắt cà mau
những đêm trăng vàng gốc đước

tôi còn ngồi rửa chân cạn
thương em thương cả đời sông

tôi còn giọng nói u minh
theo dấu bông tràm mà lớn

vọng cổ em đừng buộc lạt
tôi trôi trên sợi tóc nào

vì làng sinh ra từ biển
nên mình chát mặn đời nhau

em còn một vành nón lá
nghiêng tôi trú mấy cơn đau?

Đưa noọng về Pây Tái⁽¹⁾

mảnh lằm khấư trên vai⁽²⁾
áo chàm còn quen mùi đước

rừng núi này của chúng ta
thương sẽ như cây tự xanh mà lớn

nhà mình bốn mùa lửa
sao ta lại đói mùa mắt
ruộng mình bốn mùa lúa
sao ta lại đói mùa nhau

noọng ới
chài đã ăn hết những lá ngón trên đường về đây⁽³⁾
cái chết không ngăn được cái chân
mưa giông kiếp này không ngăn được cái thương cái nhớ

chài khảm hải⁽⁴⁾
đưa noọng về Pây Tái

--------------
Các từ trong tiếng Tày:
⁽¹⁾ Noọng: em; Pây Tái: Người Tày, rằm tháng bảy là lễ “Pây Tái” - một trong hai cái Tết quan trọng nhất của năm, sau Tết Nguyên đán. Người Tày, Nùng quan niệm rằng, những người phụ nữ sau khi đi lấy chồng ngày rằm tháng bảy là dịp người phụ nữ cùng chồng con mình trở về nhà bố mẹ đẻ để tự tay được chăm sóc cho cha mẹ.
⁽²⁾ lằm khấư: Còn gọi là vải ướt khô, mảnh vải được chàng trai mang lên khi tổ chức đám cưới của người Tày lúc dâng lễ cho bên nhà vợ, thể hiện sự nhớ ơn nuôi nấng của cha mẹ vợ.
⁽³⁾ Chài: anh.
⁽⁴⁾ Khảm hải: nghĩa là Vượt biển, một đoạn trong hát Then của người Tày, được dùng trong các nghi lễ cúng bái quan trọng.

(TCSH403/09-2022)