VÕ MẠNH LẬP
Chu Sửu là cây bút cầu toàn mới nổi tiếng trong làng văn đất Cố đô. Cô viết không nhiều và lười biếng phơi tên mình lên mặt báo.
Minh họa: Lê Minh Phong
Viết xong một truyện, cảm thấy hài lòng cô mới hăm hở tìm đến tòa soạn tờ văn nghệ có tiếng từ tổng đến biên tập viên. Cô kén chọn bởi hồn văn của cô phải phảng phất đúng chỗ, lung lay đúng nơi. Cô không tuân theo thông lệ gởi tác phẩm qua bưu điện mà nộp bài trực tiếp cho tòa soạn. Cô gọi điện thoại gặp trực tiếp Tổng biên tập. Là nhà văn trẻ, lịch lãm trong giao tiếp, oai phong nhưng biết hạ mình làm dâu trăm họ, Tổng biên tập thân tình bắt tay chào đón vị khách đầy cá tính và cười xởi lởi. Nữ viết văn trẻ vào đề tự nhiên không thể hiện sự khúm núm.
- Chuyện tình lẳng lơ, anh đọc trước. Nếu gật, tôi gởi và nếu…
- Kiểu như vài lần trước chứ gì?
- Đúng thế!
Không biết Chu Sửu tự đề cao từng câu chữ của mình, hay hoài nghi trình độ thẩm mỹ, kiểu lười biếng của các biên tập viên quen nghề múa máy ngòi bút làm oai gạch bỏ không thương tiếc những gì không hạp tạng của mình, vì vậy Chu Sửu vội quay lui với Tổng biên tập.
- Nếu được, anh giao cho ai biên tập?
- Hai nam, hai nữ, cô chọn ai?
- Gã tóc dài, ngược dấu...
Khi chắc ăn bản thảo được sắp xếp ma-két đặt lên bàn Tổng biên tập, Chu Sửu mới lăm xăm đến nhà họa sĩ nổi tiếng Hoàng Trường nhờ minh họa.
Xưa cũ, họa sĩ tọa lạc trong ngôi nhà cấp bốn. Tranh to, tranh nhỏ được bà Tâm Thi, vợ ông treo kín tường theo thứ tự thời gian. Số phận ông sinh ra giờ hoàng đạo kiểu diều gặp gió lên chức vù vù, đóng đèn ngay ngắn vai sếp một trường lớn và của ngành mỹ thuật tỉnh nhà. Ông nổi tiếng vì thiên chức thầy giáo, nhiều thế hệ học trò chung hơi thổi phồng nên nhà ông có nhiều khách lui tới. Trước đây, ông được Bộ chọn đích danh đi đào tạo nước ngoài. Biết thêm ngoại ngữ ông đã mở rộng tầm mắt cho nhiều sinh viên về những trường phải lạ, hấp dẫn.
Đi Tây về, nhà cấp bốn của họa sĩ thầy nhanh chóng thành ba tầng. Từ xa ngôi nhà cao vút lên như thách thức tầm cỡ. Đến gần vừa bề thế kiểu gô-tíc, vừa thoang thoáng nét hoài cổ Huế xưa. Họa sĩ thầy có bốn con, đứa nào cũng có nét thanh tú, cao sang. Là thầy giáo, ông có cách rào đón con theo nghiệp cha truyền. Vì lẽ tự nhiên ngôi nhà trở thành ba phòng họa. Tầng một của cha, tầng hai con trai cả, tầng ba cậu con út tung hoành.
Đến tuổi, thầy phải rời bục giảng về với cái nghiệp là nghề cầm cọ. Học trò vắng dần. Khách quen, lạ ít lui tới. Duy nhất ngày đêm còn lại bà Tâm Thi, vợ thầy thường xuyên bên cạnh chăm lo cốc cà phê, ly nước cam… và đỡ đần ông dựa thân xả hơi đôi chút tuổi già, cái lưng thẳng đỏ như bức tường thạch cao cạn hồn đang phơi nắng gió ngoài hiên.
Nhiều lúc bà Tâm Thi băn khoăn không biết ông có nhớ tên những bức tranh, đứa con tinh thần đẻ đau mang nặng sinh ra không? Riêng bà Tâm Thi, vợ ông thì lại thuộc kỹ từng nét vẽ, đường cong màu sắc, thậm chí đọc vanh vách tên từng tác phẩm sinh ra theo số thứ tự thời gian và treo ở khoảng không gian nào. Làm bạn với ông hơn bốn mươi năm bà tự hỏi yêu ông vì lẽ gì. Bà không trả lời được nhưng chỉ biết là lấy nhau theo số phận. Bà cũng không biết gì về hội họa nhưng bà quý ông chăm chỉ lao động miệt mài vì danh dự nghề nghiệp, vì cuộc sống con cái gia đình. Và mỗi lần ông muốn tham khảo thẩm định của bà, bà cười rạng rỡ khen đẹp lắm. Ông cười vui hồn nhiên. Nhìn ông, bà chỉ băn khoăn thời thế xoay vần nhanh quá: Học trò vơi dần, khách tản mát ít lui tới.
Đang suy ngẫm, tiếng chuông reo, bà Tâm Thi giật mình vội vàng hớn hở mở cửa đón khách như vài năm trước trong mùa tranh thị trường đang thịnh.
Vừa nhìn rõ mặt, bà Tâm Thi đã nhận ra cô gái cách đây không lâu đến nhờ ông minh họa truyện ngắn của cô sắp đăng. Cuộc giao đãi giữa cô và ông, bà còn nhớ ông cười từ chối không có thời gian. Ông cho phép cô chọn bức tranh nào thích hợp thay vì minh họa. Cô vinh hạnh được một họa sĩ nổi tiếng chiều lòng, cảm động đến mức hai bàn tay lẩy bẩy cầm không vững chiếc máy ảnh tự động để nháy liền vài kiểu. Cô ra về trong niềm vui nên không kịp hỏi tên bức tranh. Bà Tâm Thi định nói vói cho cô biết bức tranh Siêu Nhân ra đời cách đây hơn một năm vào tuổi ông tròn bảy mươi.
Định kỳ xuất bản hàng tháng cô đến nhà họa sĩ tặng Tạp chí và ngỏ lời cám ơn. Cổng nhà vẫn mở rộng. Cô vẫn lịch sự bấm chuông. Bà Tâm Thi đủng đỉnh ra đón khách.
- Em đến cảm ơn thầy cô và xin thưa chút việc!
- Ông nhà tôi đi thực tế rồi!
- …?
- À! À, ông nhà tôi có thói quen đi chợ mua thức ăn thay tôi, tiện bề mua những thứ ông ghiền, vừa giải lao, thư giãn, ngắm phố phường, chợ búa tìm nguồn cảm hứng cho một ngày dài còng lưng chấm phá.
Vừa lúc họa sĩ về. Ông xách một túi nặng, lệch hẳn vai còm. Bà vội đỡ để ông kịp đứng thẳng bước vào nhà tiếp khách.
- Em cảm ơn thầy, xin gởi thầy tiền nhuận bút. Cô lễ phép thưa.
- Bày vẽ chi. Có cái tên tôi được khuếch trương trên Tạp chí sang trọng là oách lắm rồi.
- Dạ thưa!...
- Hình như có chuyện chi muốn nói, cô cứ việc. - Họa sĩ linh cảm.
- Em muốn biết tên bức tranh và chiều nào là đầu, phía nào là cuối?
- Bà ơi. Bà còn nhớ tên bức tranh không? Ông quay lưng sang phía bà.
- SIÊU NHÂN
- Bức nào cũng có tên, sao bức tranh ấy lại không. Cảm ơn bà. Tôi nhớ ra rồi, đó là SIÊU NHÂN thì treo ngược xuôi gì cũng được, có đặt tên hay chưa đặt tên không cần thiết và nội dung thì tùy cảm hứng của người xem. Miễn sao có gắn chặt cái tên Hoàng Trường là được.
Dựa lưng vào bức tường phía sau, nghe qua câu chuyện hai người nhiều lúc bà Tâm Thi cảm giác như tim ngừng đập, nghẹt thở. Cũng vì cái tên Hoàng Trường mà suốt đời bà phải cặm cụi lo toan. Trước đây đồng vô đồng ra phơi phới, ông không hề quan tâm đến việc chi tiêu. Bây giờ bất đắc dĩ ông mới nắm giữ đồng tiền còm cõi xếp vào ngăn tủ. Sáng nào ông cũng dậy sớm nhâm nhi cà phê và lặng lẽ kiểm tiền, không muốn cho bốn người con đang tuổi ăn tuổi lớn biết đến. Ông nâng cốc cà phê uống cạn những giọt cuối cùng mới xách giỏ ra đi…
Và ông, tuổi hơn bảy mươi mà còn say sưa vẽ. Bây giờ tầng một sở hữu của riêng ông, tranh đã treo kín tường, nay mai và mai kia… với đà này tranh sẽ tràn ra hành lang. Cái tên Hoàng Trường sẽ đi đâu về đâu? Đến đâu?
Ra về trong tâm trạng khác lần đầu đến xin ông minh họa, cô không đề ga xe máy mà thủng thẳng dắt xe đi bộ, miên man suy ngẫm những từ ngữ trả lời rành mạch của họa sĩ. Cô băn khoăn cho những ai bị hụt hẫng khi xem bức tranh Siêu Nhân của ông già hơn bảy mươi nằm gọn trong truyện ngắn của một cô gái chưa tròn hai mươi tư mấp máy tuổi thăng hoa. Ông đã làm nổi thêm nữa cho cô hay cô đã vô tình làm nổi tên tuổi của ông? Quả là câu hỏi khó chờ đợi, mà thời gian thì cứ trôi…
V.M L
(SH291/5-13)
Tải mã QRCode
NGUYỄN THỊ DUYÊN SANH
- Thôi, hai bà cháu về đi không mưa ướt hết!
CÁT LÂM
1. “Về thôi mẹ ơi, nơi đây đã chẳng còn gì ngoài đống đổ nát nữa rồi. Về với gió Hồ Tây để nghe lồng lộng trong buổi mùa đông như mẹ kể. Về với đàn sâm cầm nhởn nha mặt nước. Chẳng có gì cho mình cả, chỉ trừ có nỗi dằn vặt mỗi ngày một nhiều hơn. Về thôi mẹ ơi, về với bà ngoại, ông ngoại, để một lần con được biết mình vẫn còn có họ hàng, có quê hương.”
NGUYỄN ANH NHẬT
Trong Thế chiến thứ hai, một đội quân điện thính viên có nhiệm vụ nghe ngóng điện đài của đối phương luân phiên nhau hàng ngày trời.
LÊ VŨ TRƯỜNG GIANG
Những người già bảo chúng tôi ở Ái Tử có nhiều ma, ngày xưa chiến trận diễn ra liên miên, nhiều người bị chết mất thây. Những cuộn cát xoáy do gió cuốn lên mỗi lần mù mịt là ma đi kiếm ăn.
PHƯƠNG HÀ
Thằng Mạnh lẹ làng cắt quả bí đao đang lủng lẳng trên giàn. Nó nheo mắt lại vì nắng, trán lấm tấm mồ hôi.
VIỆT HÙNG
Chàng cho rằng mọi việc cũng chỉ tại những chiếc đồng hồ quay ngược.
VŨ NGỌC GIAO
Năm Luyến lên sáu tuổi cả nhà phát hiện nàng bị bệnh mộng du.
Cứ vào quãng gà gáy canh hai Luyến lại bật dậy vén màn, mở cửa lững thững đi ra vườn.
LÊ VI THỦY
Đêm.
Tiếng nhạc vũ trường khiến gã quay cuồng. Chai Armagnac vơi dần. Những cái ly được nâng lên hạ xuống cùng với tiếng cười rôm rả.
NGUYỄN QUANG HÀ
Ngay cả ở đất Cố Đô, không mấy ai biết ở chân núi Ngũ Tây có một vườn mai vàng. Chủ vườn mai ấy là hai cha con ông già mù.
VIỆT HÙNG
Khi ấy, là khoảng thời gian mà trong tôi, cảm giác trống rỗng đến ghê sợ đang xâm chiếm. Với tôi lúc đó, chẳng còn gì để đáng coi là đẹp...
NGUYỄN NGỌC LỢI
Đầm sen ấy có từ bao giờ, bà không thể biết. Nhưng bà biết đích xác ngày nó tàn, tận mắt chứng kiến cả một đầm nước loi thoi tàn úa những cọng, những tán lá mốc xỉn màu rỉ sắt đổ gục, mặt nước hồ bàng bạc những cuống lá buồn thảm. Và cái đầm sen ấy đã được kết thúc bằng những chuyến xe nối đuôi nhau ào ào trút đất.
PHẠM GIAI QUỲNH
1.
Đóng nắp hòm thư đã bong phần gỉ sét bên ngoài, cô nhét mấy lá thư vào trong nhà - qua khe cửa. Vì cô đã chốt khóa rồi nên không muốn phải mở cửa ra một lần nữa.
HƯƠNG VĂN
Màn đêm đã tràn ra mặt biển. Màu nước đen như màu mực, lênh loáng, mênh mông. Bãi bờ vắng lặng, chỉ nghe thấy tiếng thở của biển.
ĐINH PHƯƠNG
1.
Tôi nói với Vân về việc từ nay sẽ không nói đến cái chết của Ẩn nữa, chấm dứt một cơn mộng dài đẵng ai cũng phải quên đi.
LÊ KIM SƠN
Nàng biết không, ta đã nhìn thấu nàng từ rất lâu trước đó? Buổi tắm trăng ngơ ngác một mình, cái tinh khôi như đóa hoa mới hé, chỉ mình ta chế ngự được thời gian, cái khoảnh khắc lãng đãng muôn trùng, đã trói trái tim tội nghiệp của ta bên nàng mãi mãi.
HOÀI NAM
Người ta vẫn xì xào tới tai tôi rằng, tôi là một con ngốc. Thì đã sao! Tôi không cảm thấy bị xúc phạm mà ngược lại nó đem đến cho tôi cảm giác được an toàn yên ổn. Ai lại đi ganh tị, đố kị với một con ngốc? Làm thế chẳng khác nào tự túm tóc nhấc mình khỏi mặt đất.
HOÀNG THU PHỐ
1.
“Khi ánh sáng một lần nữa soi chiếu, ta bỏ lại tàn lụi thế giới này”.(*)
QUÁCH THÁI DI
Tôi đẩy nhẹ cửa bước vào một gian phòng khá lớn, cố gắng không gây ra tiếng động. Tôi ngồi xuống chiếc ghế bành đặt gần kệ sách rất cao, lắng nghe dòng suối âm thanh trong trẻo đang chảy ra từ cây đàn piano màu trắng.
VIỆT HÙNG
Tosenli bước vào tiệm cho thuê đồ "Con Ngỗng Vàng". Người chủ tiệm thấy ông, theo thói quen, chẳng cần hỏi, đi thẳng đến nơi treo đồ.
VIỆT HÙNG
Đêm tháng 6 của Hà Nội. Căn phòng 24 mét vuông như chật thêm. Giáo sư Sơn ngồi mơ màng nhả khói thuốc.