ĐÓN ĐỌC SÔNG HƯƠNG SỐ 364 THÁNG 6 - 2019

10:19 06/06/2019

Tố Hữu (Nguyễn Kim Thành) - một nhà cách mạng, nhà thơ lớn; hai vị thế song hành quyện vào nhau khó tách biệt. Bài viết “Tố Hữu: Thơ và những ngày tháng trong ngục tù đế quốc” giúp chúng ta hiểu thêm chặng đường hoạt động cách mạng của đồng chí Nguyễn Kim Thành từ khi còn là học sinh ở Huế cùng quần chúng trong không khí đòi dân chủ khá sôi nổi.

Ông được làm quen và thân thiết với nhiều nhân vật nổi tiếng, đặc biệt như đồng chí Phan Đăng Lưu, lúc bấy giờ là Ủy viên Trung ương Đảng được phân công hoạt động công khai, phụ trách tờ báo Dân của Xứ ủy Trung Kỳ. Con đường cách mạng nhiều gian nan, Nguyễn Kim Thành đã phải vào tù từ lúc mới 19 tuổi và từ đây là chặng đường cùng với các đồng chí trong lao ngục tranh đấu quyết liệt, để lại nhiều dấu ấn, nhất là ở trong những bài thơ lần đầu được tìm thấy.

Mục văn xuôi, ngoài tuyệt phẩm của nhà văn lừng danh Marquez, là hai truyện ngắn hay, phủ màu huyền ảo lên hiện thực sinh động. “Gloria J” - Một chiếc bóng mơ sang ở xứ người. Một nỗi ám ảnh về thế giới lộng lẫy song chứa đựng nỗi cô đơn khủng khiếp. Một hình dung rất tinh tế về “mọi thứ tồn tại đều hàm chứa một lý do nào đó”. Những niềm riêng sang trọng đến nỗi khi tìm kiếm sự kết nối lại bắt đầu cho nỗi ngần ngại chạm vào. Thiết tưởng điều này cũng đơn giản như một ý niệm đong đầy mộng tưởng: “Chăm chỉ mơ một giấc mơ bình dị của loài người”. Ở “Kẻ đi tìm huyền thoại”, một truyện ngắn “như là” hiện thực được phủ sương huyền thoại lại cảm giác như nhân vật ấy đã gặp đâu đây quanh ta, về nỗi đau khi nhận ra vết thương thân phận, về một lát cắt thương đau trong chiều lịch sử của ẩn ức giống loài.

Bài “Về xuất xứ bài thơ Nam khê của Miên Thẩm” ở mục Huế - dòng chảy văn hóa mở ra một không gian rộng lớn và phức tạp trong cuộc tìm kiếm gốc tích cũng như lần nguồn đối sánh văn bản, từ đó lóe lên nhiều điểm sáng (và một số điểm mờ từ lịch sử vấn đề). Dĩ nhiên đây vẫn là hướng mở để các học giả tìm thêm minh chứng và luận giải trước khi muốn kết thúc những ẩn nghĩa quá khứ.

Ở mảng nghiên cứu và bình luận có bài: “Nghiên cứu ngoại biên trong khoa học xã hội nhân văn”. Từ sự trưng dẫn nhiều trường phái, lý thuyết phê bình văn học, tác giả đã giải mả nhiều vấn đề triết học ở nghĩa rộng. Triết học, phần nào được “giải cấu trúc”, không còn đóng vai trò trọng yếu một khi tâm thức ý niệm đã “ăn lan” ăn mòn ra đến các ngoại biên và mọi hệ hình trở nên mênh mông hơn trước cái nhìn về vũ trụ. Và cũng cần nhấn mạnh đến vai trò “trò chơi” của ngôn ngữ, đã tiếp lực “diễu nhại” mọi sự tuyệt đối trong một thế giới động. Theo đó sự xóa nhòa ranh giới giữa triết học và các hình thái khác mà tiêu biểu như thi ca, nghiên cứu văn chương đã được định hình như một sự phân hạng tạm thời của không-thời gian miên viễn.

Những vần thơ hồn nhiên ở mục Trang thiếu nhi và các bức họa cùng lời bình nhẹ nhàng ở bìa 2 - 3 là món quà ý nghĩa dành tặng tuổi thơ nhân ngày Quốc tế Thiếu nhi.

 

Dưới đây là Mục lục:

- TỐ HỮU: THƠ VÀ NHỮNG NGÀY THÁNG TRONG NGỤC TÙ ĐẾ QUỐC - Dương Phước Thu

 

VĂN

- Gloria J - TRẦN BĂNG KHUÊ

- Kẻ đi tìm huyền thoại - NGUYỆT CHU

 

THƠ:

- MẠC TƯỜNG

+ Khói mây

+ Cứ coi như là

- TRẦN QUỐC TOÀN

+ Trong khu vườn tuổi thơ đầy nắng

+ Kí ức của một người cha để lại

- ĐÀM CHU VĂN

+ Bên ly cà phê sớm

- TRẦN VŨ LONG

+ Nói với những đứa con không ra đời

+ Sen

+ Mặt nạ

- TRẦN NHUẬN MINH

+ Không đề

+ Giật mình

- NGUYỄN ĐÔNG NHẬT

+ Những khi dừng lại

+ Quà tặng

- TRẦN HẠ VI

+ Những lời ru xanh

+ Lựa

- VŨ THẮNG

+ Mặt trời

- NGUYỄN TẤN SĨ

+ Khô

+ Vị trưa hè

– TRẦN NHƯ LUẬN

+ Từ một cánh cửa đã khép

– THẠCH ĐÀ

+ Sự sống quý hơn những câu thơ

- LƯU XÔNG PHA

+ Một hạt chiều treo chơi vơi

 

NHẠC:

- Nẻo về hư không - Nhạc và lời: Hoàng Trọng Mộc

 

TRANG THIẾU NHI

Thơ:

- NGUYỄN NGỌC PHÚ

+ Chuồn chuồn

 - HÀ NGỌC HOÀNG

+ Dòng sông quê

 - LÊ ĐÌNH TIẾN

+ Ngày mùa

 

CỬA SỔ NHÌN RA VĂN HỌC THẾ GIỚI ĐƯƠNG ĐẠI

- Tôi chỉ muốn gọi điện thoại thôi - GABRIEL GARCIA MARQUEZ - Thân Trọng Sơn (dịch và giới thiệu)

 

TÁC GIẢ - TÁC PHẨM:

- TÔ THÙY YÊN LÀ HIỆN TẠI - Đỗ Lai Thúy

- NHỮNG BÀI HÁT CỦA NGƯỜI SÔNG NGỰ - Trần Thùy Mai

 

NGHIÊN CỨU VÀ BÌNH LUẬN

- NGHIÊN CỨU NGOẠI BIÊN TRONG KHOA HỌC XÃ HỘI NHÂN VĂN - Phan Tuấn Anh

 

HUẾ - DÒNG CHẢY VĂN HÓA

- VỀ XUẤT XỨ BÀI THƠ NAM KHÊ CỦA MIÊN THẨM - Trần Viết Điền

 

* Bìa 1: Tác phẩm “NGÀY NẮNG” (Sơn dầu, 60cm x 70cm, 2017) của họa sĩ zdungnguyen

 

* Bìa 2 & Bìa 3: - TRẺ EM - HÌNH TƯỢNG VÔ TẬN CỦA NGHỆ THUẬT - Trần Diễm Thy

 

- Minh họa: Họa sĩ Lê Văn Ba; họa sĩ Nguyễn Thiện Đức; họa sĩ Đặng Mậu Tựu - 1 mh

 

- Vi nhét: Họa sĩ Tô Trần Bích Thúy

 

- Thư đi tin lại - Người Sông Hương

 

Ban Biên Tập

 

 

 

 

 

 

 

Đánh giá của bạn về bài viết:
0 đã tặng
0
0
0
Bình luận (0)
Tin nổi bật
  • Sáng 17/3, Nguyên Thủ tướng Phan Văn Khải  qua đời tại nhà riêng ở huyện Củ Chi, TP HCM, hưởng thọ 85 tuổi.

  • Sáng ngày 11/3, tại thành phố Huế, Hội nghệ sĩ nhiếp ảnh Việt Nam phối hợp với Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm Việt Nam, Họ Đặng Việt Nam và Liên hiệp các Hội văn học nghệ thuật Thừa Thiên Huế tổ chức hội thảo “Danh nhân Đặng Huy Trứ - Người khai lập ngành nhiếp ảnh Việt Nam. Hội thảo diễn ra nhân kỷ niệm 65 năm ngày Nhiếp ảnh Việt Nam (15/3/1953 - 15/3/2018).

  • Chiều ngày 10/3/2018, tại ngôi nhà thờ họ Đặng thuộc làng Thanh Lương, phường Hương Xuân, thị xã Hương Trà, thành phố Huế, Hội NSNAVN phối hợp cùng Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm Việt Nam (Bộ VHTTDL), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thừa Thiên Huế, Liên hiệp các Hội VHNT tỉnh Thừa Thiên Huế, Hội đồng Họ Đặng Việt Nam và Họ Đặng làng Thanh Lương, Hương Xuân, Hương Trà, Thừa Thiên Huế long trọng tổ chức Lễ Dâng hương tưởng niệm Danh nhân Văn hóa Đặng Huy Trứ.  

  • Tháng ba hơi xuân còn nồng. Những cánh đồng hoa mênh mang và trên những đồi hoang vẫn rực sắc màu ngỡ như mùa xuân mới chỉ bắt đầu. Ra xuân cũng là lúc trời đất giao hòa thanh khiết, quãng thời gian nảy nở của lộc chồi ý tưởng sáng tạo, cũng là tháng đậm đầy tính nữ. Đó là điều mà bạn đọc sẽ cảm nhận ở Sông Hương số này. 

  • THÁI KIM LAN

    “Tết” đối với tôi hồi trẻ thơ hình như luôn gắn liền với chữ “mới”. “Năm mới”, như bà tôi thường bảo khi tháng chạp đã nghiêng, ánh nắng pha màu trăng lấp ló bên kia sông, kéo lên đỉnh núi Kim Phụng từ đồi Hà Khê. Ấy là lúc nắng “mới” lên, sau mấy tháng mưa dầm lê thê. Một buổi sớm mai còn ngái ngủ trong mùng, nghe bà nói vọng sang bên gian chái phía tây, dặn dò mấy bác sửa soạn lá dong, lá chuối, đong nếp, chuẩn bị mứt món đón Tết, mừng năm mới.

  • Vào lúc 9h00, ngày 8/2, tức 23 tháng Chạp năm Đinh Dậu, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế tổ chức nghi lễ tái hiện lại sự kiện Thướng tiêu (tục gọi, dựng cây nêu) tại Thế Miếu, Đại Nội Huế. 

  • Mới đây, vào ngày 31/1/2018 sau phẫu thuật lần 1, nhà thơ Nguyễn Miên Thảo tiếp tục phải nhập viện lần thứ 2 tại Khoa Xương Khớp - bệnh viện Thống Nhất do nguyên nhân căn bệnh gút đã biến chứng nặng và vết thương trong lần phẫu thuật đầu tiên đã tái phát lại.

  • Bài viết mở đầu cho số báo Tết “Nhớ mùa xuân năm ấy” là góc suy tưởng nhân văn khơi gợi lòng tri ân với những cống hiến của lớp người mở lối cho hòa bình: “Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân - 1968 đã để lại cho các thế hệ hôm nay và mai sau niềm tự hào sâu sắc”. Đây cũng là dịp chúng ta ngẫm lại những bài thơ chúc Tết hào sảng của Bác Hồ, vang lên trong thời khắc cần hơn cả một sự hối thúc giành lại mùa xuân cho đất nước.

  • Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân - 1968 ở Huế đi vào lịch sử dân tộc như bản anh hùng ca. Cuộc Tổng tiến công mở ra một bước ngoặt chiến lược, có ý nghĩa quyết định trong công cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Nhân kỷ niệm 50 năm Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân - 1968, Sông Hương giới thiệu những trang viết ôn lại truyền thống lịch sử hào hùng, đó vừa là những hồi ức khó quên, vừa góp thêm những tư liệu mới để hiểu sâu hơn về thế trận nhân dân.

  • Mảng sáng tác trong Số đặc biệt 27 kỳ này giới thiệu đến bạn đọc dòng thơ văn nhiều sinh khí, cảm hoài miên man về vùng đất Phú Xuân (huyện Krông Năng, tỉnh Đắk Lắk) - xã kinh tế mới của bà con người Huế, gợi lại từng ngăn ô ký ức của những người con cố xứ từng sống, từng qua đây và lần trở lại lưu luyến khôn cùng. 

  • Dòng chảy văn học nghệ thuật trên Sông Hương đang trôi qua một vòng với 12 số báo thường kỳ và 4 số đặc biệt. Một năm với nhiều dấu ấn trong dòng chảy văn hóa Huế có tầm ảnh hưởng sâu rộng đến văn hóa - lịch sử của đất nước. Chính vì vậy Ban Biên tập hướng đến thực hiện theo chuyên đề với những bài viết của các nhà nghiên cứu cùng những tư liệu mới đã để lại dấu ấn đậm nét, là nguồn tham khảo cho độc giả về sau. Đó là: Chuyên đề 100 Nam Phong tạp chí, Chuyên đề Cụ Huỳnh Thúc Kháng và báo Tiếng Dân.

  • Nobel văn học 2017: Sự trở về với những nỗi niềm nhân bản. Những tác phẩm của tiểu thuyết gia Kazuo Ishiguro đã “khai mở vực sâu khôn cùng trong sự kết nối bằng cảm quan bồng bềnh của chúng ta với thế giới”. Sơ khảo giải Nobel văn học từ năm 2010 đến nay, phần nào cho thấy sự sống dậy của chủ nghĩa hiện đại, cũng là sự sống dậy của chủ nghĩa siêu hiện đại “sau mối hoài nghi kinh niên của hậu hiện đại về một tinh thần thời đại/siêu tự sự”. Đó đồng thời cũng là dòng chảy âm thầm và mãnh liệt của tính nhân bản - một yếu tố cốt tủy vĩnh hằng của nghệ thuật mà thời đại “văn minh” dường như đang làm tan loãng nhạt nhòa để tiếp sức cho sự lên ngôi của những giá trị vật chất phủ lên chiều tâm linh mầu diệu hun hút dự sẵn trong mỗi con người.

  • Tháng Mười trở về trong hơi thu với lá vàng buông mình trong gió. Cuộc hiến dâng của những trái tim nhạy cảm vang lên diệu âm của nỗi buồn và một phần nhỏ nhoi bí mật đàn bà. Những vần thơ của các tác giả nữ trên ba miền trong số báo tháng 10 gửi vào hư vô lời tự trầm day dứt và ẩn sâu trong nó là những câu hỏi không thể trả lời.

  • Những trang thơ đượm hơi thở biển khơi và rừng núi trong số này, được sáng tác từ các chuyến đi thực tế trong mùa hè vừa qua ở biển Vinh Hiền và rừng A Lưới, sẽ là những trang thơ đẹp do các cây bút từ Hội Nhà văn Thừa Thiên Huế chuyển đến.

  • Kỷ niệm 72 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9, mở đầu cho số báo này là bài viết: “Cuộc gặp gỡ giữa hai danh nhân văn hóa”, nêu sự kiện trở thành dấu son của lịch sử nước nhà: Trước lúc lên đường sang Paris với vai trò là thượng khách của chính phủ Pháp, Hồ Chủ tịch đã tin tưởng ủy thác, giao Quyền Chủ tịch Nước cho cụ Huỳnh Thúc Kháng gánh vác với phương châm xử thế “dĩ bất biến ứng vạn biến” giữa thời đoạn đất nước trước hiểm họa “ngàn cân treo sợi tóc”... Điều đáng lưu ý nữa là nhân trong bài viết này, tác giả Dương Phước Thu đã sưu tầm được tác phẩm cuối cùng của nhà báo, liệt sĩ Thúc Tề đăng trên tờ Quyết Thắng số 56 ra ngày 20/7/1946, nhan đề BUỔI DIỆN KIẾN ĐẦU TIÊN GIỮA CỤ HỒ CHỦ TỊCH VÀ CỤ HUỲNH THÚC KHÁNG. Sông Hương giới thiệu nguyên văn bài báo quan trọng này đến bạn đọc.

  • Thừa Thiên Huế trong Cách mạng Tháng Tám mang một tầm quan trọng đặc biệt. Chính quyền về tay nhân dân, Ủy ban Nhân dân Cách mạng Lâm thời ra đời, triều đại phong kiến tan rã… Bài viết “Tháng Tám vùng lên Huế của ta” nhắc lại những mốc son chói sáng trong dịp kỷ niệm cuộc cách mạng có tác động lớn đến ý thức cách mạng của quần chúng; đây cũng là dịp gợi nhắc chúng ta nhớ đến những tác phẩm văn học đầy hào khí được sáng tác trong “Ngày hội non sông” và cả sau này.

  • Đang là những ngày hướng đến kỷ niệm dấu ấn giá trị văn hóa của một tờ báo lừng lẫy, Sông Hương tổ chức chuyên đề “100 năm Nam Phong tạp chí”. Chuyên đề nhấn mạnh đến các giá trị văn hóa, những đóng góp lớn của Nam Phong tạp chí vào sự chuyển hướng văn hóa, văn học Việt Nam đầu thế kỷ: cổ súy cho nền văn học mới từ bước khởi đầu; đóng góp về mặt ngôn ngữ trong khai triển ý niệm tiếp nhận văn minh phương Tây, trong nghiên cứu khoa học… qua sự phổ biến và sáng tạo thêm chữ quốc ngữ, đẩy tới một bước mới sự tiến bộ của câu văn xuôi tiếng Việt - văn xuôi nghệ thuật và văn xuôi nghị luận, tranh biện… 

  • SHO - Sáng ngày 4/7, Liên đoàn Lao động tỉnh Thừa Thiên Huế đã tổ chức Hội nghị triển khai và phát động Cuộc thi ảnh nghệ thuật  - thời sự về giai cấp công nhân Công đoàn Thừa Thiên Huế.

  • Kỷ niệm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam 21/6 năm nay, Tạp chí Sông Hương giới thiệu đến quý bạn đọc một số tư liệu vừa tìm thấy liên quan đến tuần báo Sông Hương cả hai thời kỳ: thời kỳ do Phan Khôi làm chủ bút và thời kỳ Sông Hương tục bản do Nguyễn Cửu Thạnh quản lý.

  • Tiếng ve đã sôi trên các ngõ đường, Huế đang vào sâu mùa hạ giữa những chuỗi ngày biến đổi khí hậu toàn cầu diễn ra mạnh mẽ. Song mùa hạ bên sông Hương vẫn vời vợi mùa của hoa phượng nhắc nhở về những cuộc lục tìm dấu tích xa xưa, bởi một vùng đất khi đã bỏ quên ký ức, nó sẽ trở thành vùng đất chết.