Số đặc biệt tháng 12/2016 là số báo cuối của năm thứ 33 Sông Hương đồng hành cùng bạn đọc. Trong năm 2016, Sông Hương đã cố gắng tổ chức nhiều chuyên đề mang đậm dấu ấn văn hóa Huế cũng như góp thêm nhiều góc nhìn về văn học nước nhà. Đáng chú ý có những chuyên đề sau:
Sông Hương Số Đặc biệt đầu năm (20, tháng 3/2016) ra vào dịp Festival Huế thực hiện chuyên đề Ký ức Tuồng Huế, khi mà “sự biến mất nhanh chóng của ký ức dân tộc trong đó có Tuồng đã khiến nhiều nhà văn hóa lo âu”.
Tiếp nối việc giới thiệu các giá trị mỹ thuật Huế trước đây, Sông Hương Số Đặc biệt tháng 6 (số 21) có chuyên đề Một thoáng mỹ thuật đương đại Huế, đã khẳng định vị trí toàn quốc của mỹ thuật Huế thông qua những khuôn mặt họa sĩ dấn thân tiếp cận những khuynh hướng sáng tạo mới, với nhiệt tâm đưa nền mỹ thuật Huế ra với thế giới hiện đại.
Song song với Mỹ thuật là nghệ thuật Nhiếp ảnh. Sông Hương số Xuân (1/2016) đã dành phần lớn số trang cho chuyên đề Nhiếp ảnh Huế, đưa ra cái nhìn bước đầu về lịch sử nhiếp ảnh Huế, khởi từ cụ Đặng Huy Trứ, ông tổ của nhiếp ảnh Việt Nam; từ đây phát hiện ra xứ thiền kinh vốn có duyên với nhiếp ảnh từ rất xưa và trở thành một nét văn hóa xuyên suốt đến hôm nay.
Chuyên đề A Lưới - dòng sử thi về cội nguồn mây trắng (số 327, tháng 5/2016) là dịp Sông Hương giới thiệu đến độc giả cả nước về một vùng đất hấp dẫn với núi rừng khá nguyên sơ cùng những tính cách đặc trưng của đồng bào các dân tộc Pa cô, Tà ôi, Bru-Vân Kiều, Katu, tạo nên một sắc thái riêng biệt dường như chưa được tôn vinh đúng mực.
Trong thời gian biển dọc bốn tỉnh miền Trung từ Hà Tĩnh đến Thừa Thiên Huế xảy ra sự cố môi trường nhiễm độc nặng, các sinh vật ven biển chết bất thường trên diện rộng khiến cuộc sống người dân bị ảnh hưởng nặng nề; những tiếng vọng toan lo từ biển khơi dội vào các dòng văn, dòng thơ trong Chuyên đề Vọng biển trên Sông Hương tháng 6 (số 328), là những trăn trở của Sông Hương hòa vào nỗi đau chung cùng đồng bào, đất nước.
Năm 2016, nhân kỷ niệm 30 năm đổi mới nền Văn học Việt Nam, Sông Hương đã khởi đăng nhiều bài viết thiết thực (bắt đầu từ số tháng 4 đến số tháng 8), đưa ra nhiều kiến giải về những khúc mắc của văn học trong quá khứ cũng như hướng đến sự đổi mới mạnh mẽ trong mối tương quan với các trào lưu văn học mới nhằm để người viết cũng như bạn đọc hòa nhập với dòng chảy của nền văn học thế giới. Dấu ấn là Chuyên đề Văn học Việt Nam đương đại - giới hạn và khả năng vượt thoát, từ một vài góc nhìn. Những thành tựu mà văn học đương đại Việt Nam đã có trong những thập niên qua có những kết quả đáng ghi nhận, nhưng bên cạnh những thành tựu đó, nền văn học của chúng ta vẫn đang tồn tại nhiều giới hạn. Những giới hạn đó đến từ tư duy, phương pháp sáng tạo, từ những cản trở của căn tính tộc người, từ những định chế của văn hóa...
Năm mới 2017, Sông Hương sẽ tiếp tục thực hiện thêm những chuyên đề mới, với hy vọng sẽ giúp bạn đọc có thêm nhiều tư liệu hay, cũng như đỡ mất thời gian tìm tòi trong việc nghiên cứu tìm hiểu một vấn đề nào đó... Đang là những ngày cuối năm, xin chúc quý bạn đọc có một khoảng thời gian chiêm nghiệm về một năm đã qua hết sức thú vị cùng mưa Huế.
Ban Biên Tập
Mục lục đặc biệt
Số 23 - tháng 12 - 2016
- Thư Tòa soạn
- Giấc mơ du lịch Huế: TRỞ THÀNH ĐIỂM ĐẾN HẤP DẪN CỦA THẾ GIỚI - TRƯỜNG AN
- Huy động các nguồn lực xã hội vì sự phát triển – PHÓNG VIÊN
- HUẾ NHÌN TỪ QUY HOẠCH - LÊ VĂN LÂN
- Thông reo hồn chí sĩ - LÊ VŨ TRƯỜNG GIANG & TRẦN VĂN DŨNG
- Vài chuyện về trị thủy ở Huế thời Nguyễn - DƯƠNG VIỆT QUANG
- MỘT SỐ TƯ LIỆU TRONG VIỆC NUÔI VOI CÔNG NGÀY XƯA - VÕ TRIỀU SƠN
THƠ
NGUYỄN VĂN VŨ * HƯỜNG THANH * MIÊN ĐỨC THẮNG * LÊ TRINH * SƠN TRẦN * NGUYỄN THỊ NAM * TRẦN KIÊM THÊM * PHÙNG HIỆU * TRẦN THỊ BẢO THƯ *
- Đoản văn LÊ HƯNG TIẾN
* Tự thức
* Cây chữ thập nở đóa
* Vũ điệu Rondo
* Hồn chữ
* Và tôi đã trở thành tội đồ của con chữ
TRUYỆN NGẮN
- Lê Xuân Giác kỳ sĩ đất Sầm giang- TRẦN BẢO ĐỊNH
- Đường xưa lối cũ - VÕ CÔNG LIÊM
CHUYỆN MẤY LỐI
- GÁI SỊA - BÙI KIM CHI
TẢN VĂN
- Huế, địa đàng in dấu - NGUYÊN HƯƠNG
- Trăm năm và khoảnh khắc - QUẾ HƯƠNG
CHUYỆN ÍT AI BIẾT
- NHỮNG CHUYỆN ÍT NGƯỜI BIẾT VỀ HỌA SĨ ĐINH CƯỜNG - HOÀNG PHỦ NGỌC PHAN
- NHÀ THƠ TƯỜNG PHONG NGUYỄN ĐÌNH NIÊN - TRẦN PHƯƠNG TRÀ
- Chất thơ mộng trong tranh họa sĩ Nguyễn Văn Tuyên - LÊ HUỲNH LÂM
- Dịch giả, nhà văn Nguyễn Hồng Nhung: NGƯỜI TRUYỀN LỬA - GIÁNG VÂN
- TRẦN THIÊN THỊ KẺ NGƯỢC ĐƯỜNG ĐI ĐẾN -VŨ TRỌNG QUANG
- Người nặng lòng với giá trị văn hóa dân gian Kon Tum- LÊ SANG
TRAO ĐỔI
- Góp thêm một số tư liệu về bài “Làng cổ Dương Hóa” - HỒ VĨNH
- CHUYỆN TRẠNG VĨNH HOÀNG - PHẠM XUÂN DŨNG
- THƯ SARTRE TỪ CHỐI GIẢI NOBEL VĂN CHƯƠNG - JEAN-PAUL SARTRE - NHẬT VƯƠNG dịch
NGHIÊN CỨU, LÝ LUẬN, PHÊ BÌNH
- THẤU CẢM VỚI LOÀI VẬT TRONG VĂN XUÔI VIỆT NAM - TRẦN THỊ ÁNH NGUYỆT
- Phụ bản bìa 2: HƠI THỞ CỦA ĐÁ - KHẢ HÂN
- Nhạc bìa 4; BỒI HỒI CÔN ĐẢO - NGUYỄN VIỆT
- Tranh bìa 1: “MƯA TUỔI THƠ” tranh sơn dầu trên vải của họa sĩ NGUYỄN VĂN TUYÊN
TG (tổng hợp)
Tải mã QRCode
BI KỊCH (chuyên luận), tác giả Adrian Poole, Nxb. Tri thức, 2012. Adrian Poole là giảng viên môn Ngữ văn Anh và Văn học so sánh tại đại học Cambridge. Là người đam mê nghiên cứu văn học thế kỷ 19 và 20.
BỬU CHỈ, ĐƯỜNG BAY NGHỆ THUẬT VÀ KÝ ỨC TRẦN GIAN, nhiều tác giả, Nxb. Hội Nhà văn 2012.
THƠ 2 (tuyển tập thơ nhiều tác giả), Nxb Hội Nhà văn, 2012.
THƠ NHƯ LÀ MỸ HỌC CỦA CÁI KHÁC (chuyên luận), tác giả Đỗ Lai Thúy, Nxb Hội Nhà văn, 2012. Vẫn lấy Thơ làm trung tâm của mọi diễn giải, nhưng khác với các công trình trước, ở đây, Thơ được tiếp cận từ cái khác (Otherness), như một phạm trù của triết học và mỹ học.
TREO TÌNH TRÊN SÓNG (tiểu thuyết), tác giả Võ Ngọc Lan, Nxb Hội Nhà văn, 2012. Với thi pháp truyền thống, Treo tình trên sóng như là một thiên tự truyện về cuộc đời của một con người. Và từ đây chúng ta nhận thấy thực ra cuộc đời của một con người tự bản thân nó đã là một cuốn tiểu thuyết.
NHỊP ĐIỆU THỜI GIAN (thơ), tác giả Nguyễn Hồng Vinh, Nxb Văn học 2012.
VÀNG SON THẠCH THỦY KHÍ (truyện ngắn), tác giả Võ Thị Xuân Hà. Nxb Hội Nhà văn, 2012. Đọc văn của Võ Thị Xuân Hà chúng ta bắt gặp những nỗi buồn, những nỗi đau của thân phận con người qua cái nhìn đầy tính nhân văn của chị.
NHỮNG CHIẾC THUYỀN VỎ BÒNG, Tác giả Mai Văn Hoan, Nxb Thuận Hóa, 2012. Theo như “lời thưa” của thi sỹ đầu cuốn sách thì ông xem mỗi bài thơ là một chiếc thuyền vỏ bòng thả ¬trên dòng sông cuộc đời. Mai Văn Hoan đã cùng với thơ đi qua những nỗi nhọc nhằn của cuộc sống, đã cùng với thơ cảm nhận những cung bậc khác nhau trong dòng đời không ngừng tuôn chảy.
TRÒ CHUYỆN TRIẾT HỌC. Tác giả Bùi Văn Nam Sơn, Nxb Tri Thức, Công ty sách Thời Đại, 2012. Dịch giả Bùi Văn Nam Sơn là một cái tên không hề xa lạ đối với những ai đam mê triết học Tây Phương.
HỒ CHÍ MINH VỚI VĂN NGHỆ SĨ, VĂN NGHỆ SĨ VỚI HỒ CHÍ MINH (tập 4). Nhà xuất bản Hội Nhà văn - in 8.000 cuốn - khổ 16x 24cm - tháng 5 năm 2012.
@ Thúc Tề (Lãng Tử) sinh ngày 17.10.1916 tại Huế. “Là nhà thơ lãng mạn với Trăng mơ, là nhà văn hiện thực với Nợ văn, cuối cùng chết cái chết của một liệt sĩ cách mạng, cuộc đời Thúc Tề tuy éo le ly kỳ, nhưng vẫn phù hợp với phép biện chứng của vận động lịch sử và diễn biến tâm hồn con người” (Hoài Anh).
NGUYỄN THỊ HOÀNG
Thoáng qua thì tưởng chừng như chẳng có gì nơi một khoảng không nhẹ tênh và trong suốt. Lời tiếng ấy, nao lòng ấy, bày tỏ ấy thì đâu đâu cũng có từ nguồn thương mỗi người mẹ gửi cho con...
THIỆN TÂM
Trong những ngày hội sách của Tp Hồ Chí Minh tháng tư vừa qua, giữa hàng ngàn cuốn sách, trong đó có những cuốn được giới thiệu rầm rộ từ nhiều tuần trước, có vẻ các cuốn sách “Đáp lời sông núi” bị chìm khuất dù chúng được giới thiệu trang trọng bằng một cái pa nô lớn trước gian hàng của NXB Trẻ.
@ Nhà xuất bản Đại Học Huế vừa cấp giấy phép “mở hàng” cho một tập thơ của hội viên Hội Nhà văn TT. Huế: Giấc mơ buổi sáng của Nguyễn Lãm Thắng.
@ Thi ca mùa ngái ngủ của Lê Huỳnh Lâm có thể ví như một giấc thiền bị bủa vây bởi lớp ngôn từ vừa nhập hồn trở lại - hân hoan nhảy múa trên điêu tàn thời cuộc. Đến Mật ngôn (Nxb Văn học, 2012) mỗi ai muốn tiếp cảm phải tự lần tìm password từ những giấc mơ hoang phí.
@ Từ những suy tưởng rỗng rểnh ứ họng Lê Hưng Tiến đã liếc dao vào ý tưởng hòng ngụy tạo hoang giấc và cấu xé ngữ nghĩa.
@ Tập truyện ngắn và thơ Cái chết không có con người (175 trang, khổ 13x19, Nxb Văn học, 2012) có được là nhờ sự tâm huyết chung tay góp sức của bè bạn văn nghệ Huế thực hiện. Tác giả của nó - Hoàng Trọng Định là nhân vật chính của vở bi hài kịch do chính anh dàn dựng.
@ Là một người hoạt động âm nhạc có bề dày nhiều năm trong kháng chiến, cho đến nay đã “hơn 40 năm bổng trầm”, nhạc sĩ Mai Xuân Hòa vừa ra mắt Tuyển tập ca khúc - ca cảnh Nỗi đợi chờ.
@ Sau cuốn Có một con đường mòn trên biển Đông của nhà văn Nguyên Ngọc (năm 2000), đến Hải trình bí mật của những con tàu không số (2006) của Hồ Sĩ Thành hay Lịch sử đường Hồ Chí Minh trên biển, và gần đây nhất là bộ phim do nhà văn Đình Kính chuyển thể từ tiểu thuyết Sóng chìm của mình; thì nay con đường huyền thoại này càng thêm phần sáng rõ với Cổ tích tàu không số của nhà thơ Ngô Minh Nxb Hội Nhà văn, tháng 11 năm 2011.
@ Có lẽ tranh Đinh Cường thuộc diện đứng đầu top sử dụng làm bìa sách, tạp chí. Thêm một bức tranh nữa của họa sĩ tài danh này vừa được trình bày bìa cho Đặc san văn học Quán văn, số đầu tiên ra mắt vào tháng mười năm nay do nhà văn Nguyên Minh làm Chủ biên (Nxb Thanh niên).